דרוש נפלא בענין מכת הצפרדע

קאטאלאג: פרשת השבוע וארא נומ׳ ⁨3⁩ פאקעט גייד ז׳ 9 תש"מ (1979–80) אידיש 1 שעה 26 מינ׳

הערן

  1. אראפלאדן · לענג 1 שעה 26 מינ׳

עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן

נאטיצן נאטיצן צוגעגרייט דורך AI פון דער רעקארדירונג; נישט איבערגעקוקט, און נישט דעם משגיח׳ס ווערטער. דער מקור איז די רעקארדירונג.

וועגן דעם שיעור

דער משגיח ערקלערט אז די צפרדע, וואס לעבט סיי אויף דער יבשה און סיי אינעם ים, איז א תערובות פון טהרה און טומאה, און איר שטילע שירה "ברוך שם כבוד מלכותו" ווייזט אז די מלכות פון השם יתברך דערגרייכט אפילו די מקומות פון טומאה.

דער משגיח עפנט מיט פרק שירה און מיט דער צפרדע וואס האט געזאגט פאר דוד המלך אז זי זאגט מער שירה ווי ער, און ער פרעגט וואס איז די גרויסקייט פון איר שירה. ער ברענגט רש"י און די גמרא אויף "ותעל הצפרדע": לויט רבי עקיבא איז געווען איין צפרדע וואס האט זיך געמערט, און לויט רבי אלעזר בן עזריה האט איין צפרדע געגעבן א פייף און די אנדערע זענען צוזאמענגעקומען. לויט דעם בני יששכר איז די מכה געקומען כנגד מידת היסוד, מידה כנגד מידה פאר פרעה'ס גזירה וואס האט געוואלט אויסמישן די אידישע טעכטער מיט מצרים. די צפרדע, וואס געהערט סיי צו דער יבשה און סיי צום ים, איז א תערובות פון טהור און טמא, דער שורש פון טומאה. דורך די צוויי יחודים פונעם נפש החיים ווייזט ער אז די שירה פון דער צפרדע, "ברוך שם כבוד מלכותו" בלחש, ווייזט די מלכות פון השם אפילו אין מקומות הטומאה, און אז טומאה איז פארבונדן מיטן מספר צוויי. צום סוף רעדט ער וועגן די וואכן פון שובבים, די סימנים פון משיח, און אז די יראי השם זאלן זיך צוזאמענבינדן.

ענינים: גלות מצרים און די מכות · קדושה און קליפה

סדר השיעור

  1. 0:00 פרק שירה און די צפרדע מיט דוד המלך שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח עפנט מיט פרק שירה, די שירה וואס די גאנצע בריאה זינגט צום רבונו של עולם, ברענגט דעם תירוץ פון רבי יעקב עמדין ווי אזוי טמא'נע בריות קענען זאגן שירה, און דערציילט ווי א צפרדע האט געזאגט פאר דוד המלך אז זי זאגט מער שירה ווי ער. ער פארבינדט עס מיט די וואכן פון די פרשיות פון יציאת מצרים.

  2. 5:56 איין צפרדע: רבי עקיבא און רבי אלעזר בן עזריה שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח פרעגט פארוואס מ'לויבט די שירה פון דער צפרדע, און ברענגט רש"י אויף "ותעל הצפרדע" אין לשון יחיד און די גמרא אין סנהדרין: רבי עקיבא זאגט אז איין צפרדע האט זיך געמערט, און רבי אלעזר בן עזריה שיקט אים צו נגעים ואהלות און זאגט אז איינע האט געפייפט און די אנדערע זענען געקומען. ער פרעגט וואס האט רבי אלעזר געשטערט און פארוואס ער האט אויסגעקליבן די מסכתות.

  3. 12:03 מכת צפרדע און מידת היסוד שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט דעם בני יששכר אז די צען מכות זענען כנגד די עשר ספירות, און די מכת צפרדע איז כנגד יסוד. ער ערקלערט מידת היסוד אלס דער כח פון מוליד זיין און שמירת הברית, און ברענגט דעם מדרש אז די צפרדעים האבן געשלאגן די מצריים אין זייערע בית הסתרים.

  4. 16:02 פרעה'ס גזירה: אויסמישן טוב מיט רע

    דער משגיח ערקלערט אז פרעה האט געלאזט לעבן די טעכטער כדי אויסצומישן די אידישע קדושה מיט מצרים, און אז א תערובות פון טוב און רע איז ערגער ווי רע אליין, ווייל טומאה לעבט נאר פון קדושה. ער פירט עס צוריק צום חטא פון עץ הדעת טוב ורע, ברענגט א משל פון א פארפאלק אין אונזער דור, און ווייזט אז דער חורבן און גלות יון זענען געקומען דורך אידן וואס האבן זיך אויסגעמישט.

  5. 22:24 יבשה און ים: די צפרדע אלס תערובות שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ברענגט דעם כלל אז אלץ וואס איז דא אויף דער יבשה איז דא אינעם ים, און וואס איז טהור אויף דער יבשה איז טמא אינעם ים און פארקערט. ווייל די צפרדע לעבט אויף ביידע, האט זי ביידע אין זיך, א תערובות פון טהור און טמא און דער עצם פון טומאה, און דערפאר איז זי געווען דער פאסיגער עונש פאר מצרים'ס גזירה פון אויסמישן.

  6. 29:03 ברוך שם: דער יחודא תתאה

    דער משגיח ברענגט די גמרא אז יעקב'ס קינדער האבן געענטפערט שמע ישראל און ער האט געזאגט ברוך שם, וואס מ'זאגט בלחש אזוי ווי דער משל פון דעם קעניג'ס טאכטער. לויטן נפש החיים ערקלערט ער שמע אלס יחודא עילאה, אלץ ווערט בטל צום אייבערשטן, און ברוך שם אלס יחודא תתאה, אז זיין מלכות דערגרייכט אפילו מקומות הטומאה, און ער לייגט צו דעם תניא און בלעם.

  7. 37:17 די שירה פונעם כלב און דער כלב הים

    דער משגיח ברענגט פון פרק שירה אז רבי ישעיה האט געפאסט פינף און אכציג תעניתים צו וויסן פארוואס די כלבים זענען זוכה צו זאגן שירה, און מ'האט אים געענטפערט ווייל "לא יחרץ כלב לשונו". ער ברענגט דעם מהר"ל אז דער כלב איז נידעריג ווייל ער ווערט אינגאנצן בטל צו זיין בעל הבית, ערקלערט זיין שירה אלס דער תיקון לעתיד, פרעגט פארוואס דוקא דער כלב, און ברענגט די משנה אין כלים וועגן כלב הים.

  8. 45:17 ווער זינגט פאר די טמאים: די שטילע שירה פון דער צפרדע שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח ערקלערט אז יעדע טמא'נע מין האט א טהור'נעם שליח ציבור אויף דער יבשה אדער אינעם ים וואס זינגט פאר איר, אבער דער כלב האט נישט קיינעם, דערפאר איז ער זוכה צו שירה נאר דורך זיין צונג. די צפרדע האט אויך נישט קיינעם, און איר שירה, די לעצטע אין פרק שירה, איז ברוך שם בלחש, די איינציגע שירה וואס איז נישט קיין פסוק, די שירה וואס קומט פון די מקומות פון טומאה.

  9. 53:04 טומאה און דער מספר צוויי

    דער משגיח ברענגט דעם מדרש אז די מזיקים אנטלויפן ווען א איד זאגט קריאת שמע און זאגן שטיל ברוך שם, און אז דער צווייטער טאג פון בריאת העולם האט געבראכט מחלוקת און גיהנום. ער ווייזט אז צוויי מיינט פירוד פון אחד, דורך זוגות, ירבעם'ס צוויי עגלים, הוצאה אום שבת, די משניות וואס הייבן זיך אן מיט "שתים", און דעם רמב"ם'ס סדר פון סדר טהרות, וואו אהלות און נגעים הייבן זיך אן מיט "שנים".

  10. 1:00:34 רבי אלעזר'ס תירוץ און דער פייף פונעם שורוק שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח קומט צוריק צו דער גמרא: רבי אלעזר בן עזריה ווייזט רבי עקיבא אויף נגעים ואהלות וואס הייבן זיך אן מיט "שנים", ווייל טומאה קען זיך נישט אנהייבן פון איין שורש; אבער צוויי צפרדעים וואלט געווען לויטער טומאה, דערפאר איז די מכה געווען א שותפות פון יחיד מיט רבים. ער ברענגט דעם פסוק אין זכריה און די מצודות אויף "אשרקה", און פארבינדט דעם פייף מיט שורוק און קיבוץ און מיט מידת היסוד.

  11. 1:07:26 די וואכן פון שובבים: תיקון דורך תורה

    דער משגיח ברענגט פונעם אריז"ל אז די וואכן פון די פרשיות פון יציאת מצרים זענען א צייט פון תיקון היסוד. ווייל אונזער דור איז צו שוואך פאר תעניתים און סיגופים, זאגט ער אז דער תיקון איז יגיעה אין תורה און צדקה, און דערציילט ווי רבי חצקל פון קוזמיר האט געענטפערט איינעם וואס האט געפרעגט וויפיל תעניתים צו פאסטן.

  12. 1:10:45 משיח איז אין דער לופט

    דער משגיח מערקט אן אז די גאנצע וועלט רעדט וועגן משיח, און ער זעט דאס אלס א סימן. ער רעכנט אויס סימנים פון חז"ל, מלכיות מתגרות זו בזו און יראי חטא ימאסו, און דערציילט פון א איד אין דעטרויט וואס מ'האט אים גערופן "משוגע פרום" ווייל ער האט געהאלטן שבת.

  13. 1:16:07 זיך גרייטן צו משיח אין א דור פון צפרדעים

    דער משגיח ברענגט די עצה פון מלאכי אז די יראי השם זאלן רעדן איינער מיטן אנדערן, און זאגט אז מ'דארף זיך גרייטן צו מקבל פנים זיין משיח. ער טייטשט "וישעו בדברי שקר", זאגט אז ווארטן אויף משיח איז א מצוה, רופט אן היינט א וועלט פון צפרדע וואו טוב און רע זענען אויסגעמישט, און מאנט מקבל זיין נישט מער צו קאליע מאכן, מיט דעם תפארת שלמה אויף אהבת השם אפילו אן א רצון.

  14. 1:22:33 ברוך שם: אונזער שירה אין די לעצטע דורות שטייט אינעם קאטאלאג

    דער משגיח קומט צוריק צו יעקב אבינו וואס האט זיך געפרייט אז אפילו די נידעריגסטע דורות זאגן שמע און ברוך שם, און צו דער עצה זיך צוזאמענצונעמען און זיך צו פארבינדן מיט בעסערע. ער ברענגט אז די אותיות פון ברוך שם זענען די וואס קענען זיך צוזאמענשטעלן מיטן שם הוי"ה, רופט עס די שירה פון אונזער אויסגעמישטן דור, און ענדיגט מיטן מדרש אז נאר די צפרדעים וואס זענען געשפרונגען אין פייער זענען געבליבן לעבן.

דער שיעור, אויסגעשריבן

פרק שירה און די צפרדע מיט דוד המלך

1:15

דער משגיח עפנט מיט פרק שירה, די שירה וואס די גאנצע בריאה זינגט צום רבונו של עולם, וואו בערך הונדערט בריות זאגן יעדע א פסוק. ווייל אסאך פון זיי זענען טמא, פרעגט ער ווי אזוי זיי קענען זאגן שירה, און ברענגט דעם תירוץ פון רבי יעקב עמדין אז יעדע איינע האט א צווייטע בריאה פון איר שורש וואס זאגט שירה פאר איר. ב

2:54

ער ברענגט דעם אנהייב פון פרק שירה וועגן דעם שכר פון זאגן עס, און די הקדמה: ווען דוד המלך האט פארענדיגט ספר תהלים האט ער געפרעגט צי ס'איז דא א בריאה וואס זאגט מער שירה ווי ער, און א צפרדע האט אים געזאגט ער זאל זיך נישט גרויס האלטן, ווייל זי זאגט מער. דאס, זאגט דער משגיח, האט א שייכות מיט די וואכן וואס מ'ליינט די פרשיות פון יציאת מצרים. א

איין צפרדע: רבי עקיבא און רבי אלעזר בן עזריה

6:09

דער משגיח פרעגט וואס איז אזוי חשוב אין דער שירה פון דער צפרדע. ער ברענגט רש"י וואס מערקט אן אז "ותעל הצפרדע" איז לשון יחיד כאטש ס'זענען געווען אסאך, און די גמרא אין סנהדרין דערויף: רבי עקיבא זאגט אז ס'איז געווען איין צפרדע וואס האט זיך געמערט און אנגעפילט מצרים, און רבי אלעזר בן עזריה זאגט אים ער זאל אוועקגיין פון אגדה צו נגעים ואהלות, און אז איינע האט געפייפט און די אנדערע זענען צוזאמענגעקומען. ג,ד

9:33

ער פרעגט וואס האט רבי אלעזר געשטערט אין איין מוטער-צפרדע. און פארוואס שיקט ער אים דוקא צו נגעים ואהלות אלס שווערע הלכות, ווען די משנה זאגט אז דיני ממונות איז דער גרעסטער מקצוע אין דער תורה? ה

מכת צפרדע און מידת היסוד

12:03

דער בני יששכר ברענגט פונעם אריז"ל אז די צען מכות זענען כנגד די עשר ספירות פון אונטן ארויף, דם איז מלכות און צפרדע, די צווייטע, איז יסוד. דער משגיח ערקלערט אז יסוד איז דער כח פון מוליד זיין, און שמירת הברית איז דער יסוד פון אידישקייט. דערפאר, זאגט דער מדרש, האבן די צפרדעים געשלאגן די מצריים אין זייערע בית הסתרים. ו,ז

פרעה'ס גזירה: אויסמישן טוב מיט רע

16:16

דאס איז געווען מידה כנגד מידה. פרעה'ס גזירה, "כל הבן הילוד היאורה תשליכהו וכל הבת תחיון", האט געצילט אז די מצריים זאלן חתונה האבן מיט די אידישע טעכטער און אויסמישן קדושה מיט טומאה. היטלער, מערקט אן דער משגיח, האט געהרג'עט ביידע, ווייל ער האט נישט פארשטאנען אז אן אויסמישעניש איז מער שעדליך. ח

17:45

א תערובות פון טוב און רע איז פיל ערגער ווי רע אליין, ווייל טומאה אליין איז גארנישט און לעבט נאר פון קדושה, אזוי ווי בינען דרייען זיך ארום האניג. דערפאר לאזט דער יצר הרע א מענטש טאן מצוות צווישן די עבירות, ווי א פאסטעך וואס לאזט וואקסן די וואל כדי עס שפעטער אפצושערן. דער שורש איז דער עץ הדעת טוב ורע, און דאס איז אונזער דור, ווי ער האט געזען ביי א פארפאלק; דער חורבן און גלות יון, לייגט ער צו, זענען געקומען דורך אידן וואס האבן זיך אויסגעמישט.

יבשה און ים: די צפרדע אלס תערובות

22:46

דער משגיח ברענגט דעם זוהר אז שבת איז דער רשות פונעם אחד, און הוצאה צו רשות הרבים איז אן אויסמישן. דערנאך ברענגט ער דעם כלל אין גמרא אז אלץ וואס איז דא אויף דער יבשה איז דא אינעם ים, און וואס איז טהור אויף דער יבשה איז טמא אינעם ים און פארקערט; תוספות שרענקט עס לכאורה איין, אבער דער חתם סופר און דער ישמח משה זאגן עס אויף אלע בריות. אש,ט,י,כ,ל

26:07

די צפרדע איז אן אמפיביע, איין בריאה וואס לעבט סיי אויף דער יבשה סיי אינעם ים, ממילא האט זי אין זיך סיי דעם טהור סיי דעם טמא. מ'וואלט געמיינט אז זי איז ווייניגער טמא, אבער זי איז דער עצם פון טומאה, א תערובות וואס קען זיך קיינמאל נישט אוועקשטעלן ריין פארן אייבערשטן. ווייל זי קומט פון יסוד, איז זי געווען דער פאסיגער עונש פאר מצרים וואס האט געוואלט אויסמישן כלל ישראל.

ברוך שם: דער יחודא תתאה

29:10

די גמרא דערציילט אז יעקב אבינו האט געוואלט מגלה זיין דעם קץ און די שכינה האט אים פארלאזט; ער האט מורא געהאט אז ס'איז דא א פסול אין זיינע קינדער, און זיי האבן געענטפערט שמע ישראל, און ער האט געזאגט ברוך שם כבוד מלכותו. מ'זאגט עס בלחש, ווי א קעניג'ס טאכטער וואס גלוסט א נידעריג מאכל און מ'ברענגט עס איר בסוד. דער משגיח פרעגט וואס איז דער גנאי. מ,אצ

31:21

דער נפש החיים ענטפערט מיט צוויי יחודים. שמע איז יחודא עילאה, אלץ ווערט בטל צום אייבערשטן; ברוך שם איז יחודא תתאה, אז זיין מלכות געוועלטיגט איבער אלץ, אפילו איבער שדים און מזיקים און מקומות הטומאה. אין א בית הכסא טאר מען נישט טראכטן דברי תורה, און פונדעסטוועגן איז זיין מלכות דארט אויך; דאס ארויסזאגן איז נישט קיין כבוד פאר אים, דערפאר זאגט מען עס שטיל. נ,ס

35:23

דער תניא לייגט צו אז אפילו די סטרא אחרא מוז טאן דעם רצון פון השם, ווי בלעם האט געזאגט אז ער קען נישט עובר זיין אויף פי השם. יעקב האט געזען די נידעריגסטע דורות וואס שרייען נאך אלץ "אחד", און האט זיך געפרייט און געזאגט ברוך שם. ע,פ

די שירה פונעם כלב און דער כלב הים

37:28

אין פרק שירה זאגן די כלבים "באו נשתחוה ונכרעה". רבי ישעיה, תלמיד פון רבי חנינא בן דוסא, האט געפאסט פינף און אכציג תעניתים צו וויסן ווי אזוי כלבים, וואס ווערן אנגערופן עזי נפש און ווערן קיינמאל נישט זאט, זענען זוכה צו שירה, און מ'האט אים געענטפערט: ווייל אין מצרים האט קיין כלב נישט גערירט מיט זיין צונג. צ,ק,ר

39:18

דער מהר"ל ערקלערט אז דער כלב איז נידעריג ווייל ער ווערט אינגאנצן בטל צו זיין בעל הבית, לעקט און בוקט זיך אן שום כבוד. זיין שירה איז דער תיקון לעתיד: זיך צו בוקן פארן אייבערשטן און נישט פארן בעל הבית. אבער א חזיר און א נחש זענען ערגער, פארוואס פרעגט מען דוקא אויפן כלב? דער משגיח ברענגט די משנה אין כלים: דער כלב הים איז טמא ווייל ער אנטלויפט צו דער יבשה, א סימן אז דארט געהערט ער. ש

ווער זינגט פאר די טמאים: די שטילע שירה פון דער צפרדע

46:02

לויט רבי יעקב עמדין'ס תירוץ ערקלערט דער משגיח אז יעדע טמא'נע מין האט א טהור'נעם צוויי וואס איז איר שליח ציבור: דער חמור פון דער יבשה איז טמא, אבער דער חמור פון ים איז טהור און זינגט פאר אים. דער כלב האט נישט קיינעם, ווייל דער כלב הים איז אויך טמא. דאס איז געווען רבי ישעיה'ס פליאה, און דער תירוץ איז די צונג, וואס איז געבליבן פריי פון טומאה.

49:28

די זעלבע קשיא קומט צוריק ביי די צפרדעים, א תערובות אן א טהור'נעם צוויי. זייער שירה, די לעצטע אין פרק שירה, איז ברוך שם כבוד מלכותו: אויך דער טמא קען זאגן שירה, אבער נאר בלחש, א שירה פונעם בית הכסא. ס'איז די איינציגע שירה דארט וואס איז נישט קיין פסוק, ווייל אין א בית הכסא טאר מען נישט זאגן קיין פסוק, ווי דער מגן אברהם ווארנט אפילו אויף דקדוק. דאס איז די שירה פון "מלכותו בכל משלה", וואס קומט פון די מקומות פון מזיקים און פון בלעם. ת

טומאה און דער מספר צוויי

53:09

דער מדרש זאגט אז די מזיקים אנטלויפן ווען א איד זאגט קריאת שמע, ווייל אין א וועלט פון "השם אחד" האבן זיי נישט קיין ארט, און בשעת זיי אנטלויפן זאגן זיי שטיל ברוך שם, זייער טענה אויף עקזיסטענץ. אן אנדער מדרש זאגט אז אום צווייטן טאג פון בריאת העולם איז באשאפן געווארן מחלוקת און גיהנום, דאס ערשטע אוועקגיין פונעם אחד; צוויי מיינט פירוד. אא,אב

55:41

דערפאר ווארנט די גמרא פון זוגות, מ'טאר נישט דרשנען מעשה בראשית פאר צוויי, און ירבעם האט געמאכט צוויי עגלים כדי צו שעפן פון טומאה. הוצאה פירט ארויס פונעם אחד צו די רבים, דערפאר הייבט זיך מסכת שבת אן מיט "שתים", אזוי ווי שבועות. דער רמב"ם ערקלערט אז אהלות און נגעים קומען ערשט אין סדר טהרות אלס די חמור'סטע טומאות, און ביידע הייבן זיך אן מיט "שנים". אג,אד,אה,או,אז,אח,אט,אי

רבי אלעזר'ס תירוץ און דער פייף פונעם שורוק

1:01:29

יעצט איז די גמרא קלאר. די צפרדע זאגט נישט קיין פסוק און האט נישט קיין טהור'נעם שליח ציבור, ווי אזוי קען די מכה זיך אנהייבן פון איינס? רבי אלעזר בן עזריה ווייזט אויף נגעים ואהלות וואס הייבן זיך אן מיט "שנים": די משנה קען נישט ליידן "אחד" ביי אזא טומאה. אבער צוויי צפרדעים וואלט געווען לויטער טומאה, און די צפרדע איז א שותפות פון קדושה מיט טומאה; דערפאר האט איינע געפייפט און אסאך זענען געקומען, יחיד און רבים צוזאמען. ד

1:04:32

ער ברענגט דעם פסוק אין זכריה "אשרקה להם ואקבצם". די מצודות פארבינדן דעם פייף מיטן שורוק, וואס מ'מאכט מיט צוזאמענקלייבן די ליפן: קיבוץ. דער שורוק איז כנגד יסוד, דער היפך פון ארויסגעבן לבטלה, און דערפאר איז מצרים'ס יסוד געשלאגן געווארן מיטן כח פונעם שורוק. אכ,אל

די וואכן פון שובבים: תיקון דורך תורה

1:07:26

דער אריז"ל לערנט אז די וואכן פון יציאת מצרים זענען מסוגל צו תיקון היסוד. ווייל אונזער דור איז צו שוואך פאר תעניתים, זאגט דער משגיח אז דער תיקון איז יגיעה אין תורה, ווי חז"ל טייטשן "בחומר" קל וחומר און "בלבנים" ליבון הלכה, און צדקה. רבי חצקל פון קוזמיר האט געזאגט פאר איינעם וואס האט געפרעגט וויפיל צו פאסטן, אז מ'דארף זיין געזונט און שטארק צו דינען דעם אייבערשטן.

משיח איז אין דער לופט

1:11:00

דער משגיח מערקט אן אז די גאנצע וועלט, אפילו אויף ראדיא און טעלעוויזיע, רעדט וועגן משיח, און וואס אלע שפירן איז אליין א סימן. חז"ל רעכענען סימנים, ווי מלכיות מתגרות זו בזו און יראי חטא ימאסו. היינט לאכט מען פון א ירא שמים, ווי ביי א איד אין דעטרויט וואס זיין פעטער האט אים גערופן "משוגע פרום" ווייל ער האט געהאלטן שבת, און מ'האט זיך נישט אויף וועמען צו פארלאזן נאר אויף אבינו שבשמים. אנ,אמ

זיך גרייטן צו משיח אין א דור פון צפרדעים

1:16:21

מלאכי, דער לעצטער נביא, גיט אן עצה פאר אחרית הימים, אז די יראי השם זאלן רעדן איינער מיטן אנדערן און זיך שטארקן. משיח קען קומען פלוצלונג, גרעסער פון אלעמען, און מ'טאר אים נישט מקבל פנים זיין מיט שמוציגע קליידער. אין מצרים האבן אידן געליינט מגילות פון גאולה, וואס ווערן אנגערופן "דברי שקר" נאר ווייל יענע גאולה איז געווען צייטווייליג; ווארטן אויף משיח, זאגט דער משגיח, איז א מצוה. אס,אע

1:20:37

היינט איז א וועלט פון צפרדע, טוב און רע אויסגעמישט, און דער פגם היסוד מאכט שווער די עבודה; אפילו די ליכטיגקייט פון שבת צינדט זיך נישט אן. יעדער איד דארף מקבל זיין נישט מער צו קאליע מאכן און זיך מוטשען אפילו ווען עס דאווענט זיך נישט, און דער תפארת שלמה לערנט ליב צו האבן דעם אייבערשטן אפילו אן א רצון. אפ

ברוך שם: אונזער שירה אין די לעצטע דורות

1:22:47

יעקב האט זיך געפרייט אז אפילו די נידעריגסטע דורות זאגן שמע און ברוך שם, און האט זיי מייעץ געווען זיך צוזאמענצונעמען; מ'זאל זיך פארבינדן מיט בעסערע. נאר די אותיות פון ברוך שם קענען זיך צוזאמענשטעלן מיטן שם הוי"ה, ממילא איז דאס אונזער שירה אין אונזער אויסגעמישטן דור. דער מדרש זאגט אז נאר די צפרדעים וואס זענען געשפרונגען אין פייער זענען געבליבן לעבן. אצ,אס,אק,אר

מראי מקומות

תורה

  1. ח Shemos 1:22 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 16:16
  2. פ לכאורה Bamidbar 22:18 מפתח אינעם אויסשרייב: 35:23
  3. ר Shemos 11:7 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 37:28
  4. אע Shemos 5:9 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:16:21
  5. אצ Bereishis 49:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 29:10, 1:22:47

נביאים

  1. ק Yeshayahu 56:11 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 37:28
  2. אה Melachim I 12:28 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  3. אכ Zechariah 10:8 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:04:32
  4. אס Malachi 3:16 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:16:21, 1:22:47

כתובים

  1. ס Tehillim 103:19 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 31:21

משנה

  1. ה לכאורה Mishnah Bava Basra 10:8 מפתח אינעם אויסשרייב: 9:33
  2. ש לכאורה Mishnah Keilim 17:13 מפתח אינעם אויסשרייב: 39:18
  3. אד לכאורה Mishnah Chagigah 2:1 מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  4. או Mishnah Shabbos 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  5. אז Mishnah Shevuos 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  6. אט Mishnah Ohalos 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  7. אי Mishnah Negaim 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  8. אמ לכאורה Mishnah Sotah 9:15 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:11:00

תלמוד בבלי

  1. ד Sanhedrin 67b טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 6:09, 1:01:29
  2. ט Gemara (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 22:46
  3. מ Pesachim 56a טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 29:10
  4. אג לכאורה Pesachim 110a מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41

מדרש

  1. ז Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 12:03
  2. אא Midrash Rabbah (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 53:09
  3. אב Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 53:09
  4. אנ Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 1:11:00
  5. אר Midrash (מקום נישט באשטימט) אינעם אויסשרייב: 1:22:47

זוהר און קבלה

  1. אש Zohar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 22:46

ראשונים

  1. ג Rashi on Shemos 8:2 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 6:09
  2. י Tosafos (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 22:46
  3. אח לכאורה Rambam, introduction to Seder Taharos מפתח אינעם אויסשרייב: 55:41
  4. אק Sefer HaKanah (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:22:47

אחרונים און חסידות

  1. ו Bnei Yissaschar (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 12:03
  2. כ לכאורה Chasam Sofer, Pesachim 3b מפתח אינעם אויסשרייב: 22:46
  3. ל Yismach Moshe (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 22:46
  4. נ Nefesh HaChaim (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 31:21
  5. ע Tanya (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 35:23
  6. ת Magen Avraham (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 49:28
  7. אפ Tiferes Shlomo (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:20:37

תפילה און פיוט

  1. א לכאורה Perek Shirah, introduction מפתח אינעם אויסשרייב: 2:54
  2. צ לכאורה Perek Shirah, the song of the dogs מפתח אינעם אויסשרייב: 37:28

אנדערע

  1. ב Rabbi Yaakov Emden's commentary on Perek Shirah (מקום נישט באשטימט) מפתח אינעם אויסשרייב: 1:15
  2. אל לכאורה Metzudas David on Zechariah 10:8 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:04:32

עיקרי הדברים

  1. 12:03 לויט דעם בני יששכר זענען די צען מכות כנגד די עשר ספירות, און די צפרדע, די צווייטע מכה, איז כנגד מידת היסוד, דערפאר האבן די צפרדעים געשלאגן די מצריים אין זייערע בית הסתרים.
  2. 16:36 פרעה'ס גזירה צו הרגענען די זכרים און לאזן לעבן די נקבות האט געצילט צו אויסמישן קדושה מיט טומאה, און א תערובות פון טוב און רע איז ערגער ווי דער רע אליין.
  3. 23:56 די צפרדע געהערט סיי צו דער יבשה און סיי צום ים, און ווייל וואס איז טהור אויף דער יבשה איז טמא אינעם ים און פארקערט, איז זי א תערובות פון טהור און טמא, דער עצם פון טומאה.
  4. 31:40 "ברוך שם כבוד מלכותו" איז דער יחודא תתאה, אז די מלכות פון השם דערגרייכט אפילו די מקומות פון טומאה, און דערפאר זאגט מען עס בלחש.
  5. 49:49 די שירה פון דער צפרדע אין פרק שירה איז "ברוך שם כבוד מלכותו", די איינציגע שירה וואס איז נישט קיין פסוק, א שירה וואס קומט ארויס פון די מקומות פון טומאה.
  6. 55:31 טומאה איז פארבונדן מיטן מספר צוויי, פירוד פון אחד, דערפאר הייבן זיך אן די מסכתות פון די חמור'סטע טומאות, אהלות און נגעים, מיטן ווארט "שנים".
  7. 1:20:37 אין א דור וואס איז אויסגעמישט אזוי ווי די צפרדע, זאגט דער משגיח, איז דער וועג זיך צו דערנענטערן צו השם דורך "ברוך שם" און דורך זיך צוזאמענבינדן מיט יראי השם.

קושיות און תירוצים

  1. קשיא: 6:05 פארוואס האט מען געלויבט די שירה פון דער צפרדע מער ווי דוד המלך'ס שירה?

    תירוץ: 49:49 ווייל איר שירה, ברוך שם בלחש, קומט פון די מקומות פון טומאה און ווייזט אז די מלכות פון השם דערגרייכט אפילו אהין.

  2. קשיא: 1:59 ווי אזוי קענען טמא'נע בריות זאגן שירה צום רבונו של עולם?

    תירוץ: 2:20 לויט רבי יעקב עמדין האט יעדע איינע א צווייטע בריאה פון איר שורש וואס זאגט שירה פאר איר, א טהור'נער צוויי אויף דער יבשה אדער אינעם ים וואס איז איר שליח ציבור.

  3. קשיא: 42:51 פארוואס האט רבי ישעיה געפרעגט דוקא אויפן כלב, ווען אסאך בהמות זענען טמא?

    תירוץ: 47:03 ווייל דער כלב הים איז אויך טמא, ממילא האט דער כלב נישט קיין טהור'נעם שליח ציבור, און ער איז זוכה צו שירה נאר צוליב זיין צונג.

  4. קשיא: 49:10 ווי אזוי קענען די צפרדעים, א תערובות פון טוב און רע אן א טהור'נעם צוויי, זאגן שירה?

    תירוץ: 49:49 זייער שירה איז ברוך שם כבוד מלכותו בלחש, דער יחודא תתאה: אפילו פון טומאה קומט ארויס א שירה, נאר זי מוז זיין פארבארגן.

  5. קשיא: 31:05 פארוואס זאגט מען ברוך שם בלחש, און וואס איז דער גנאי דערין?

    תירוץ: 34:39 עס זאגט אז די מלכות פון השם דערגרייכט אפילו מקומות הטומאה, און דאס איז נישט קיין כבוד פאר אים עס צו זאגן בקול.

  6. קשיא: 10:30 וואס האט רבי אלעזר בן עזריה געשטערט אין רבי עקיבא'ס דרשה פון איין צפרדע?

    תירוץ: 1:01:59 טומאה קען נישט שטאמען פון איין שורש, אזוי ווי נגעים ואהלות הייבן זיך אן מיט "שנים"; אבער צוויי צפרדעים וואלט געווען לויטער טומאה, דערפאר איז די מכה געווען א שותפות פון יחיד מיט רבים.

מעשיות

  1. 4:11 די צפרדע און דוד המלך

    ווען דוד המלך האט פארענדיגט ספר תהלים האט ער געזאגט פאר השם: איז דא א בריאה אין דיין וועלט וואס זאגט מער שירה ווי איך? איז אים אנטקעגן געקומען א צפרדע און אים געזאגט ער זאל זיך נישט גרויס האלטן, ווייל זי זאגט מער שירה ווי ער.

    אין דער מעשה: דוד המלך

    דערציילט אין נאך 2 שיעורים ←

  2. 37:43 רבי ישעיה'ס פינף און אכציג תעניתים

    רבי ישעיה, א תלמיד פון רבי חנינא בן דוסא, האט געפאסט פינף און אכציג תעניתים מ'זאל אים מגלה זיין מן השמים פארוואס די כלבים, וואס פון זיי שטייט אז זיי זענען עזי נפש און ווערן קיינמאל נישט זאט, זענען זוכה צו זאגן שירה. מ'האט אים געענטפערט מן השמים ווייל אין מצרים האט קיין כלב נישט גערירט מיט זיין צונג.

    אין דער מעשה: רבי ישעיה, רבי חנינא בן דוסא

  3. 1:10:26 רבי חצקל פון קוזמיר וועגן תעניתים

    איינער איז געקומען צו רבי חצקל פון קוזמיר און געפרעגט וויפיל תעניתים ער זאל פאסטן. האט ער אים געענטפערט: ס'איז נישט גענוג וואס די עבירות האבן שוין אוועקגעהאקט פון דיין גוף, דו ווילסט נאך אוועקהאקן? מ'דארף זיין געזונט און שטארק און דינען דעם רבונו של עולם.

    אין דער מעשה: ר' חזקל'ע קוזמירער

    דערציילט אין נאך 1 שיעור ←

  4. 1:14:18 דער איד אין דעטרויט וואס מ'האט גערופן "משוגע פרום"

    א איד וואס דער משגיח קען איז געקומען פון אייראפע נאך דער מלחמה צו א קרוב אין דעטרויט, וואס האט אים פארשאפט א פרנסה. ווען ס'איז געקומען שבת אינדערפרי איז ער געבליבן און געזאגט תהלים. זיין פעטער האט אים געפרעגט פארוואס ער גייט נישט ארבעטן, און ווען ער האט געענטפערט אז ס'איז שבת, האט אים דער פעטער גערופן "משוגע פרום".

    דערציילט אין נאך 2 שיעורים ←

געדאנקען

  1. 1:01:51 דער משגיח טייטשט רבי אלעזר בן עזריה'ס "כלך אצל נגעים ואהלות" אלס א רמז: די מסכתות פון די חמור'סטע טומאות הייבן זיך אן מיט "שנים", א סימן אז טומאה קען זיך נישט אנהייבן פון "אחד", און ממילא קען די מכה נישט אויסגעוואקסן זיין פון איין מוטער-צפרדע.
  2. 1:02:36 ווייל די צפרדע איז א שותפות פון טהור און טמא, פאסט נישט איין שורש-צפרדע און אויך נישט צוויי; רבי אלעזר'ס פייף, איינע רופט און אסאך קומען, איז יחיד און רבים צוזאמען, די תערובות אליין.
  3. 51:56 די שירה פון דער צפרדע איז די איינציגע אין פרק שירה וואס איז נישט קיין פסוק, ווייל עס איז די שירה וואס מ'זינגט פונעם בית הכסא, וואו מ'טאר נישט זאגן קיין פסוק, און מ'מוז עס זאגן בלחש.
  4. 46:13 יעדע טמא'נע מין האט א טהור'נעם צוויי אויף דער יבשה אדער אינעם ים וואס איז איר שליח ציבור צו זאגן שירה, אבער דער כלב, וואס איז טמא אין ביידע, האט נישט קיינעם, דערפאר האט ער געדארפט א באזונדערע זכות: זיין צונג.
  5. 39:38 דעם כלב'ס נידעריגקייט איז וואס ער ווערט אינגאנצן בטל צו א מענטש; זיין שירה "באו נשתחוה ונכרעה" איז דער תיקון לעתיד פון דער מידה, זיך צו בוקן צום אייבערשטן אנשטאט.
  6. 57:01 הוצאה אום שבת איז א מיטה זיין פון רשות היחיד, דער רשות פונעם אחד, צו רשות הרבים, דערפאר הייבט זיך מסכת שבת אן מיט "יציאות השבת שתים".

וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען

  1. 1:08:53 דער משגיח זאגט אז אין די וואכן פון שובבים זאל אונזער שוואכער דור מתקן זיין דעם יסוד דורך יגיעה אין תורה און צדקה, און נישט דורך תעניתים און סיגופים.
  2. 1:16:53 ער זאגט אז די יראי השם זאלן זיך צוזאמענהאלטן, רעדן איינער מיטן אנדערן און זיך מייעץ זיין ווי אזוי זיך צו האלטן ביי אידישקייט.
  3. 1:19:54 ער זאגט אז ווארטן אויף משיח איז א מצוה, בפרט היינט ווען אלע סימנים ווייזן אויף דעם.
  4. 1:21:36 ער זאגט אז יעדער איד זאל מקבל זיין אויף זיך נישט מער צו קאליע מאכן, און זיך מוטשען אין עבודת השם אפילו ווען עס דאווענט זיך נישט און עס לערנט זיך נישט.

דערמאנט אין דעם שיעור

פערזאנען אדם הראשון, בלעם, דוד המלך, דער בני יששכר, דער הייליגער אר"י, דער מהר"ל פון פראג, דער רמב"ם, יעקב אבינו, ירבעם בן נבט, מלאכי, פרעה, ר' חזקל'ע קוזמירער, רבי אלעזר בן עזריה, רבי חנינא בן דוסא, רבי יעקב עמדין, רבי ישעיה, רבי עקיבא, רש"י

ערכים ברוך שם כבוד מלכותו לעולם ועד, טומאה, יחודא עילאה, יסוד, עקבתא דמשיחא, פרק שירה, צפרדע, רבונו של עולם, רשות היחיד, שובבים

מעלדן א טעות אויף דעם בלאט