Shimon Hatzadik
קאטאלאג: Y 05 Current נומ׳ 6 תשע"א (2010–11) אידיש 39 מינ׳
שטייט נישט אינעם פאקעט גייד פון 2012; דער קעפל איז גענומען פונעם נאמען פונעם פייל.
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
ביים ציון פון שמעון הצדיק, ווען א נייער זמן פון לערנען הייבט זיך אן, ערקלערט דער משגיח ווי אזוי מקום, זמן און נפש קומען זיך צוזאמען אין אן עת רצון, און ער רופט צו דאווענען בעוד מועד און זיך שטארקן אין יראת שמים אין א שווערער צייט.
דער משגיח עפנט מיט א לחיים און א תפילה ביים ציון פון שמעון הצדיק. לויט דער חלוקה פון עולם, שנה, נפש, זאגט ער, אז פרשת ראה ברענגט ארויס דעם ענין פון "המקום אשר יבחר ה'", און די פערציג טעג פון ראש חודש אלול ביז יום כיפור זענען אן עת רצון וואס איז אויסגעשטעלט געווארן דורך משה רבינו'ס תפילה. שמעון הצדיק איז דער "נפש" פון רצון: רבי יהושע לייב דיסקין פלעגט שיקן אהער דאווענען, און אין צייט פון מלחמה האט א רבי געשיקט דאווענען דווקא ביי שמעון הצדיק. ביי אים האט זיך אנגעהויבן דער פלפול און די חידושים פון תורה שבעל פה, און ער איז דער ערשטער וואס ווערט דערמאנט אין פרקי אבות, ממילא איז דאס דער ארט צו בעטן אויף הצלחה אינעם נייעם זמן. דערנאך ברענגט ער די מדה פון תפארת פון דער וואך, וואס איז תורה, פון דער הפטורה, ער ציילט ווי אפט "המקום אשר יבחר ה'" און שמחה ווערן דערמאנט אין דער סדרה, און ער רעדט וועגן די סכנות פאר אידן: מען דארף דאווענען פאר די צרה קומט און זיך שטארקן אין די נסיונות, מיט א ראיה פון דער עקידה. צום סוף דערמאנט ער די הילולא פונעם סאטמארער רב מיט א מעשה פון זיין רוח הקודש.
ענינים: די מקומות הקדושים · דער כח פון תפילה · חודש אלול · די נסיונות פונעם דור · יראת שמים
סדר השיעור
-
0:00 מקום, זמן און נפש פון רצון שטייט אינעם קאטאלאג
נאך א לחיים און א תפילה ביים ציון פון שמעון הצדיק, נוצט דער משגיח די חלוקה פון עולם, שנה, נפש: פרשת ראה איז מגלה "המקום אשר יבחר ה'", און די פערציג טעג פון ראש חודש אלול ביז יום כיפור זענען געווארן א זמן רצון נאך דעם חטא.
-
3:57 שמעון הצדיק, דאס וויגעלע פון תורה שבעל פה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז א זמן רצון דארף תפילה, און אז דער ציון פון שמעון הצדיק איז א מקום רצון מחמת זיין נפש. ער דערציילט ווי רבי יהושע לייב דיסקין פלעגט שיקן אהער דאווענען, און ווי אין צייט פון מלחמה האט א רבי געשיקט אהער, און ער זאגט אז דער פלפול פון תורה שבעל פה האט זיך אנגעהויבן מיט שמעון הצדיק, דער ערשטער אין פרקי אבות, ממילא בעט מען דא אויף הצלחה אינעם נייעם זמן.
-
8:29 תפארת, שמחה און די סכנות פון דער שעה
דער משגיח פארבינדט די דריטע וואך פון די נחמות מיט דער מדה פון תפארת, וואס איז תורה, דורך דער הפטורה, און ער ווייזט אן אז "המקום אשר יבחר ה'" און שמחה ווערן אסאך מאל דערמאנט אין דער סדרה. דערנאך רעדט ער וועגן די סכנות פאר אידן: די פיגועים די וואך, די הסתלקות פון דריי גדולי תורה, און דער פלאן פון די אראבער ביי די אומות, און ער רופט צו בעטן אז קיין איד זאל נישט ניזוק ווערן.
-
13:42 תפילה פאר דער צרה; די נסיונות פונעם דור
דער משגיח ברענגט די גמרא אז מען זאל מקדים זיין תפילה לצרה, ווייל ווען מדת הדין איז שולט ווערט די תפילה שווערער מקובל, און ער זאגט אז מען דארף שוין יעצט בעטן אויף א נייעם יאר מיט יראת שמים. ער שילדערט די נסיונות פון היינט אין צניעות, שמירת עינים און שמירת המחשבה אלס דעם תפקיד פונעם דור, און ער ברענגט די עקידה, וואו דער נסיון האט ארויסגעברענגט אברהם'ס יראת שמים.
-
17:02 די הילולא פונעם סאטמארער רב און א מעשה
דער משגיח בעט אז גאנץ כלל ישראל זאל אויסהאלטן די נסיונות פאר משיח, דערמאנט אז די נאכט איז די הילולא פונעם סאטמארער רב און לויבט ווי ער האט מציל געווען אידן פאר תורה, און נאך א לחיים דערציילט ער ווי דער סאטמארער רב האט אמאל אויפגעהאלטן א סוחר צוויי שעה און אים אזוי געראטעוועט פון מענטשן וואס האבן געווארט ביי זיין געשעפט.
דער שיעור, אויסגעשריבן
מקום, זמן און נפש פון רצון
דער משגיח עפנט מיט א לחיים און א תפילה ביים ציון פון שמעון הצדיק, פאר ירושלים און ארץ ישראל, אז אלע אידן זאלן האבן א גוט יאר. דערנאך דערמאנט ער וואס עס שטייט אין ספר יצירה, אז די וועלט איז פאראן אין דריי בחינות, עולם, שנה, נפש: יעדע זאך וואס איז פאראן אין מקום איז אויך פאראן אין זמן און אין נפש. א
די היינטיגע פרשה איז מגלה א מקום רצון, "המקום אשר יבחר ה'", און צוזאמען דערמיט קומט א זמן רצון. חז"ל זאגן אז משה רבינו'ס ערשטע און לעצטע פערציג טעג זענען געווען ברצון; די ערשטע זענען קיין חידוש נישט, זאגט ער, נאר דער חידוש איז אז נאך דעם חטא איז געווארן א זמן רצון, פון ראש חודש אלול ביז יום כיפור. ממילא מוז זיין אויך א נפש פון רצון.
שמעון הצדיק, דאס וויגעלע פון תורה שבעל פה
אזוי ווי דער זמן רצון איז אויסגעשטעלט געווארן דורך משה רבינו'ס תפילה אין יענע פערציג טעג, דארף מען אויך יעצט האבן תפילה. דער ציון פון שמעון הצדיק, זאגט דער משגיח, איז א מקום רצון נישט אזוי מחמת דעם מקום אדער דעם זמן, נאר מחמת זיין נפש, דער נפש פון א כהן גדול און א גרויסער עובד השם. ד
ער דערציילט אז רבי יהושע לייב דיסקין פלעגט שיקן אהער דאווענען, און אין צייט פון מלחמה, ווען די אראבער האבן זיך אויפגעשטעלט, האט א רבי געהייסן גיין דאווענען ביי שמעון הצדיק. ווען מען האט געפרעגט וועגן דעם כותל, האט ער מסכים געווען, אבער פונדעסטוועגן דווקא אהער געשיקט.
אזוי ווי יעצט הייבט זיך אן א נייער זמן לערנען, האט זיך ביי שמעון הצדיק אנגעהויבן א נייע תקופה אין לערנען. ביז דאן האט מען געלערנט תורה שבכתב מיט דעם וואס מען האט באקומען פון משה רבינו, אבער דער פלפול, די חידושים און די יגיעה פון תורה שבעל פה האבן זיך אנגעהויבן מיט אים, און צדיקים האבן דעם ארט גערופן דאס וויגעלע פון תורה שבעל פה. ער איז דער ערשטער וואס ווערט דערמאנט אין פרקי אבות, ממילא בעט מען דא אויף הצלחה אין לערנען. ה
תפארת, שמחה און די סכנות פון דער שעה
די וואך איז די דריטע פון די זיבן נחמות, וואס זענען קעגן די זיבן מדות, און די מדה פון דער וואך איז תפארת, דאס איז תורה. דער משגיח ווייזט עס אין דער הפטורה פון ישעיה: "הוי כל צמא לכו למים" גייט אויף תורה, און זי ענדיגט זיך מיט "ולקדוש ישראל כי פארך". די סדרה עפנט א נייע תקופה מיט "המקום אשר יבחר ה'", וואס ווערט דערמאנט זעכצן מאל, און שמחה, זיבן מאל, ווי אין קיין אנדערע סדרה נישט. ו,ז,ח
ס'איז נישט קיין ענין צו מאכן שווער אויפן הארץ, זאגט ער, אבער די צייט איז אנגעשטרענגט. אידן אין ארץ ישראל און אויף דער גאנצער וועלט זענען אין סכנה; די וואך זענען געווען קרבנות פון פיגועים, און אין א קורצער צייט זענען נסתלק געווארן דריי פון די גרעסטע חכמי התורה. אידן דארפן בעטן אז קיין איד זאל נישט ניזוק ווערן, נישט בגוף, נישט בממון און נישט בנשמה.
תפילה פאר דער צרה; די נסיונות פונעם דור
דער משגיח ברענגט די גמרא אז לעולם יקדים אדם תפילה לצרה, ווייל ווען די צרה הייבט זיך אן איז מדת הדין שולט און די תפילה ווערט שווערער מקובל. מען דארף זיין א רואה את הנולד און שוין יעצט אנהייבן בעטן אויף א נייעם יאר פון התחדשות און שטארקייט אין יראת שמים, און לערנען ספרים פון יראת שמים, וואס די צייט פאדערט. ט
די נסיונות פון היינט אין צניעות, שמירת עינים און שמירת המחשבה זענען גרעסער ווי אמאל, און דער אייבערשטער האט דעם דור אוועקגעשטעלט צווישן זיי אלס זיין תפקיד. אברהם אבינו איז געפרואווט געווארן, און נאך דער עקידה האט מען געזאגט "עתה ידעתי כי ירא אלקים אתה": דער נסיון האט ארויסגעברענגט זיין יראת שמים. י
די הילולא פונעם סאטמארער רב און א מעשה
דער משגיח בעט אז מען זאל דאווענען פאר זיך, פאר די קינדער און פאר גאנץ כלל ישראל, אז מען זאל קענען אויסהאלטן די נסיונות פון די דורות פאר משיח, אויף א שנת ישועה און קיבוץ גליות. ער דערמאנט אז די נאכט איז די הילולא פונעם סאטמארער רב, וואס האט געראטעוועט אידן פון נסיונות; יעדער איד וואס האט א שייכות צו תורה איז אים שולדיג, און אפילו זיינע מתנגדים האבן פון אים באקומען יראת שמים.
נאך א לחיים דערציילט ער פון רבי אברהם, א פארמעגליכער איד מיט א געשעפט אין יפו גאס, וואס איז געקומען געבן שלום דעם סאטמארער רב. דער רב האט אים אויפגעהאלטן פון צען ביז צוועלף, בשעת ער איז געזעסן ווי אויף שפילקעס צו עפענען דאס געשעפט. ווען ער איז דערנאך געלאפן אהין, האט ער זיך דערוואוסט אז מענטשן האבן אויף אים געווארט די גאנצע צייט און זענען אוועק ווען ער איז נישט געקומען. ער האט געזאגט אז יעצט פארשטייט ער פארוואס דער רבי האט אים אויפגעהאלטן, און מען האט פארשטאנען אז דער רב האט געזען מיט רוח הקודש.
מראי מקומות
תורה
נביאים
משנה
תלמוד בבלי
זוהר און קבלה
עיקרי הדברים
- 1:20 יעדע זאך איז פאראן אין עולם, שנה און נפש; פרשת ראה איז מגלה א מקום רצון, אלול איז א זמן רצון, און שמעון הצדיק איז דער נפש דורך וועמען עס קומט רצון.
- 2:07 דער חידוש פון די לעצטע פערציג טעג פון משה רבינו איז, אז נאך דעם חטא איז געווארן א זמן רצון, פון ראש חודש אלול ביז יום כיפור, וואס איז אויסגעשטעלט געווארן דורך זיין תפילה.
- 6:53 דער פלפול, די חידושים און די יגיעה אין תורה שבעל פה האבן זיך אנגעהויבן מיט שמעון הצדיק, דערפאר האבן צדיקים גערופן זיין ארט דאס וויגעלע פון תורה שבעל פה.
- 13:42 מען דארף דאווענען פאר די צרה קומט, ווייל ווען מדת הדין איז שולט איז שווערער אז די תפילה זאל נתקבל ווערן.
- 15:16 דער אייבערשטער האט אוועקגעשטעלט דעם דור אין גרויסע נסיונות אין צניעות, שמירת עינים און שמירת המחשבה, און זיי אויסצוהאלטן מיט יראת שמים איז זיין תפקיד.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 5:04 פארוואס איז דער ארט פון שמעון הצדיק א מקום רצון?
תירוץ: 5:06 נישט אזוי מחמת דעם מקום אדער דעם זמן, נאר מחמת דעם נפש פונעם גרויסן צדיק וואס ליגט דארט.
-
קשיא: 13:42 פארוואס דארף מען דאווענען יעצט, איידער עס איז געקומען א צרה?
תירוץ: 13:51 ווייל ווען די צרה הייבט זיך אן איז מדת הדין שולט און די תפילה ווערט שווערער מקובל, ממילא דארף מען זיין א רואה את הנולד און שוין יעצט אנהייבן דאווענען.
מעשיות
-
5:33 דאווענען ביי שמעון הצדיק אין צייט פון מלחמה
רבי יהושע לייב דיסקין פלעגט שיקן מענטשן צום ציון פון שמעון הצדיק צו דאווענען. אין צייט פון א מלחמה, ווען עס איז געווען זייער אנגעשטרענגט און די אראבער האבן זיך אויפגעשטעלט, האט א רבי געהייסן גיין דאווענען ביי שמעון הצדיק. ווען מען האט געפרעגט אפשר ביים כותל המערבי, האט ער געזאגט אז דער כותל אויך, אבער ער האט דווקא געשיקט צו שמעון הצדיק.
-
19:13 דער סאטמארער רב האלט אויף א סוחר
א פארמעגליכער איד, רבי אברהם, א ברודער פון רבי דוד, האט געהאט א געשעפט אין יפו גאס. ער איז געקומען געבן שלום דעם סאטמארער רב, און דער רב האט אים אויפגעהאלטן צוויי שעה, פון צען ביז צוועלף, בשעת ער איז געזעסן ווי אויף שפילקעס ווייל ער האט געדארפט עפענען דאס געשעפט. ווען ער איז שנעל געלאפן צום געשעפט, האט מען אים דערציילט אז מענטשן האבן דארט געווארט פון צען ביז צוועלף, און ווען ער איז נישט געקומען זענען זיי אוועקגעגאנגען. ער האט געזאגט אז יעצט פארשטייט ער פארוואס דער רבי האט אים אויפגעהאלטן, און מען האט פארשטאנען אז דער רב האט געזען מיט רוח הקודש.
געדאנקען
- 2:02 דער עיקר חידוש פון די לעצטע פערציג טעג ברצון איז נישט די ערשטע, נאר אז נאך דעם חטא איז געווארן א נייער זמן רצון.
- 5:04 דער ציון פון שמעון הצדיק איז א מקום רצון נישט אזוי מחמת דעם מקום אדער דעם זמן, נאר מחמת דעם נפש פונעם צדיק וואס ליגט דארט.
- 7:05 ביז גלות בבל האט מען געלערנט תורה שבכתב מיט די הלכות וואס מען האט באקומען פון משה רבינו, אבער דער פלפול, די חידושים און די יגיעה פון תורה שבעל פה האבן זיך אנגעהויבן מיט שמעון הצדיק.
- 8:37 יעדע וואך פון די זיבן נחמות שפיגלט אפ איינע פון די זיבן מדות; די וואך איז תפארת, וואס איז תורה, און די הפטורה מיט "הוי כל צמא לכו למים" און איר סוף "כי פארך" ווייזן עס.
- 15:53 פון דער עקידה לערנט דער משגיח אז דער נסיון איז דאס וואס ברענגט ארויס יראת שמים, ממילא זענען די נסיונות פונעם דור זיין וועג צו יראת שמים.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 8:15 דער משגיח זאגט אז מען זאל דאווענען ביים ציון פון שמעון הצדיק אויף הצלחה אין לערנען אינעם נייעם זמן.
- 12:35 דער משגיח זאגט אז אידן דארפן בעטן אז קיין איד זאל נישט ניזוק ווערן, נישט בגוף, נישט בממון און נישט בנשמה, און שוין יעצט אנהייבן פאר די צרה קומט.
- 14:50 דער משגיח זאגט אז מען זאל זיך שטארקן אין יראת שמים און לערנען ספרים פון יראת שמים, ווייל די צייט פאדערט אסאך דערפון.
- 17:02 דער משגיח בעט אז מען זאל דאווענען פאר זיך, די קינדער, די אייניקלעך און גאנץ כלל ישראל, אז מען זאל קענען אויסהאלטן די נסיונות.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אברהם אבינו, אלכסנדר מוקדון, דער סאטמארער רב, ישעיהו הנביא, משה רבינו, רבי יהושע לייב דיסקין, שמעון הצדיק
ערכים הילולא, יראת שמים, מקום המקדש, נסיון, עולם שנה נפש, עת רצון, רוח הקודש, תורה שבכתב, תורה שבעל פה, תפארת