Tetzaveh Zachor
קאטאלאג: Y 05 Current תצוה נומ׳ 20 תשס"ט (2008–09) אידיש 35 מינ׳
שטייט נישט אינעם פאקעט גייד פון 2012; דער קעפל איז גענומען פונעם נאמען פונעם פייל.
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
פאר שבת זכור און פורים ערקלערט דער משגיח אז דורך קריאת פרשת זכור שוואכט מען אפ דעם אינעווייניגסטן כח פון עמלק, דעם יצר הרע, און אז פורים איז א טאג פון א פארבארגענע הויכע קדושה, וואס מ'דארף אים פארברענגען מיט ערנסטקייט און תפילה, נישט מיט טרינקען און רויכערן.
דער משגיח הייבט אן מיט ערקלערן אז יעדע זאך האט א פנימיות'דיגן כח החיות, און דער כח פון עמלק איז דער יצר הרע וואס קילט אפ די אמונה פון א איד. מיט ביקסן קען מען נישט מלחמה האלטן מיט עמלק, אבער דורך ליינען פרשת זכור שוואכט מען אפ זיין כח; אינגאנצן אפמעקן וועט מען אים ערשט ביי משיח. ער בעט אז דער בעל קורא און די צוהערער זאלן האבן אין זינען צו זיין יוצא, ער פארבינדט די מלחמה מיט עמלק מיט תשובה און מיט קומען ריכטיג צום דאווענען שבת, און ער שטרייכט אונטער דאס זאגן הודו ביי מנחה ערב שבת. דערנאך גייט ער אריבער צו פורים: די דריי טעג פאר פורים זענען ווי די שלשת ימי הגבלה, יום כיפורים איז נאר "כ-פורים", און פורים ווייזט השם יתברך ארויס ליבשאפט צום נידעריגסטן איד און גיט יעדן וואס שטרעקט אויס די האנט. די קדושה פון פורים איז אזוי הויך אז דער שם הוי' איז פארבארגן אין דער מגילה. ער ווארנט שטארק נישט צו ווערן שכור און נישט צו רויכערן פורים, און ענדיגט מיט א בקשה צו די בחורים צו קומען צייטיג צום דאווענען.
ענינים: פורים · די ארבע פרשיות · ספיקות אין אמונה און עמלק · דער יצר הרע און נסיונות
סדר השיעור
-
0:00 דער פנימיות'דיגער כח פון עמלק און פרשת זכור שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז יעדע באשעפעניש האט א פנימיות'דיגן כח החיות, און דער כח פון עמלק איז דער יצר הרע וואס קילט אפ די אמונה; ער ברענגט דעם גערער רבי'ס קבלה אז די דייטשן זענען עמלק. מיט ביקסן קען מען עמלק נישט באקעמפן, אבער קריאת פרשת זכור שוואכט אפ זיין כח, און אינגאנצן אפמעקן וועט אים ערשט משיח.
-
6:42 הערן זכור, תשובה און דאווענען שבת שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח בעט אז דער וואס ליינט פרשת זכור און די צוהערער זאלן האבן אין זינען צו זיין יוצא און בעטן הילף קעגן עמלק, ער זאגט אז תשובה איז דער ענטפער אויפן עמלק וואס מאכט בחורים זינדיגן, און ער באקלאגט זיך אויף די וואס שטייען ביים בולעטין-ברעט ביי הודו. ער ברענגט ר' מאטעלע סלאנימער וועגן רעדן ביי הודו, און א מעשה פון א רבי וואס האט געהאלטן דעם שבת'דיגן טיש און דאס דאווענען פאר וויכטיגער ווי זאגן גאנץ תהלים.
-
13:00 די טעג פאר פורים און איר ליבשאפט
דער משגיח ברענגט פונעם ווארקער רבי'ן אז די דריי טעג פאר פורים זענען ווי די שלשת ימי הגבלה פאר שבועות, און אז יום כיפורים איז נאר "כ-פורים". פורים האט השם יתברך בטל געמאכט די גזירה און ארויסגעוויזן ליבשאפט צום נידעריגסטן איד, און דאס געבן פאר יעדן וואס שטרעקט אויס די האנט, א ספעציעלע מצוה העכער פון סתם צדקה, איז ווי השם יתברך גיט יעדן וואס בעט.
-
18:13 קדושת כתר און די אפענע מגילה
דער משגיח ערקלערט אז די קדושה פון כתר שיינט פורים א גאנצן טאג, נאך מער ווי שבת, ממילא איז פורים אן ערנסטער טאג פון שמחה מיט ציטער, נישט פון סיגארעטן און וויצן. א גרויסע קדושה דעקט מען געווענליך צו, ווי דער שופר, די חלות, די מצות און דער ספר תורה, אבער פורים עפנט מען אויף די גאנצע מגילה ווייל איר קדושה צעשפרייט זיך איבער דער וועלט.
-
23:39 השם יתברך'ס פארבארגענער נאמען אין דער מגילה
דער משגיח זאגט, ווי א זאך וואס ער אליין פארשטייט נישט אינגאנצן, אז די קדושה פון פורים קומט פון א מדריגה העכער פונעם שם הוי', און ער ברענגט דעם בעל התניא אויף "לפני ה' תטהרו". דערפאר שטייט השם יתברך'ס נאמען נישט בפירוש אין דער מגילה, נאר אין ראשי תיבות און סופי תיבות, און פורים, אזוי ווי דער מלך האט געפרעגט אסתר, גיט השם יתברך וואס מ'בעט.
-
26:51 נישט טרינקען און נישט רויכערן פורים
דער משגיח ווארנט די בחורים נישט צו ווערן שכור: די אמת'ע תלמידים פונעם בעל שם טוב זענען נישט געווען שכור פורים, ס'איז א מחלוקת ראשונים, און למעשה איז בעסער נישט. ער דערציילט פון אידן וואס ער קען וואס זענען געווארן אלקאהאליקער און רויכערער פון פורים, ערקלערט אז מ'קען דעם הרגל נישט באהערשן, און ער זאגט צו טרינקען א כוס וויין און זיך לייגן שלאפן.
-
31:17 אסתר און די לבנה; דאווענען אין צייט
דער משגיח דערמאנט אז אסתר ווערט צוגעגליכן צו דער לבנה, ווי די גמרא זאגט, מיט טיפע סודות דערין, און ער דערמאנט די הייליגע ניגונים פונעם קאליווער רבי'ן. ער ענדיגט מיט א בקשה צו די בחורים צו קומען צייטיג צום דאווענען, בפרט שבת זכור און פורים, און דאווענען מיט א ברען.
דער שיעור, אויסגעשריבן
דער פנימיות'דיגער כח פון עמלק און פרשת זכור
דער משגיח הייבט אן מיט דעם אז יעדע זאך האט א פנימיות'דיגן כח החיות: א טויטע חיה האט די זעלבע פיס און אויגן ווי א לעבעדיגע, נאר דאס לעבן פעלט. אזא כח האט אויך עמלק, דער יצר הרע וואס קילט אפ די אמונה פון אידן. ער ברענגט דעם גערער רבי'ס קבלה, משמע פון דער גמרא אין מגילה, אז די דייטשן זענען עמלק, און דאס האט מען געזען ווען זיי האבן אויסגעהרגעט זעקס מיליאן אידן. א
הערן זכור, תשובה און דאווענען שבת
דער משגיח בעט אז דער בעל קורא זאל האבן אין זינען מוציא צו זיין, און די צוהערער זאלן הערן גלייך ווי זיי זאגן עס אליין, און בעטן השם יתברך הילף קעגן דעם עמלק וואס מאכט בחורים זינדיגן מיט די אויגן. די רפואה איז תשובה, און א חלק דערפון איז נישט שטיין ביים בולעטין-ברעט ביי הודו, וואס דער בעל שם טוב האט מתקן געווען ביי מנחה ערב שבת.
די טעג פאר פורים און איר ליבשאפט
דער משגיח ברענגט פונעם ווארקער רבי'ן אז די דריי טעג פאר פורים זענען ווי די שלשת ימי הגבלה, און פונעם זוהר אז יום כיפורים איז נאר "כ-פורים". פורים איז אפילו דער נידעריגסטער איד חשוב: די גזירה איז געקומען ווייל אידן האבן הנאה געהאט פון דער סעודה פון אחשורוש, און פונדעסטוועגן האט השם יתברך זי בטל געמאכט. ו,ז
דערפאר גיט מען יעדן וואס שטרעקט אויס די האנט, א ספעציעלע מצוה העכער פון סתם צדקה, און אזוי גיט השם יתברך יעדן וואס בעט א חשק אין תורה און מצוות.
קדושת כתר און די אפענע מגילה
פורים, ערקלערט דער משגיח, שיינט די קדושת כתר א גאנצן טאג, נאך מער ווי שבת. ווער עס מיינט אז פורים מיינט רויכערן און מאכן חוזק, פארשטייט עס נישט; עס דארף זיין "וגילו ברעדה", א שמחה מיט א ציטער, און צדיקים פלעגן אויפשטיין פאר טאג צו בעטן וואס א גאנץ יאר נעמט מען נישט אן. ט
א גרויסע קדושה דעקט מען צו, ווי דעם שופר, די חלות, די מצות און א ספר תורה, אבער די מגילה עפנט מען אינגאנצן אויף, ווייל די קדושה פון פורים צעשפרייט זיך איבער דער גאנצער וועלט.
דער פארבארגענער שם אין דער מגילה
דער משגיח זאגט, הגם ער אליין פארשטייט עס נישט אינגאנצן, אז די קדושה פון פורים קומט פון העכער פונעם שם הוי', אזוי ווי דער בעל התניא טייטשט "לפני ה' תטהרו". ממילא איז דער שם נאר באהאלטן: אין די ראשי תיבות פון "יבוא המלך והמן היום", און אויף צוריק אין די סופי תיבות פון "זה איננו שוה לי". ער ברענגט אויך דעם חתם סופר'ס רמז אויף "מגילה", און זאגט אז ווען דער מלך פרעגט אסתר וואס זי בעט, ווייזט עס אז פורים גיט השם יתברך. י,כ,ל,מ
נישט טרינקען און נישט רויכערן פורים
דער משגיח ווארנט פון טרינקען. די אמת'ע תלמידים פונעם בעל שם טוב זענען נישט געווען שכור פורים; ס'איז א מחלוקת ראשונים, און למעשה, זאגט ער, איז בעסער נישט. ער קען טייערע אידן וואס זענען געווארן אלקאהאליקער און רויכערער דווקא פון פורים, און קענען שוין נישט אויפהערן, ווי א מענטש קען נישט אויפהערן צו אטעמען.
רויכערן, לייגט ער צו, ווערט א הרגל און פארקירצט דאס לעבן. ער זאגט די בחורים צו טרינקען א כוס וויין, אפשר אביסל מער, און זיך דערנאך לייגן שלאפן.
אסתר און די לבנה; דאווענען אין צייט
מראי מקומות
תורה
כתובים
תלמוד בבלי
זוהר און קבלה
ראשונים
אחרונים און חסידות
עיקרי הדברים
- 3:42 דער פנימיות'דיגער כח פון עמלק איז דער יצר הרע וואס קילט אפ די אמונה, און קריאת פרשת זכור שוואכט אפ דעם כח, הגם מ'קען נישט מלחמה האלטן מיט עמלק בגשמיות.
- 5:04 ביז משיח קומט קען מען עמלק נאר אפשוואכן, אזוי ווי יהושע האט אים נאר אפגעשוואכט; דאס אינגאנצן אפמעקן געהערט צו די צייט פון משיח.
- 8:11 די רפואה קעגן דעם עמלק אין א מענטש איז תשובה, און א חלק דערפון איז קומען ריכטיג צום דאווענען שבת און נישט רעדן אדער ארומשפאצירן ביי הודו.
- 15:17 פורים ווייזט השם יתברך ארויס ליבשאפט אפילו צום נידעריגסטן איד, און אזוי ווי מ'גיט יעדן וואס שטרעקט אויס די האנט, גיט השם יתברך יעדן וואס בעט.
- 18:18 די קדושה פון פורים איז העכער אפילו פון שבת און יום כיפור, ממילא איז עס א טאג פון ערנסטע שמחה מיט א ציטער, נישט פון ליצנות און רויכערן.
- 24:18 די קדושה פון פורים קומט פון א מדריגה העכער פונעם שם הוי', דערפאר שטייט השם יתברך'ס נאמען אין דער מגילה נאר באהאלטן אין ראשי תיבות און סופי תיבות.
- 27:44 דער משגיח זאגט אז למעשה איז בעסער נישט צו ווערן שכור און נישט צו רויכערן פורים, ווייל אסאך ווערן אלקאהאליקער און רויכערער דווקא פון פורים.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 24:42 פארוואס ווערט השם יתברך'ס נאמען נישט בפירוש דערמאנט אין דער מגילה?
תירוץ: 24:18 ווייל די קדושה פון פורים קומט פון א מדריגה העכער פונעם שם הוי', ממילא איז דער שם דא נאר פארבארגן, אין ראשי תיבות און סופי תיבות.
-
קשיא: 22:29 פארוואס עפנט מען אויף די גאנצע מגילה פורים, ווען הייליגע זאכן דעקט מען געווענליך צו?
תירוץ: 23:12 ווייל די קדושה פון פורים צעשפרייט זיך איבער דער גאנצער וועלט.
מעשיות
-
11:20 דער רבי וואס האט געהאלטן דעם טיש פאר תהלים
איינער האט דערציילט פאר א רבי'ן אז ער זאגט שבת אינדערפרי פארן דאווענען גאנץ תהלים מיט א זיסקייט. האט דער רבי אים געפרעגט צי ער איז געווען ביינאכט ביים שבת'דיגן טיש, און ער האט געענטפערט ניין, ווייל ער דארף אויפשטיין פרי. האט דער רבי געמאכט מיט דער האנט: קומען צום טיש און זינגען זמירות מיט שמחה און דביקות פארבינדט א איד מיט'ן רבי'ן, און דאס איז וויכטיגער ווי אויפשטיין פרי און זאגן גאנץ תהלים.
געדאנקען
- 1:13 אזוי ווי א בעל חי האט א כח החיות העכער פונעם גוף, האט עמלק א פנימיות'דיגן כח וואס קילט אפ די אמונה פון אידן, און פרשת זכור צילט אויף יענעם כח, נישט אויף גשמיות'דיגע עמלקים.
- 4:31 יעדער מענטש טראגט אין זיך א שטיקל עמלק, זיין אייגענער יצר הרע, און קריאת זכור שוואכט אפ דעם שטיקל אין אים.
- 14:46 פורים איז א טאג צו זיך איבערבעטן מיט השם יתברך, וואו דער נידעריגסטער איד איז ביי אים חשוב, ווייל די גזירה איז געווען אויף אידן וואס האבן געזינדיגט און השם יתברך האט זי פונדעסטוועגן בטל געמאכט.
- 20:50 הייליגע זאכן האלט מען געווענליך צוגעדעקט, אבער די מגילה עפנט מען אינגאנצן אויף פורים, ווייל די קדושה פון פורים צעשפרייט זיך איבער דער גאנצער וועלט.
- 24:18 השם יתברך'ס נאמען פעלט אין דער מגילה נישט ווייל פורים איז נידעריגער, נאר ווייל איר קדושה איז העכער פונעם שם הוי', ממילא ווערט דער שם נאר פארדעקט אין ראשי תיבות און סופי תיבות.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 7:07 דער משגיח בעט אז דער וואס ליינט פרשת זכור זאל האבן אין זינען מוציא צו זיין די צוהערער, און די צוהערער זאלן הערן גלייך ווי זיי זאגן עס אליין.
- 8:33 דער משגיח זאגט אז מ'זאל נישט שטיין ביים בולעטין-ברעט און נישט רעדן ביי הודו, נאר עס זאגן מיט א ברען.
- 30:37 דער משגיח זאגט אז די בחורים זאלן נישט ווערן שכור און נישט רויכערן פורים; מ'מעג טרינקען א כוס וויין און זיך דערנאך לייגן שלאפן.
- 32:35 דער משגיח בעט די בחורים צו קומען צייטיג צום דאווענען, בפרט שבת זכור און פורים.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אסתר המלכה, דוד המלך, דער בעל התניא, דער גערער רבי, דער הייליגער בעל שם טוב, דער חתם סופר, דער קאליווער רבי, יהושע בן נון, משה רבינו, ר' מאטעלע סלאנימער, רבי יצחק ווארקער
ערכים חזרת הש"ץ, יום הכפורים, יצר הרע, מתנות לאביונים, סופי תיבות, עמלק, פרשת זכור, קדושת כתר, ראשי תיבות, רבונו של עולם, רוחניות, שלשת ימי הגבלה, שם הוי"ה