דיבורים המעוררים על ענין קבלת עול מלכות שמים
קאטאלאג: שיעורים לבחורים נומ׳ 8 פאקעט גייד ז׳ 52 אידיש 30 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
דער משגיח ערקלערט אז מיט קריאת שמע ציט א איד אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף זיינע אייגענע אברים און אויף דער גאנצער בריאה, און ער מוטיגט די בחורים צו לערנען פארן דאווענען און צו געפינען זייער שליחות דארט וואו ס'איז אם שווערסטן.
דער משגיח עפנט מיט די עטליכע קריאת שמע'ס וואס מ'זאגט יעדן טאג, און ערקלערט אז די קריאת שמע'ס דרבנן זענען נויטיג פאר דער נשמה: א מצוה דרבנן דערגרייכט נאך העכער ווי א מצוה דאורייתא, ווייל פאלגן די חכמים איז דער באפעל פונעם רבונו של עולם, און דער קולא ביי א ספק קומט נאר ווייל די חכמים אליין האבן עס געוואלט. קריאת שמע ציט אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף אלע רמ"ח אברים, און ווייל די וועלט האט אויך רמ"ח אברים, קען א איד'ס קריאת שמע אין ניו יארק געבן יראת שמים פאר א איד אין אפריקע ביי זיין נסיון. ראש השנה איז די קריאת שמע פונעם יאר, וואס פירט צו אחרית הימים ווען אלע גוים וועלן קומען קיין ירושלים. מיט א משל פון א הויפט סוויטש ווייזט ער ווי גרויס יעדע טואונג פון א איד איז. דערנאך מוטיגט ער צו לערנען פארן דאווענען, בפרט שבת, און ווייזט ווי שטארק דער יצר הרע קעמפט דערקעגן. צום סוף לערנט ער אז יעדער איד געהערט צו אן אבר פון אדם הראשון מיט זיין אייגענער שליחות, וואס מ'דערקענט דורך א חשק און דורך א שוועריקייט.
סדר השיעור
-
0:00 קריאת שמע און די מעלה פון א מצוה דרבנן שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח רעכנט אויס די קריאת שמע'ס וואס מ'זאגט יעדן טאג און ערקלערט אז יעדע איינע ציט אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף אלע אברים. ער מוטיגט צו זאגן די גאנצע קריאת שמע פארן דאווענען, בפרט שבת, און ערקלערט פארוואס א מצוה דרבנן דערגרייכט העכער ווי א דאורייתא, פארוואס מ'איז פונדעסטוועגן מקיל ביי א ספק, און ווי קריאת שמע שעל המטה הרג'עט די מזיקים וואס ווערן באשאפן דורך עבירות.
-
6:14 קבלת עול מלכות שמים אויף די אברים פון דער וועלט שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז פונקט ווי א מענטש האט רמ"ח אברים, אזוי האט די וועלט אויך, און א איד וואס זאגט קריאת שמע מיט גרויס כוונה אין ניו יארק קען ברענגען פלוצלינג יראת שמים פאר א איד אין אפריקע וואס שטייט ביי א נסיון. אפילו נעגל וואסער שוואכט אפ די רוח הטומאה אומעטום, און א איד'ס קריאת שמע דערגרייכט אפילו די גוים.
-
10:52 ראש השנה, אחרית הימים און משיח שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח רופט ראש השנה די קריאת שמע פונעם יאר, ווען מ'בעט אז די קבלת עול מלכות שמים פונעם טאג זאל זיך פארשפרייטן אויף דער גאנצער וועלט, און ער שילדערט אחרית הימים ווען אלע גוים וועלן קומען קיין ירושלים און די שונאי ישראל וועלן אויפלעבן צום משפט. ער גייט אריין אין א שמועס וועגן סאדאם חוסיין, וואס האט זיך געהאלטן פאר נבוכדנצר און זיך גערעכנט מיטן אידישן לוח אזוי ווי המן, און וועגן פרעה וואס האט געקענט אלע שמות חוץ דעם שם הוי"ה, און ער ענדיגט אז די סימנים ווייזן אז מיר זענען דער דור פון משיח.
-
16:41 דער הויפט סוויטש: ווי גרויס א איד איז שטייט אינעם קאטאלאג
צוריקקומענדיג צו קריאת שמע זאגט דער משגיח אז זי ציט אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף דער גאנצער בריאה, אפילו אויף די חיות און די מלאכים, און אז א איד דארף וויסן ווי גרויס ער איז. ער גלייכט יעדן אבר צום הויפט סוויטש ביי דער עלעקטרישער קאמפאני וואס צינדט אן גאנץ ניו יארק: א מצוה ברענגט ליכטיגקייט אין די העכסטע עולמות, און אן עבירה איז ווי א באמבע. דערנאך הייבט ער אן צו רעדן וועגן לערנען פארן דאווענען, מיט א ווארט פון רבי אהרן פון קארלין.
-
20:01 לערנען פארן דאווענען און דער יצר הרע
דער משגיח גיט צו אז לערנען פארן דאווענען איז שווער אין דער וואכן פאר די וואס לערנען שפעט ביינאכט, אבער שבת דארף מען עס טאן. ער דערציילט אז ער האט גערעדט צום עולם אין זיין בית המדרש, ערליכע אידן וואס פאלגן, אז זיי זאלן קומען לערנען פארן דאווענען, און דאך קומען ווייניג; דער יצר הרע לאזט עסן קוגל אדער מאכן קידוש, אבער לערנען פארן דאווענען לאזט ער נישט, און דאס אליין ווייזט ווי וויכטיג עס איז.
-
23:16 יעדער איד אן אבר פון אדם הראשון
דער משגיח ברענגט דעם מדרש אז אויף אלע אברים פון אדם הראשון זענען געהאנגען אידישע נשמות, אזוי אז יעדער איד קומט אויף דער וועלט פאר א באזונדערע שליחות. צדיק אדער רשע איז א מענטשנס בחירה, אבער אפילו צדיקים זענען פארשידן: איינער פונעם קאפ האט א חשק צו לערנען, ווי משה רבינו; איינער פונעם האלדז גיסט אויס זיין הארץ אין תפילה, ווי דוד המלך; איינער פון די פיס גייט ארום קלייבן צדקה. אויך די תקופות פון א לעבן געהערן צו די אברים.
-
26:48 וואו ס'איז שווער, דארט ליגט די שליחות
דער משגיח גיט צוויי סימנים פון א מענטשנס שליחות: א שטארקער חשק צו א מצוה, און א שוועריקייט, ווייל דער יצר הרע קעמפט דארט וואו ס'איז וויכטיג. ער ברענגט א ראיה פונעם נס אין דער משנה אז דער כהן גדול איז קיינמאל נישט טמא געווארן יום כיפור, ווי דער תוספות יום טוב ערקלערט, און ער זאגט די בחורים אז וואס עס איז זיי שווער, ווי לערנען פארן דאווענען, דאס איז זייער שליחות, און אז יעצט איז זייער גאנצע עבודה תורה.
דער שיעור, אויסגעשריבן
קריאת שמע און די מעלה פון א מצוה דרבנן
דער משגיח רעכנט אויס די קריאת שמע'ס וואס א איד זאגט יעדן טאג, פון אינדערפרי ביז קריאת שמע שעל המטה, און ערקלערט אז יעדע איינע ציט אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף אלע אברים. ער מוטיגט צו זאגן די גאנצע קריאת שמע פארן דאווענען, בפרט שבת, ווען מ'דאווענט שוין נאכן זמן.
א קריאת שמע דרבנן, זאגט ער, דערגרייכט נאך העכער ווי א דאורייתא. ס'איז נישט קיין חידוש: פאלגן די חכמים איז אליין דער באפעל פונעם רבונו של עולם, ווי די גמרא אין שבת לערנט ארויס פונעם פסוק אין דברים י"ז י"א. דער קולא ביי א ספק דרבנן קומט נאר ווייל די חכמים האבן אזוי געוואלט. ער לייגט צו אז די גמרא זאגט אז קריאת שמע שעל המטה הרג'עט די מזיקים וואס ווערן באשאפן דורך עבירות. ב,א,ד
קבלת עול מלכות שמים אויף די אברים פון דער וועלט
דערנאך גייט דער משגיח ווייטער: די וועלט האט אויך רמ"ח אברים ווי א מענטש, און ירושלים איז איר הארץ. ממילא, א איד אין ניו יארק וואס זאגט קריאת שמע מיט גרויס כוונה ציט אראפ יראת שמים אויף דער גאנצער בריאה, און א איד אין אפריקע וואס האלט ביי טון אן עבירה באקומט פלוצלינג יראת שמים, און ער ווייסט נישט פון וואנעט.
אפילו נעגל וואסער מיט כוונה שוואכט אפ די רוח הטומאה אין דער גאנצער וועלט. א איד ווייסט נישט ווי מעכטיג ער איז; זיין קריאת שמע דערגרייכט אפילו די גוים.
ראש השנה, אחרית הימים און משיח
ראש השנה, זאגט דער משגיח, איז די קריאת שמע פונעם יאר. אין די תפילות פון ראש השנה בעט מען אז די גאנצע וועלט זאל דערקענען דעם אייבערשטן, אז די קבלת עול מלכות שמים פונעם טאג זאל זיך פארשפרייטן אומעטום. דאס ווייזט אויף אחרית הימים פונעם פסוק אין ישעיה ב' ב', ווען אלע גוים וועלן זיך ציען קיין ירושלים, און די שונאי ישראל, ווי נבוכדנצר און טיטוס, וועלן אויפלעבן כדי צו באקומען זייער משפט. ה,ו
ער גייט אריין אין א שמועס וועגן סאדאם חוסיין, וואס האלט זיך פאר נבוכדנצר און האט אויסגעקליבן תשעה באב אריינצוגיין אין קוועיט, און זיך גערעכנט מיטן אידישן לוח ווי המן. אלע סימנים, ענדיגט ער, ווייזן אז מיר זענען דער דור פון משיח.
דער הויפט סוויטש: ווי גרויס א איד איז
צוריק צו קריאת שמע, זאגט דער משגיח אז זי ציט אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף דער גאנצער בריאה, אפילו אויף די חיות און די מלאכים, און א איד דארף וויסן ווי גרויס ער איז. איין קליינער דריי פונעם הויפט סוויטש ביי דער עלעקטרישער קאמפאני צינדט אן גאנץ ניו יארק; אזוי איז יעדער אבר א סוויטש. א מצוה ברענגט ליכטיגקייט אין די העכסטע עולמות, און אן עבירה פלאצט דארט ווי א באמבע.
לערנען פארן דאווענען און דער יצר הרע
דער משגיח גיט צו אז לערנען פארן דאווענען איז שווער אין דער וואכן פאר די וואס לערנען שפעט ביינאכט, אבער שבת דארף מען עס טאן. ער האט שוין גערעדט צו זיין בית המדרש, ערליכע אידן וואס פאלגן, און דאך קומען ווייניג. דער יצר הרע לאזט עסן קוגל אדער מאכן קידוש, אבער לערנען פארן דאווענען לאזט ער נישט, און דאס אליין איז א ראיה ווי חשוב עס איז.
יעדער איד אן אבר פון אדם הראשון
יעדער מענטש קומט אויף דער וועלט פאר א שליחות. דער משגיח ברענגט דעם מדרש אז אויף אלע אברים פון אדם הראשון זענען געהאנגען אידישע נשמות. צדיק אדער רשע איז א מענטשנס בחירה, ווי די גמרא אין נדה ט"ז ע"ב ווייזט, אבער צדיקים זענען פארשידן: איינער פונעם קאפ לעכצט צו לערנען, ווי משה רבינו; איינער פונעם האלדז גיסט אויס זיין הארץ אין תפילה, ווי דוד המלך; איינער פון די פיס גייט קלייבן צדקה. י,כ
וואו ס'איז שווער, דארט ליגט די שליחות
א מענטש דערקענט זיין שליחות דורך צוויי סימנים: א חשק צו א מצוה, און א שוועריקייט דערמיט. די משנה אין אבות פרק ה' רעכנט פאר א נס אז דער כהן גדול איז קיינמאל נישט טמא געווארן יום כיפור; דער תוספות יום טוב ערקלערט אז די גאנצע כפרה איז געהאנגען אין אים, דערפאר האט זיך דער שטן אויף אים געלייגט. ממילא, וואס עס איז די בחורים שווער, ווי לערנען פארן דאווענען, דאס איז זייער שליחות, און יעצט איז זייער עבודה תורה. ל,מ
מראי מקומות
תורה
נביאים
כתובים
משנה
תלמוד בבלי
מדרש
- י Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 23:25
אחרונים און חסידות
תפילה און פיוט
אנדערע
עיקרי הדברים
- 0:54 דורך קריאת שמע ציט א איד אראפ קבלת עול מלכות שמים אויף אלע זיינע אברים.
- 2:30 א מצוה דרבנן דערגרייכט העכער ווי א מצוה דאורייתא, ווייל די תורה אליין באפעלט צו פאלגן די חכמים.
- 7:12 ווייל די וועלט האט אויך רמ"ח אברים, ציט איין איד'ס קריאת שמע אראפ יראת שמים אויף דער גאנצער בריאה, אפילו אויף א איד ווייט אוועק.
- 19:27 לערנען פארן דאווענען איז א גרויסער ענין, און דאס וואס דער יצר הרע קעמפט אזוי שטארק דערקעגן איז אליין א ראיה ווי חשוב עס איז.
- 23:20 יעדער איד געהערט צו אן אבר פון אדם הראשון און האט זיין אייגענע שליחות אויף דער וועלט.
- 26:48 א מענטש דערקענט זיין שליחות דורך צוויי סימנים: א שטארקער חשק צו א מצוה, און א גרויסע שוועריקייט עס צו טאן.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 3:58 אויב א מצוה דרבנן איז העכער ווי א דאורייתא, פארוואס איז מען מקיל ביי א ספק דרבנן?
תירוץ: 4:07 ווייל די חכמים אליין האבן געוואלט לאזן מקיל זיין, פונקט ווי א מאמע וואס שיקט דאס קינד אין א געשעפט קען אליין ערלויבן צו גיין אנדערשוואו; וואו זיי האבן נישט געוואלט, ווי ביי יום טוב שני, איז מען מחמיר.
-
קשיא: 21:42 פארוואס איז אזוי שווער צו קומען לערנען פארן דאווענען, ווען דער עולם זענען ערליכע אידן וואס פאלגן?
תירוץ: 22:01 ווייל עס איז אזוי חשוב אז דער יצר הרע לייגט זיך דערויף מיט אלע כוחות, בשעת ער לאזט קלענערע זאכן.
-
קשיא: 25:51 וויאזוי ווייסט א מענטש וואס זיין שליחות אויף דער וועלט איז?
תירוץ: 26:48 דורך צוויי סימנים: א שטארקער חשק צו א געוויסער מצוה, און א געוויסע שוועריקייט דערמיט, וואס ווייזט אז דער יצר הרע קעמפט דערקעגן.
-
קשיא: 28:03 פארוואס איז עס א נס אז דער כהן גדול איז קיינמאל נישט טמא געווארן יום כיפור, ווען אזויפיל מענטשן ווערן טמא?
תירוץ: 28:14 ווייל די גאנצע כפרה איז געהאנגען אין אים, ממילא האט זיך דער שטן אויף אים געלייגט, און נאר א נס האט אים געקענט ראטעווען.
מעשיות
-
13:17 סאדאם חוסיין און דער אידישער לוח
דער משגיח זאגט אז סאדאם חוסיין האלט זיך פאר נבוכדנצר. ער דערציילט אז איינער האט אים איבערגעגעבן פון אן אינטערוויו אין אן אמעריקאנער זשורנאל וואו סאדאם האט זיך דערמיט בארימט. דער משגיח מערקט אן אז ער איז אריין אין קוועיט תשעה באב, א טאג וואס ער האט אויסגעקליבן, און גלייכט עס צו המן וואס האט זיך גערעכנט מיטן אידישן לוח.
אין דער מעשה: סאדאם חוסיין, נבוכדנצר, המן
געדאנקען
- 3:58 דער קולא ביי א ספק דרבנן ווייזט נישט אז עס איז נידעריגער; די חכמים אליין האבן געוואלט זיין מקיל, ווי א מאמע וואס לאזט דאס קינד גיין אין אן אנדער געשעפט, און וואו זיי האבן נישט געוואלט זיין מקיל, ווי ביי יום טוב שני של גליות, האט עס די דינים פון א דאורייתא.
- 7:12 ווייל די וועלט האט רמ"ח אברים ווי א מענטש, קען א איד'ס קריאת שמע אין ניו יארק זיין די סיבה וואס א איד אין אפריקע באקומט פלוצלינג יראת שמים אינמיטן א נסיון.
- 11:10 ראש השנה איז די קריאת שמע פונעם גאנצן יאר, די קבלת עול מלכות שמים פונעם טאג וואס מ'בעט אז זי זאל זיך פארשפרייטן איבער דער גאנצער וועלט.
- 17:56 א מענטשנס אברים זענען ווי דער הויפט סוויטש פון א עלעקטרישער סטאנציע: א קליינע באוועגונג צינדט אן די העכסטע עולמות דורך א מצוה, אדער פלאצט דארט א באמבע דורך אן עבירה.
- 22:44 דער יצר הרע לאזט עסן קוגל אדער מאכן קידוש, אבער לערנען פארן דאווענען לאזט ער נישט; דאס אליין איז א ראיה ווי וויכטיג עס איז.
- 24:43 פארשידענע סארטן צדיקים קומען פון פארשידענע אברים פון אדם הראשון: דער קאפ לעכצט צו לערנען ווי משה רבינו, דער האלדז צו דאווענען ווי דוד המלך, די פיס צו גיין קלייבן צדקה.
- 28:03 פונעם נס אז דער כהן גדול איז קיינמאל נישט טמא געווארן יום כיפור לערנט דער משגיח אפ אז דער שטן קעמפט דווקא דארט וואו ס'הענגט די מערסטע, ממילא איז א שוועריקייט א סימן אויף א מענטשנס שליחות.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 2:14 דער משגיח זאגט אז מ'דארף אכטונג געבן, בפרט שבת, צו זאגן די גאנצע קריאת שמע פארן דאווענען.
- 17:18 דער משגיח זאגט אז א איד דארף וויסן ווי גרויס און ווי שטארק ער איז.
- 20:04 דער משגיח זאגט אז אפילו ווען לערנען פארן דאווענען איז שווער אין דער וואכן, דארף מען עס שבת טאן.
- 28:55 דער משגיח זאגט די בחורים אז וואס עס איז זיי שווער, ווי לערנען פארן דאווענען, איז א סימן אויף זייער שליחות, און זיי דארפן זיך דערויף לייגן מיט אלע כוחות.
- 29:22 דער משגיח זאגט אז פאר בחורים יעצט איז די עיקר עבודה תורה.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אדם הראשון, דוד המלך, המן, טיטוס הרשע, משה רבינו, נבוכדנצר, סאדאם חוסיין, פרעה, רבי אהרן קארלינער
ערכים אדם הראשון, כהן גדול, קבלת עול מלכות שמים, קריאת שמע, רוח הטומאה, רמ"ח אברים, שטן, שליחות