קיום המצות במחשבה דיבור ומעשה. אע"פ שהתורה לבוש לנשמה היא יותר גדול ממנה. התורה נשתלשל למטה עד שיש באפשריות של המוח גשמי להשיג אלקות.
קאטאלאג: TANYA ENGLISH ד נומ׳ 11 פאקעט גייד ז׳ 73 ענגליש 47 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
דער משגיח ערקלערט פארוואס די לבושים פון תורה ומצות זענען גרעסער פון דער נשמה וואס זיי באקליידן, און ווי אזוי דער אייבערשטער האט מצמצם געווען זיין רצון און חכמה אין דער תורה, אז א מענטשליכער שכל זאל עס קענען כאפן.
דער משגיח חזר'ט איבער דעם תניא אז א איד מקיים די מצות במחשבה דיבור ומעשה, און די דריי ווערן לבושים פאר דער נשמה. ער ווייזט ווי אזוי מחשבה איז א טייל פון דער מצוה, בפרט וואו די תורה זאגט דעם טעם, ווי ביי ציצית וואס נעמט ארום אלע תרי"ג מצות, און ביי סוכה. א געווענליכער לבוש איז טפל צום מענטש, אבער דא איז דער לבוש גרעסער, ווייל די תורה איז אלקות ממש. דערנאך שטעלט ער אוועק אז דער טייל נשמה אין גוף איז נאר דער אונטערשטער טייל, ווי ער ערקלערט פון יבום און חליצה, און אין איר שורש איז די אידישע נשמה נאך העכער פון דער תורה. ווייל דער אייבערשטער און זיין חכמה זענען איינס, קען דער שכל אים נישט כאפן; ס'איז א גאנץ אנדער סוג, אזוי ווי מ'קען נישט הערן א בילד. מיט חסד האט דער אייבערשטער אראפגעברענגט די תורה אין מושגים פון עולם הזה, ווי וואסער וואס ווערט אייז, ווי ראדיום איינגעוויקלט אין בליי, און ווי שלמה המלך'ס קייט פון משלים.
ענינים: די צוויי נפשות (תניא פרקים א-ח) · דער כח און די מעלה פון תורה · טעמי המצוות און דער כח פון א מצוה
סדר השיעור
-
0:00 דריי לבושים: מחשבה, דיבור און מעשה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח חזר'ט איבער אז א איד מקיים די מצות במחשבה דיבור ומעשה, וואס ווערן לבושים פאר דער נשמה, און ער מערקט אן אז א קלייד איז טפל צו דעם וואס טראגט עס. ער ווייזט ווי לערנען תורה און לייגן תפילין נעמען אריין אלע דריי, און אז וואו די תורה זאגט דעם טעם פון א מצוה, ווערט דער טעם א טייל פון דער מצוה.
-
4:07 ציצית, סוכה און דער טעם אין זינען שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז ציצית, וואס נעמען ארום אלע תרי"ג מצות, זענען אנדערש פון יעדן אנדערן בגד, און אז ביי סוכה זאגט די תורה דעם טעם, ממילא האלט מען דעם טעם אין זינען; וואו ס'שטייט נישט קיין טעם, איז גענוג צו וויסן אז מ'טוט א מצוה. ער פאסט צוזאם מחשבה, די ברכה און די מעשה, און פרעגט ווי אזוי דער לבוש קען זיין גרעסער פון דער נשמה.
-
10:00 די תורה איז אלקות, ממילא איז דער לבוש גרעסער שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז דער אייבערשטער און זיין חכמה זענען איינס, ממילא איז די תורה און יעדע מצוה אלקות ממש, און דער לבוש איז חשוב'ער פון דער נשמה. ער מערקט אן אז אין שורש איז די נשמה העכער פון דער תורה, אבער ער לייגט עס אוועק כדי צו רעדן פון דער נשמה ווי זי איז דא.
-
13:15 די נשמה אין גוף און איר שורש שטייט אינעם קאטאלאג
דורך יבום און חליצה ערקלערט דער משגיח אז די נשמה אין גוף איז נאר איר אונטערשטער טייל, ווי דער פוס אין שוך, און דער רעשט גייט ארויף ביז הימל ווי אן אור מקיף. דערנאך ערקלערט ער אז ישראל עלו במחשבה און די וועלט איז באשאפן געווארן פאר זיי, ממילא איז די נשמה אין איר שורש העכער פון דער תורה, און דער תניא רעדט פון דער נשמה ווי זי איז אין גוף.
-
20:14 דער אייבערשטער האט אראפגעברענגט די תורה אין וועלטלעכע מושגים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח לערנט דעם תניא אז די לבושים זענען גבוה וגבוה מעלתם לאין קץ, און ברענגט דעם רמב"ם אז דער אייבערשטער איז דער יודע און די דעה אין איינעם. ווייל אונזער שכל איז געמאכט פאר עולם הזה, האט דער אייבערשטער מיט א גרויסן חסד אראפגעברענגט די תורה אין וועלטלעכע ענינים ווי א שור וואס האט גענגח'ט א פרה.
-
24:00 צוויי משלים: דאס בילד און דאס וואסער שטייט אינעם קאטאלאג
מיט א משל וואס ער האט געהערט פון זיין רבי, אז מ'קען נישט זען א סימפאניע און נישט הערן א בילד, ווייזט דער משגיח אז דער שכל קען נישט כאפן אלקות ווייל ער איז נישט דער ריכטיגער כח, נישט ווייל ער איז שוואך. דערנאך פארגלייכט ער ווי פארע ווערט וואסער און אייז, די זעלבע זאך אין גראבערע צורות, צו ווי דער אייבערשטער האט אראפגעלאזט די תורה אין א צורה וואס אונזער שכל קען האלטן.
-
30:00 ולגדולתו אין חקר שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז דער אייבערשטער הייסט אין סוף און אז צו זיין גדולה איז אין חקר, און ער טייטשט דאס ווארט חקירה, טיף טראכטן און פילאסאפיע, וואס קען אים נישט דערגרייכן. ער דערציילט פון א מענטש וואס צאלט א הויכן פרייז פאר עפעס וואס דער שכן שאצט פאר א קווארטער, און זאגט אז די נשמה פילט עפעס באזונדערס אפילו ווען דער שכל נישט.
-
35:01 זיין רצון און חכמה אין די הלכות שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח לערנט אז קיין מחשבה קען נישט כאפן דעם אייבערשטנס רצון און חכמה, וואס זענען די הלכות פון דער תורה: אז א מזיק צאלט, און אז מ'זיצט אונטער דעם שאטן פון א סוכה, הגם אן ארכיטעקט וואלט עס נישט געראטן. ער ברענגט עטליכע פסוקים און דעם מאמר חז"ל אז במקום שאתה מוצא גדולתו שם אתה מוצא ענוותנותו, און לערנט דעם תניא אז דער אייבערשטער האט מצמצם געווען זיין רצון און חכמה אין תרי"ג מצות, אז די נשמה זאל זיי קענען משיג זיין און מקיים זיין.
-
40:38 ראדיום אין בליי און שלמה המלך'ס משלים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז דעם אייבערשטנס גדולה איז אז מ'קען אים נישט כאפן, און זיין ענוותנות איז אז ער האט זיך אראפגעבויגן צו אונז, און ער פארגלייכט די תורה צו ראדיום וואס מ'טראגט זיכער אין א בליי'ענעם כלי. ער ערקלערט שלמה המלך'ס דריי טויזנט משלים ווי א קייט, יעדער משל ערקלערט דעם וואס איבער אים, אזוי ווי דער אייבערשטער האט אראפגעברענגט די תורה דורך די עולמות ביז דער ערד, אז מענטשן פארשטייען זי בעסער ווי די מלאכים.
דער שיעור, אויסגעשריבן
דריי לבושים: מחשבה, דיבור און מעשה
דער משגיח חזר'ט איבער אז א איד מקיים די מצות במחשבה דיבור ומעשה, און די ווערן לבושים פאר דער נשמה. א קלייד, מערקט ער אן, איז טפל צו דעם וואס טראגט עס: עס דינט דעם מענטש און גיט אים כבוד. ביי לערנען תורה זענען אלע דריי דא, ער טראכט, ער זאגט עס ארויס און ער רירט דאס מויל; און ביי תפילין טראכט מען וואס תפילין זענען, ווייל ביי געוויסע מצות זאגט די תורה דעם טעם, און דער טעם ווערט א טייל פון דער מצוה.
ציצית, סוכה און דער טעם
ציצית, ערקלערט דער משגיח, נעמען ארום אלע מצות, ווי רש"י רעכנט אויס אז זיי קומען אויס תרי"ג. יעדער אנדער בגד איז געשניטן פאר איין תכלית, מיט ארבל פאר די הענט, אבער ציצית איז איין שטיק געוואנט וואס מ'וויקלט זיך איין, און מ'האלט אין זינען אז זיי דערמאנען אלע מצות השם. אזוי אויך ביי סוכה, וואו די תורה זאגט דעם טעם. וואו ס'שטייט נישט קיין טעם, איז גענוג צו וויסן אז מ'טוט א מצוה. ב
ממילא האט יעדע מצוה מחשבה, דיבור, געווענליך די ברכה, און די מעשה, און די ווערן א לבוש פאר דער נשמה. א לבוש זאל דאך זיין טפל, אבער דא, זאגט דער משגיח, איז דער לבוש חשוב'ער.
די תורה איז אלקות
דער משגיח זאגט אז געוויסע ענינים אין תניא דארף מען דערווייל אננעמען ווי אמת, און מיט ווייטער לערנען וועט אלעס אריינפאלן אויפן ארט. ביים אייבערשטן זענען דאס טראכטן און וואס קומט ארויס דערפון איינס, ממילא איז די תורה אלקות ממש, און אזוי יעדע מצוה. אז מ'וויקלט זיך איין אין א מצוה, וויקלט מען זיך איין אין אלקות, און דער לבוש איז גרעסער פון דער נשמה. אין שורש איז די נשמה נאך העכער, אבער דאס לייגט ער אוועק.
די נשמה אין גוף און איר שורש
די נשמה וואס איז אין אונז, ערקלערט דער משגיח, איז נאר א קליינער טייל. ער ברענגט דאס פון יבום און חליצה: אז דער ברודער וויל נישט געבן א נייעם גוף, א נייעם שוך, פאר דער נשמה פונעם נפטר, טוט מען אים אויס דעם שוך, ווייל דער טייל נשמה אין גוף איז ווי דער פוס אין שוך. די אמת'ע נשמה גייט ארויף ביז הימל; דער טייל אין מענטש הייסט אור פנימי, און דער טייל איבער אים אור מקיף. ה
די תורה אראפגעברענגט אין מושגים פון עולם הזה
דער משגיח לערנט דעם תניא אז די לבושים, הגם זיי באקליידן די נשמה, זענען גבוה וגבוה מעלתם לאין קץ. ווי דער רמב"ם לערנט, איז דער אייבערשטער דער יודע און די דעה, אומצוטיילבאר. אונזער שכל און חושים זענען געמאכט פאר עולם הזה, דערפאר האט דער אייבערשטער אראפגעברענגט די תורה אין אירע מושגים, ווי א שור וואס האט גענגח'ט א פרה, און דאס איז א גרויסער חסד. א,ג,ו
דאס בילד און דאס וואסער
דער משגיח ברענגט א משל וואס ער האט געהערט פון זיין רבי. ווער עס זאגט אז ער האט געזען א סימפאניע אדער געהערט א בילד, הערט נישט ערגער פון אנדערע; הערן איז בכלל נישט שייך ביי א בילד. אזוי קען דער שכל נישט כאפן אלקות, נישט ווייל ער איז נישט קלוג גענוג, נאר ווייל ער איז געמאכט פאר עולם הזה.
דער אייבערשטער, וואס האט געוואלט מיר זאלן זיך מקשר זיין צו אים, האט אראפגעלאזט די תורה אין מושגים וואס מ'קען כאפן. פארע, וואסער און אייז זענען די זעלבע זאך אין גראבערע צורות; אזוי איז די תורה אראפגעקומען פון איר רוחניות אין א צורה וואס דער שכל קען האלטן.
ולגדולתו אין חקר
דער אייבערשטער הייסט אין סוף, און דער פסוק זאגט אז צו זיין גדולה איז אין חקר. דער משגיח טייטשט חקירה אלס טיפער און טיפער טראכטן, ווי פילאסאפיע, און זאגט אז דערמיט וועט מען אים קיינמאל נישט דערגרייכן. ער דערציילט פון א מענטש וואס צאלט צוויי הונדערט דאלאר פאר עפעס וואס דער שכן שאצט פאר א קווארטער, און זאגט אז די נשמה פילט עפעס באזונדערס אפילו ווען דער שכל נישט. ז
זיין רצון און חכמה אין די הלכות
דער משגיח לערנט אינעם תניא אז קיין מחשבה קען נישט כאפן דעם אייבערשטנס רצון און חכמה, וואס זענען די הלכות: אז א מזיק צאלט, און אז סוכות זיצט מען אונטערן שאטן פון א סוכה, הגם קיין ארכיטעקט וואלט עס נישט געראטן. די פסוקים זאגן אז אין חקר לתבונתו, און אז זיינע מחשבות זענען נישט ווי אונזערע, ווייל זיין מחשבה איז ער אליין. ח,ט,כ
חז"ל זאגן אז וואו מ'געפינט דעם אייבערשטנס גדולה, געפינט מען זיין ענוותנות. דערפאר זאגט דער תניא ווייטער אז דער אייבערשטער האט מצמצם געווען זיין רצון און חכמה אין תרי"ג מצות און זייערע הלכות, אז די נשמה זאל זיי קענען משיג זיין און מקיים זיין במחשבה דיבור ומעשה, און זיך אנטון אין זיי מיט אלע אירע צען בחינות. ל,מ
ראדיום אין בליי און שלמה המלך'ס משלים
דעם אייבערשטנס גדולה, ערקלערט דער משגיח, איז אז מ'קען אים נישט כאפן; זיין ענוותנות איז אז ער האט זיך אראפגעבויגן און זיך מצמצם געווען אז מ'זאל יא קענען. ראדיום וואלט געשעדיגט יעדן וואס רירט אן, אבער אין א בליי'ענעם כלי טראגט מען עס ארום. אזוי איז אלקות פייער, און איינגעוויקלט אין די לבושים פון תרי"ג מצות קען מען עס האלטן.
שלמה המלך האט געזאגט דריי טויזנט משלים: זיין חכמה איז געווען אזוי גרויס אז יעדער משל האט געדארפט נאך א משל, ביז די קייט איז אנגעקומען צו מענטשן. אזוי האט דער אייבערשטער אראפגעברענגט די תורה דורך די עולמות ביז דער ערד, און דורך אירע משלים פארשטייען מענטשן די תורה בעסער ווי די מלאכים, וואס האבן נישט די מושגים פון עולם הזה. נ
מראי מקומות
תורה
נביאים
כתובים
משנה
תלמוד בבלי
מדרש
ראשונים
אחרונים און חסידות
עיקרי הדברים
- 0:00 מחשבה, דיבור און מעשה פון תורה ומצות זענען לבושים פאר דער נשמה.
- 1:21 נישט אזוי ווי א געווענליכער לבוש וואס איז טפל צום מענטש, איז דער לבוש פון תורה ומצות גרעסער פון דער נשמה, ווייל די תורה איז אלקות.
- 16:08 דער טייל נשמה וואס איז אין גוף איז נאר דער אונטערשטער טייל; אין איר שורש איז די אידישע נשמה העכער פון דער תורה.
- 22:08 דער מענטשליכער שכל איז באשאפן געווארן צו פארשטיין עולם הזה, און ער קען נישט כאפן דעם אייבערשטן, נישט ווייל ער איז נישט קלוג גענוג, נאר ווייל אלקות איז נישט אין זיין סוג.
- 22:42 דער אייבערשטער האט אראפגעברענגט די תורה אין מושגים פון עולם הזה, ווי די דינים פון נזיקין, אז אונזער שכל זאל עס קענען כאפן.
- 39:12 וואו מ'געפינט דעם אייבערשטנס גדולה, אז מ'קען אים נישט כאפן, דארט געפינט מען זיין ענוותנות, אז ער האט מצמצם געווען זיין רצון און חכמה אין די תרי"ג מצות.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 9:27 אויב די מצות זענען לבושים פאר דער נשמה, זאלן זיי דאך זיין טפל צו איר, אזוי ווי א קלייד צום מענטש?
תירוץ: 11:17 די תורה איז אלקות ממש, ממילא וויקלט א מצוה איין די נשמה אין אלקות, און דא איז דער לבוש גרעסער פון דעם וואס טראגט אים.
-
קשיא: 12:20 ווי אזוי קען די תורה זיין גרעסער פון דער נשמה, אז דער שורש פון דער נשמה איז העכער פון דער תורה?
תירוץ: 19:48 דער תניא רעדט פון דעם טייל נשמה וואס איז אין גוף; נאר אין איר שורש איז די נשמה העכער פון דער תורה.
-
קשיא: 26:13 אויב די תורה איז אלקות, וואס דער שכל קען נישט כאפן, ווי אזוי קענען מיר זי פארשטיין?
תירוץ: 26:18 דער אייבערשטער, וואס האט געוואלט מיר זאלן זיך מקשר זיין צו אים דורך דער תורה, האט זי אראפגעברענגט אין מושגים פון עולם הזה וואס דער שכל קען האלטן.
-
קשיא: 43:33 וואס איז דער חידוש וואס שלמה המלך האט געזאגט דריי טויזנט משלים?
תירוץ: 44:32 זיין חכמה איז געווען אזוי גרויס אז יעדער משל האט געדארפט נאך א משל עס צו ערקלערן, ביז א קייט פון דריי טויזנט האט עס אראפגעברענגט צו מענטשן.
געדאנקען
- 1:21 בדרך כלל איז א לבוש טפל צום מענטש, אבער די לבושים פון תורה ומצות זענען גרעסער פון דער נשמה וואס זיי באקליידן, ווייל די תורה איז נישט קיין תוצאה פון דעם אייבערשטנס חכמה נאר אלקות ממש.
- 16:19 דער משגיח טייטשט חליצה לויט דער נשמה: די נשמה אין גוף איז ווי א פוס אין א שוך, נאר איר אונטערשטער טייל, און דער רעשט בלייבט אויבן ווי אן אור מקיף; וואס א מענטש איז מער געלייטערט, אלץ מער ציט ער אריין.
- 18:13 דער תניא'ס ווארט אז די לבושים זענען גרעסער פון דער נשמה רעדט פון דער נשמה ווי זי איז אין גוף; אין איר שורש, ווייל ישראל עלו במחשבה, איז די נשמה העכער פון דער תורה, און די תורה איז טפל צו איר.
- 24:38 וואס דער שכל קען נישט כאפן אלקות איז א שאלה פון סוג, נישט פון כח: אזוי ווי מ'וועט קיינמאל נישט הערן א בילד אפילו מ'הערט א מיליאן מאל בעסער, אזוי קען קיין שכל, ווי קלוג ער זאל נישט זיין, נישט דערגרייכן וואס איז העכער פון עולם הזה.
- 36:31 דעם אייבערשטנס גדולה און ענוותנות באווייזן זיך צוזאמען: זיין גדולה איז אז קיין שכל קען אים נישט כאפן, און זיין ענוותנות איז אז ער האט מצמצם געווען זיין רצון און חכמה אין הלכות פון שור און סוכה, כדי אונזער שכל זאל עס יא קענען.
- 44:54 שלמה המלך'ס דריי טויזנט משלים זענען געווען א קייט, יעדער משל ערקלערט דעם וואס איבער אים, און אזוי איז די תורה אראפגעקומען דורך די עולמות, אז מענטשן אויף דער ערד פארשטייען זי בעסער ווי די מלאכים, וואס האבן נישט די מושגים פון עולם הזה.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 10:07 דער משגיח זאגט אז געוויסע ענינים אין תניא דארף מען דערווייל אננעמען ווי אמת, מיט דער כוונה ווייטער צו לערנען, און שפעטער וועט אלעס אריינפאלן אויפן ארט.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען דער בעל התניא, דער רמב"ם, דער רמב"ן, רש"י, שלמה המלך
ערכים אין סוף, אלקות ממש, גשמיות, חקירה, לבושים, מחשבה דיבור ומעשה, מקיף, סוכה, עולם הזה, ציצית, צמצום, רבונו של עולם, שורש הנשמה, תרי"ג מצוות