Behar
קאטאלאג: Y 05 Current בהר נומ׳ 10 תשע"א (2010–11) אידיש 38 מינ׳
שטייט נישט אינעם פאקעט גייד פון 2012; דער קעפל איז גענומען פונעם נאמען פונעם פייל.
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
ביים אנהייב פון א נייע סעריע פאר בחורים וועגן תפילה ערקלערט דער משגיח פארוואס ער רעדט אזויפיל וועגן תפילה, ער דערציילט ווי זיין בית המדרש איז ארויסגעוואקסן פון א חבורה בחורים וואס האבן געוואלט דאווענען ווי עס דארף צו זיין, און ער ווייזט אז דער עיקר פון תפילה איז כוונה, צו וויסן אז מ'שטייט פארן מלך.
דער משגיח מעלדעט אן א נייע סעריע וועגן תפילה, און ערקלערט פארוואס ער רעדט מער וועגן תפילה ווי וועגן תורה: אין ישיבה הערן די בחורים א גאנצע וואך וועגן תורה, און תפילה איז, ווי די גמרא זאגט, א זאך וואס שטייט ברומו של עולם און מענטשן זענען דאך מזלזל דערין. ער דערציילט ווי א חבורה בחורים וואס ער האט געפירט אין דער מתמידים אפטיילונג פון א זומער קעמפ האבן זיך אויסגעלערנט צו דאווענען פאמעלעך, און דערנאך געבעטן א מנין א גאנץ יאר; טראץ די חוזק איז דערפון געווארן זיין בית המדרש, וואס איר יסוד איז תפילה. ער ברענגט די מחלוקת אין דער גמרא צי תורה אדער תפילה איז גרעסער, און דעם רמב"ם. דערנאך לערנט ער אז תפילה איז די מצוה פון עבודה שבלב, אז די אנשי כנסת הגדולה האבן מתקן געווען דריי תפילות כנגד די אבות אדער כנגד די קרבנות, און אזוי ווי א מחשבה קען פסול מאכן א קרבן, איז די מחשבה און די כוונה דער עיקר פון תפילה. צום סוף רעדט ער וועגן דער ערשטער ברכה, וועגן שטיין פארן מלך, און וועגן קידוש לבנה.
ענינים: כוונה אין דאווענען · דער כח פון תפילה · בחורים אין ישיבה
סדר השיעור
-
0:00 פארוואס דער משגיח רעדט וועגן תפילה
נאך א קורצע מודעה וועגן א נייעם פירוש אויף פרקי אבות עפנט דער משגיח א נייע סעריע וועגן תפילה. ער דערמאנט די דרשות פונעם סאטמארער רב, ערקלערט אז די בחורים הערן א גאנצע וואך וועגן תורה, און ברענגט די גמרא אז תפילה שטייט ברומו של עולם און מענטשן זענען דאך מזלזל דערין.
-
6:21 ווי די חבורה און דער בית המדרש האבן זיך אנגעהויבן מעשה
דער משגיח דערציילט ווי ער איז, אויפן הייס פונעם סקווערער רבי'ן, געווארן ראש המתמידים אין א זומער קעמפ, האט אויסגעלערנט די בחורים צו דאווענען פאמעלעך, און ווי זייער בקשה פאר א מנין א גאנץ יאר איז, טראץ חוזק, געווארן א בית המדרש וואס איז געוואקסן פון איין ארט צום אנדערן.
-
14:31 א בית המדרש געבויט אויף תפילה
דער משגיח באשרייבט דעם בית המדרש היינט און פארוואס מ'האט אמאל בעסער געדאווענט, און ערקלערט אז ער איז געבויט געווארן צוליב תפילה. ער ברענגט די מחלוקת אין דער גמרא צי תורה אדער תפילה איז גרעסער און דעם פסק פונעם רמב"ם, און מעלדעט אן די נייע סעריע וועגן תפילה.
-
19:57 עבודה שבלב און די אנשי כנסת הגדולה
דער משגיח ערקלערט אז תפילה איז די מצוה פון עבודה שבלב, און ווייזט וואו זי געפינט זיך אין קריאת שמע. דערנאך שילדערט ער די אנשי כנסת הגדולה, וואס ווען נבואה האט זיך אויפגעהערט ביים צווייטן בית המקדש האבן זיי פארשטארקט די אידישקייט מיט די תקנות דרבנן.
-
27:03 דריי תפילות און דער כח פון מחשבה
דער משגיח ברענגט די צוויי דעות צי די דריי תפילות זענען כנגד די אבות אדער כנגד די קרבנות, און ער ווייזט אז וויבאלד א מחשבה קען פסול מאכן א קרבן, איז די מחשבה דער עיקר פון תפילה. אן כוונה איז מען נאר יוצא דעם דרבנן, און מ'דארף בעטן דעם רבונו של עולם אויף דער כוונה אליין.
-
32:21 שטיין פארן מלך; קידוש לבנה
דער משגיח רעדט וועגן כוונה אין דער ערשטער ברכה און פארוואס די אחרונים זאגן נישט איבערצודאווענען, פרעגט פארוואס מ'זאל נישט דארפן כוונה אין אלע ברכות, און ערקלערט אז די גאנצע תפילה איז א הכנה צו פילן אז מ'שטייט פארן מלך. צום סוף רעדט ער וועגן קידוש לבנה אלס מקבל פני השכינה.
דער שיעור, אויסגעשריבן
פארוואס דער משגיח רעדט וועגן תפילה
דער משגיח עפנט א נייע סעריע וועגן תפילה, און פרעגט פארוואס ער רעדט וועגן תפילה און נישט וועגן תורה. ער דערמאנט ווי ער האט געהערט די דרשות פונעם סאטמארער רב, וואס האט גערעדט וועגן געוויסע ענינים און נישט וועגן תורה, און היינט פארשטייט ער עס: א מנהיג רעדט וועגן דעם וואס זיין דור דארף ספעציעל, און תורה איז אן אלגעמיינע זאך.
ווי די חבורה און דער בית המדרש האבן זיך אנגעהויבן
דער משגיח דערציילט ווי ער איז, אויפן הייס פונעם סקווערער רבי'ן, געווארן ראש המתמידים אין א זומער קעמפ, וואו גוטע בחורים האבן געלערנט א גאנצן טאג. אין יעדן בית המדרש האט מען געדאווענט שחרית אין א האלבע שעה, האט ער אויסגעלערנט די בחורים צו דאווענען פאמעלעך, א שעה און צוואנציג מינוט. זיי האבן געשמאק געלערנט און געשמאק געדאווענט, ווייל ווען מ'דאווענט גוט, זאגט ער, לערנט מען נאכדעם גוט.
דערנאך האבן די בחורים געבעטן מ'זאל אזוי דאווענען א גאנץ יאר. דער משגיח האט מורא געהאט פאר די לצים, אבער דער סקווערער רבי האט אים מחזק געווען צו מאכן א מנין, און עס האט זיך אנגעהויבן אין א סטאר נעבן די באן. מ'האט חוזק געמאכט, אבער די בחורים האבן נישט געקוקט דערויף. מ'האט גענומען אלץ גרעסערע ערטער; כדי צו לעבן בשלום מיט א שכנה האט מען איבערגעלאזט פיר פוס, און ווען זי האט שפעטער פארקויפט דאס געביידע, איז דארט געווארן א מקוה.
א בית המדרש געבויט אויף תפילה
דער משגיח זאגט אז אמאל האט מען בעסער געדאווענט, ווייל די רדיפות האבן געבראכט בעסערע תפילות און די ערשטע חברה איז געווען דער רוב; פונדעסטוועגן איז דער בית המדרש א שם דבר, און חתנים קומען אהין דאווענען. ער איז געבויט געווארן נאר ווייל בחורים וואס האבן גוט געלערנט האבן אויך געוואלט גוט דאווענען, ממילא איז דער יסוד תפילה.
עבודה שבלב און די אנשי כנסת הגדולה
די מצוה פון תפילה, ערקלערט דער משגיח, איז "ולעבדו בכל לבבכם" (דברים יא, יג), וואס די גמרא אין תענית רופט עבודה שבלב. ס'איז אזא גרויסע מצוה אז זי געפינט זיך אין קריאת שמע: די ערשטע פרשה, שמע ישראל, איז קבלת עול מלכות שמים, און די צווייטע, קבלת עול מצוות, ברענגט תפילה אלס דוגמא. ד,ה,ו
דערנאך רעדט ער וועגן די אנשי כנסת הגדולה. ביים צווייטן בית המקדש האט זיך נבואה אויפגעהערט און די נסים פונעם ערשטן זענען נישט געווען, האט מען געמוזט פארשטארקן די אידישקייט. דער לעצטער פון זיי איז געווען שמעון הצדיק, מיט וועמען פרקי אבות הייבט זיך אן, און כמעט אלע תקנות דרבנן קומען פון זיי, אלס גדרים ארום די מצוות. ז
דריי תפילות און דער כח פון מחשבה
שטיין פארן מלך; קידוש לבנה
לויט דער גמרא און דעם שולחן ערוך דארף מען איבערדאווענען אן כוונה אין דער ערשטער ברכה, אבער די אחרונים זאגן היינט נישט, ווייל ער וועט ווארשיינליך ווידער נישט האבן קיין כוונה. דער משגיח פרעגט: ער איז דאך נישט יוצא דעם דאורייתא, און פארוואס זאל כוונה גענוג זיין אין איין ברכה און נישט אין אלע אכצן? מ
אלעס פאר שמונה עשרה איז א הכנה, זיך אנצוווארעמען. מיטן רמב"ם זאגט ער אז מ'דארף פילן אז מ'שטייט פארן מלך; מיטן ווארט פונעם בעל שם טוב אז א מענטש איז דארט וואו זיין מחשבה איז, שטייט ער ביים זיך קערן צו ירושלים פארן קודש הקדשים. צום סוף רעדט ער וועגן קידוש לבנה, מקבל פני השכינה, און אז אין קארלין האט מען נאכדעם נישט געזאגט תחנון. נ,ס
מראי מקומות
תורה
כתובים
משנה
תלמוד בבלי
תלמוד ירושלמי
ראשונים
אחרונים און חסידות
עיקרי הדברים
- 3:55 דער משגיח רעדט כסדר וועגן תפילה ווייל אין די ישיבות רעדט מען א גאנצע וואך וועגן תורה, און תפילה, הגם זי שטייט ברומו של עולם, ווערט ביי מענטשן מזולזל.
- 16:47 זיין בית המדרש איז געבויט געווארן נאר ווייל בחורים וואס האבן גוט געלערנט האבן אויך געוואלט גוט דאווענען, ממילא איז איר יסוד תפילה.
- 19:58 תפילה איז דער קיום פון דער מצוה פון ולעבדו בכל לבבכם, און דערפאר איז דער עיקר דערפון דאס הארץ און די מחשבה.
- 27:07 די אנשי כנסת הגדולה האבן מתקן געווען אז יעדער איד זאל דאווענען דריי מאל א טאג, כנגד די אבות אדער כנגד די קרבנות.
- 29:10 וויבאלד א מחשבה אליין קען פסול מאכן א קרבן, און תפילה איז כנגד די קרבנות, איז די מחשבה און די כוונה דער עיקר פון תפילה.
- 34:17 אלעס וואס מ'זאגט פאר שמונה עשרה איז א הכנה, אז מ'זאל קענען דאווענען מיטן געפיל אז מ'שטייט פארן מלך.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 3:27 פארוואס רעדט דער משגיח אזויפיל וועגן תפילה און נישט וועגן תורה?
תירוץ: 3:55 די בחורים הערן א גאנצע וואך וועגן תורה אין ישיבה, און תפילה, וואס שטייט ברומו של עולם, ווערט מזולזל ביי מענטשן; און זיין בית המדרש איז געגרינדעט אויף תפילה.
-
קשיא: 14:53 פארוואס האט מען אין בית המדרש אמאל בעסער געדאווענט ווי היינט?
תירוץ: 15:05 ווייל מ'האט זיי דעמאלט גערודפ'ט, און דאס האט געבראכט בעסערע תפילות, און ווייל די ערשטע חברה איז געווען דער רוב, בשעת היינט זענען דא אסאך צוגעקומענע, קינדער און אייניקלעך.
-
קשיא: 26:03 פארוואס האבן די אנשי כנסת הגדולה געדארפט מאכן אזויפיל תקנות, בשעת אין ערשטן בית המקדש איז כמעט נישט געווען קיין תקנות?
תירוץ: 24:53 אין ערשטן בית המקדש האבן אידן געפאלגט די נביאים און געזען נסים פאר די אויגן; ווען נבואה האט זיך אויפגעהערט ביים צווייטן, האט מען געמוזט פארשטארקן די אידישקייט מיט גדרים און תקנות.
-
קשיא: 29:10 פארוואס איז די מחשבה אזוי דער עיקר ביי תפילה?
תירוץ: 29:24 ווייל תפילה איז כנגד די קרבנות, און ביי א קרבן קען א מחשבה אליין, צו עסן אים חוץ לזמנו אדער חוץ למקומו, אים פסול מאכן.
מעשיות
-
6:28 ראש המתמידים אין זומער קעמפ
אין א זומער קעמפ איז געווען א געווענליכע אפטיילונג מיט שפילן און שווימען און נאר א שעה לערנען אינדערפרי און נאכמיטאג, און א מתמידים אפטיילונג וואו גוטע בחורים האבן געלערנט א גאנצן טאג אין א באזונדער געביידע. מ'האט געבעטן דעם משגיח ער זאל ווערן ראש המתמידים, און ער האט נישט געוואלט, אבער דער סקווערער רבי האט אים געהייסן, און ער איז געווארן. ער האט געזוכט א ארט וואו מ'דאווענט ווי עס דארף צו זיין, איז ער געגאנגען פון איין בית המדרש צום אנדערן און אומעטום געטראפן א שחרית אין א האלבע שעה; האט ער אויסגעלערנט די בחורים צו דאווענען פאמעלעך, שחרית האט געדויערט א שעה און צוואנציג מינוט, און צוויי דריי זומערן האבן זיי געשמאק געלערנט און געשמאק געדאווענט.
-
11:04 דער מנין וואס איז געווארן א בית המדרש
דערנאך זענען די בחורים געקומען בעטן דעם משגיח מ'זאל אזוי דאווענען א גאנץ יאר. ער האט מורא געהאט פאר דעם חוזק פון די לצים, אבער דער סקווערער רבי האט אים מחזק געווען צו מאכן א מנין, און עס האט זיך אנגעהויבן אין א סטאר נעבן די באן שינעס, יעדן שבת. מענטשן האבן חוזק געמאכט און זיי גערופן מיט נעמען, אבער די בחורים האבן נישט געקוקט דערויף. ווען עס איז געוואקסן האט מען גענומען אלץ גרעסערע ערטער; א פרוי וואס האט געוואוינט אין דעם געביידע איז געווען ברוגז אויף פארגרעסערן דאס צימער מיט פיר פוס, און כדי צו לעבן בשלום מיט די שכנים האט מען איבערגעלאזט די פיר פוס. שפעטער האט זי פארקויפט דאס געביידע צו דער חברה, מ'האט געבויט א דירה פארן משגיח, און פון די עקסטערע פיר פוס האט מען געמאכט א מקוה.
געדאנקען
- 2:52 דער משגיח ערקלערט, מיט א זכרון פון די דרשות פונעם סאטמארער רב, אז א מנהיג רעדט וועגן די ענינים וואס זיין דור דארף ספעציעל, בשעת תורה איז אן אלגעמיינע זאך; דערפאר רעדט ער אליין וועגן תפילה.
- 14:58 אין די ערשטע יארן האט מען אין בית המדרש בעסער געדאווענט ווייל מ'האט זיי גערודפ'ט, און דאס האט זיי געטריבן צו בעסערע תפילות, און ווייל די ערשטע חברה איז דעמאלט געווען דער רוב.
- 20:48 תפילה איז אזא גרויסע מצוה אז זי איז אריינגענומען אין קריאת שמע אליין: אין דער פרשה פון קבלת עול מצוות שטייט ולעבדו בכל לבבכם אלס דוגמא פון א מצוה.
- 29:10 וויבאלד פיגול ווייזט אז א מחשבה אליין קען פסול מאכן א קרבן, און תפילה איז כנגד די קרבנות, לערנט דער משגיח ארויס אז די מחשבה איז דער עיקר פון תפילה.
- 30:34 ווער עס זאגט די ווערטער אן כוונה איז נאר מקיים די תקנה דרבנן פון דריי תפילות, אבער נישט די מצוה דאורייתא פון עבודה שבלב.
- 31:21 די כוונה אליין איז א מתנה פון השם יתברך, ווי דער פסוק זאגט אז ער גרייט צו זייער הארץ און דערנאך הערט ער צו, ממילא דארף מען דאווענען אז מ'זאל קענען דאווענען מיט כוונה.
- 35:19 מיטן ווארט פונעם בעל שם טוב אז א מענטש איז דארט וואו זיין מחשבה איז, ערקלערט דער משגיח אז ווער עס קערט זיך צו ירושלים ביים דאווענען איז טאקע דארט, פארן קודש הקדשים, און שטייט פארן מלך.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אברהם אבינו, דוד המלך, דער הייליגער בעל שם טוב, דער סאטמארער רב, דער סקווירער רבי, דער רמב"ם, זכריה הנביא, חגי, יעקב אבינו, יצחק אבינו, ירמיהו הנביא, ישעיהו הנביא, מלאכי, מרדכי הצדיק, ר' לייבוש, רבי יהושע בן לוי, רבי יוחנן, שלמה המלך, שמעון הצדיק
ערכים אנשי כנסת הגדולה, כוונה, עבודה שבלב, פיגול, קידוש לבנה, שמונה עשרה, תחנון