ביאור האחדות בנשמות אפ' במדריגתם' יעקב חבל נחלתו - כל יהודי יש לו כח השפעה על כל ישראל.
קאטאלאג: ספר התניא א' ב נומ׳ 8 פאקעט גייד ז׳ 41 אידיש 46 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
אין תניא פרק ב ערקלערט דער משגיח אז אלע אידישע נשמות, פונעם גרעסטן צדיק ביזן פשוטסטן איד, זענען איין שטריק, "יעקב חבל נחלתו", אזוי אז יעדער איינער באקומט פון און ווירקט אויף אלע אנדערע.
דער משגיח לערנט די ווערטער פונעם תניא אז די נשמות פון די עמי הארץ קומען ארונטער פון דעם זעלבן שורש אין חכמה ווי די נשמות פון כלל ישראל, דורך דער השתלשלות פון די פיר עולמות. ער ערקלערט אז צמצם איז די מידת הדין וואס מאכט מעגליך מקבל צו זיין דעם חסד, וואס אצילות, בריאה, יצירה און עשיה מיינען, און ער משלט דאס אראפקומען צו וואסער וואס ווערט אייז. די נשמה פון א פשוטן איד איז פון דעם זעלבן מהות ווי פון א גרויסן צדיק, נאר מער מצומצם, און דערפאר וועט אפילו א בעל עבירה זיך מוסר נפש זיין פאר השם. מיט "יעקב חבל נחלתו" שילדערט ער כלל ישראל ווי איין שטריק פונעם ראש ביזן עקב, און ער ברענגט דעם תולדות יעקב יוסף אז דער פאל פון א גרויסן איד און די שוואכקייט אין אמונה פון א פשוטן איד ווירקן איינס אויפן אנדערן. צום סוף ערקלערט ער ווי אזוי דער פשוטער איד איז דבוק אין השם דורכן תלמיד חכם, פנים בפנים אדער פון אחוריים, און פארוואס דער מקבל מוז זיך מכניע זיין פארן משפיע.
ענינים: די מדריגות און דער שורש פון דער נשמה · אהבת ישראל און אחדות · התקשרות צו צדיקים און אמונת חכמים · די צוויי נפשות (תניא פרקים א-ח) · צמצום, עולמות און די מרכבה
סדר השיעור
-
0:00 צמצם, די מידת הדין וואס לאזט מקבל זיין דעם חסד שטייט אינעם קאטאלאג
נאך א קורצן אנהייב לערנט דער משגיח דעם תניא וועגן די נשמות פון עמי הארץ וואס קומען ארונטער דורך די פיר עולמות, פארבינדט די פיר עולמות מיט די פיר אותיות פון שם הוי"ה, און ערקלערט צמצם אלס מידת הדין וואס מאכט מעגליך מקבל צו זיין דעם חסד, מיטן משל פון א קינדס פלאש.
-
5:20 די פיר עולמות פון אצילות ביז עשיה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח טייטשט דאס ווארט אצילות פון "אצילי בני ישראל", נאנט צום מלך, און שילדערט דערנאך בריאה אלס דער אנהייב פון באשאפונג און דער ארט פונעם כסא הכבוד, יצירה ווען עס נעמט א צורה, און עשיה אלס דער נידעריגסטער עולם.
-
9:42 פשוטע נשמות פון דעם זעלבן מהות שטייט אינעם קאטאלאג
צוריק צום תניא ערקלערט דער משגיח אז די נשמות פון עמי הארץ זענען נישט קלענער אין מהות נאר מער מצומצם, אזוי ווי וואסער וואס ווערט אייז, און ער רעדט פונעם רונדן טאנץ פון די צדיקים לעתיד לבוא און פונעם כח פון א המון.
-
14:05 די קייט פון עולמות און דער שורש אין חכמה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח טייטשט השתלשלות ווי א קייט פון רינגען, און לערנט אז אפילו די נידעריגסטע נשמות בלייבן פארבונדן מיט זייער שורש אין חכמה, דערפאר וועט אפילו א בעל עבירה זיך לאזן הרגענען איידער ער זאל כופר זיין; די פשוטע נשמות באקומען זייער חיות פון די נשמות פון די צדיקים.
-
17:35 יעקב חבל נחלתו: איין שטריק שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט דעם פסוק "יעקב חבל נחלתו": אין ישראל ליגט "לי ראש", אין יעקב ליגט "עקב", אזוי נעמט יעקב דורך אלע מדריגות פונעם ראש ביזן עקב, אנגעהויבן פונעם יו"ד, די נקודה פון וואנען אלעס הייבט זיך אן; אלע אידן זענען איין שטריק, נישט אפגעשניטענע חלקים.
-
21:50 איין גוף, און עבודה לויט יעדנס מדריגה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח משלט כלל ישראל צו איין גוף, וואו א ווייטאג אינעם עקב שפירט מען אינעם קאפ, ברענגט ארויס דעם פשט פונעם תולדות יעקב יוסף אויף "הושיעה השם כי גמר חסיד", און ערקלערט אז אמונה איז דער יסוד פון יעדן איד און אז פון יעדן פארלאנגט מען עבודה לויט זיין מדריגה.
-
26:31 דער צדיק און דער פשוטער איד ווירקן איינס אויפן אנדערן שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז ווען די גרויסע אידן פאלן אביסל, פאלן די פשוטסטע נאך טיפער, און אז די עבירות פון א פשוטן איד שאטן דעם צדיק; ער ברענגט דעם פשט פונעם תולדות יעקב יוסף אויפן פסוק און דעם חלום אז מ'קען עס לערנען פארקערט, און ער פירט אויס אז ביידע זענען אמת.
-
30:14 כסדר'דיגע דביקות און דער רבי ר' אלימלך שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח לערנט דעם משל פונעם תניא פון די נעגל וואס זויגן פונעם מוח, און די גמרא וועגן דבוק זיין אין תלמידי חכמים; צדיקים זענען כסדר דבוק אין השם, און א פשוטער איד דערגרייכט עס אין הויכע מינוטן. ער דערציילט ווי דער רבי ר' אלימלך האט זיך אויפגעכאפט ווען ר' זושא האט פארדעקט די מזוזה.
-
35:54 דורכן תלמיד חכם, פנים בפנים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז דער פשוטער איד איז דבוק אין השם דורך א ממוצע, דעם תלמיד חכם, ארויף א לייטער פון מנהיגים ביזן צדיק הדור; ער פרעגט וועגן די וואס זענען מורד אין תלמידי חכמים, און ברענגט צוויי סארטן השפעה, פנים בפנים און פון אחוריים.
-
40:04 שבת בענטשט די וואך; זיך מכניע זיין צו מקבל זיין שטייט אינעם קאטאלאג
דורכן זוהר אז אלע ברכות פון די וואך קומען פון שבת, ערקלערט דער משגיח אז דער תלמיד חכם גיט פרנסה דעם עם הארץ וואס האלט אים אויס, אז אפילו א בעל מחלוקת זויגט פון אים פון אחוריים, און אז א מקבל מוז זיך מכניע זיין פארן משפיע, אזוי ווי א בעכער אונטערן קרוג.
דער שיעור, אויסגעשריבן
צמצם, די מידת הדין וואס לאזט מקבל זיין דעם חסד
דער משגיח לערנט די ווערטער פונעם תניא אין פרק ב: די נשמות פון די עמי הארץ קומען ארונטער ממדרגה למדרגה פונעם שורש פון די נשמות פון כלל ישראל אין דער חכמה פון השם יתברך, דורך די פיר עולמות, וואס זענען קעגן די פיר אותיות פון שם הוי"ה. כדי צו באשאפן א וועלט האט השם יתברך פארקלענערט זיין ליכט, א צמצום, ווייל צו פיל ליכט צוברעכט די כלים. צמצם איז דין צוזאמען מיט חסד: א קינד וואס די פלאש גיסט צו שטארק, דערשטיקט זיך, ממילא מ'צמצמט דעם פלוס כדי ער זאל קענען מקבל זיין. א
די פיר עולמות פון אצילות ביז עשיה
דער ערשטער עולם הייסט אצילות, און דער משגיח ברענגט עס פון "אצילי בני ישראל": די אצילים זענען נאנט צום מלך און באקומען גלייך פון אים. אצילות איז לויטער אלקות, פונדעסטוועגן הייבט זיך דארט שוין אן דער צמצום, און עס איז אזוי הייליג אז גרויסע אידן האבן מורא געהאט ארויסצוזאגן דאס ווארט. דערנאך האט השם נאך מער פארקלענערט: בריאה, וואו באשאפונג הייבט זיך אן און דער כסא הכבוד שטייט; יצירה, וואו עס נעמט א צורה; און עשיה, דער נידעריגסטער עולם. ג
פשוטע נשמות פון דעם זעלבן מהות
צוריק צום תניא באטאנט דער משגיח אז די נשמות פון עמי הארץ זענען נישט קלענער אין מהות, נאר זיי זענען דורכגעגאנגען מער צמצום, אזוי ווי דאמף, וואסער און אייז זענען איין זאך אין אנדערע פארמען. לעתיד לבוא, ווען השם וועט מאכן א מחול פאר די צדיקים, וועט יעדער אין דעם רונדן טאנץ זיין גלייך נאנט צום צענטער, און דערפאר טאנצן אידן אין א קרייז. אזוי אויך מאכן צען עמי הארץ א המון, וואו דער שורש ווערט נתגלה. א,ד
די קייט פון עולמות און דער שורש אין חכמה
השתלשלות, ערקלערט דער משגיח, איז א קייט, וואו יעדער רינג איז אריינגענומען אינעם רינג איבער אים. ממילא בלייבן אפילו די נידעריגסטע נשמות פארבונדן מיט זייער שורש אין חכמה, און אפילו דער ערגסטער בעל עבירה וועט זיך לאזן הרגענען איידער ער זאל כופר זיין אין השם. זייער חיות קומט פון די נשמות פון די צדיקים און חכמים פונעם דור.
יעקב חבל נחלתו: איין שטריק
דערפאר רופט דער פסוק דאס פאלק א שטריק, "יעקב חבל נחלתו". אין ישראל ליגט "לי ראש", דער קאפ, און אין יעקב ליגט "עקב", די פיאטע, אזוי אז יעקב נעמט דורך אלע מדריגות פונעם ראש ביזן עקב. דער יו"ד פון יעקב איז די נקודה פון וואנען יעדער אות הייבט זיך אן, דער חלק אלוק אין יעדן איד. עס זענען נישטא קיין אפגעשניטענע אידן: עס איז איין שטריק, און דער אונטן איז פארבונדן מיטן אויבן. ה
איין גוף, און עבודה לויט יעדנס מדריגה
כלל ישראל איז ווי איין גוף: א שטאך אינעם עקב שפירט מען אינעם קאפ, ווייל די נערוון גייען אהין. דערנאך ברענגט דער משגיח דעם תולדות יעקב יוסף אויף "הושיעה השם כי גמר חסיד כי פסו אמונים". די נידעריגסטע מדריגה אין אידישקייט איז אמונה, וואס יעדער איד האט אין א געוויסער מאס, און א שטריק וואס מ'ציט פון אויבן הייבט אויף דעם אונטן. פון גרויסע אידן פארלאנגט מען כסדר'דיגע דביקות, פון פשוטע אידן אז זיי זאלן נישט ארבעטן שבת. ו,ז
דער צדיק און דער פשוטער איד ווירקן איינס אויפן אנדערן
ווען די גרויסע פאלן אביסל, זאגט דער משגיח, פאלן די פשוטסטע אינגאנצן אוועק, און די עבירות פון א פשוטן איד שאטן ווידער דעם צדיק. אזוי טייטשט דער תולדות דעם פסוק: דער חסיד איז קלענער געווארן ווייל די פשוטע האבן אפגעלאזט זייער אמונה. אין א חלום האט מען געפרעגט צי עס איז נישט פארקערט. דער משגיח פירט אויס אז ביידע זענען אמת, ממילא דארף דער פשוטער איד זיך היטן פון גראבע עבירות און דער צדיק אפילו פון פיינע. ו,ז
כסדר'דיגע דביקות און דער רבי ר' אלימלך
פארוואס איז עס אזוי? דער תניא ענטפערט אז ווי די נעגל וואס זויגן פונעם מוח, זענען די נשמות געווארן גראבער אויפן וועג ארונטער, אבער די פנימיות בלייבט פארבונדן מיט איר מקור. דער משגיח ברענגט די גמרא אז דער וואס איז דבוק אין תלמידי חכמים איז ווי דבוק אין דער שכינה. צדיקים זענען כסדר דבוק אין השם; א פשוטער איד דערגרייכט עס אין הויכע מינוטן, ביי נשמת אדער ביי נעילה. ט,י
דורכן תלמיד חכם, פנים בפנים
דער פשוטער איד קען נישט גלייך דבוק זיין אין השם; עס גייט דורך א ממוצע. ער איז דבוק אין זיין רבי'ן, דער רבי אינעם העכערן, ביזן צדיק הדור. ווי אזוי אבער באקומען די וואס זענען מורד אין תלמידי חכמים? דער תניא זאגט: מבחינת אחוריים. דער העכסטער וועג איז פנים בפנים, אזוי ווי די גמרא לערנט אז מ'דארף קוקן אויפן פנים פונעם רבי'ן, וואס גיט איבער וואס ווערטער קענען נישט. ל
שבת בענטשט די וואך; זיך מכניע זיין צו מקבל זיין
דער עם הארץ וואס האלט אויס א תלמיד חכם איז ווי די ימי החול פאר שבת. דער זוהר פרעגט צי שבת, ווען מ'טאר נישט קאכן און ארבעטן, איז אן ארעמאן, און ענטפערט אז אלע ברכות פון דער וואך קומען פון שבת. אזוי גיט דער תלמיד חכם פרנסה דעם וואס האלט אים אויס, פנים בפנים. מ
דער וואס קריגט זיך מיט אים זויגט אויך פון אים, נאר פון אחוריים, אויסגעמישט מיט דער סטרא אחרא. צום סוף: א מקבל מוז זיך מכניע זיין פארן משפיע; וויין פון א קרוג גייט אריין נאר אין א בעכער וואס איז נידעריגער.
מראי מקומות
תורה
כתובים
תלמוד בבלי
זוהר און קבלה
אחרונים און חסידות
עיקרי הדברים
- 4:28 צמצם איז די מידת הדין וואס מאכט מעגליך מקבל צו זיין דעם חסד פון השם יתברך, אזוי ווי מ'צמצמט דעם פלוס פון מילך כדי א קינד זאל קענען טרינקען.
- 10:38 די נשמות פון פשוטע אידן זענען פון דעם זעלבן מהות ווי די נשמות פון די גרעסטע צדיקים, נאר זיי זענען דורכגעגאנגען מער צמצום אויפן וועג ארונטער.
- 15:54 ווייל יעדע נשמה בלייבט פארבונדן מיט איר שורש אין חכמה, איז אפילו דער גרעסטער בעל עבירה גרייט אויף מסירות נפש ווען עס קומט צו כפירה אין השם.
- 17:38 כלל ישראל איז איין שטריק, "יעקב חבל נחלתו", פון ישראל ביים ראש ביז יעקב ביים עקב, און נישט פון אפגעשניטענע חלקים.
- 25:33 פון יעדן איד פארלאנגט מען עבודה לויט זיין מדריגה, און א חסרון אויף איין מדריגה ווירקט אויף אידן אויף אנדערע מדריגות, אין ביידע ריכטונגען.
- 35:59 דער פשוטער איד איז דבוק אין השם דורכן תלמיד חכם, און די השפעה גייט דורך א לייטער פון מנהיגים ביזן צדיק הדור.
- 44:23 א מקבל מוז זיך מכניע זיין פארן משפיע כדי צו קענען מקבל זיין, אזוי ווי א בעכער מוז זיין נידעריגער פונעם קרוג.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 32:09 ווי אזוי קען א פשוטער איד דבוק זיין אין השם, ווען ער מוז ארויסגיין מיט פרנסה און קען נישט כסדר טראכטן פון השם?
תירוץ: 32:31 דורך א ממוצע: ער איז דבוק אינעם תלמיד חכם, וואס איז דבוק אין השם, און אזוי ארויף ביזן צדיק הדור; און אין הויכע מינוטן קען יעדער איד אליין צוקומען צו דביקות.
-
קשיא: 28:54 אין "הושיעה השם כי גמר חסיד כי פסו אמונים", איז דער חסרון ביים פשוטן איד וואס פארשאפט אז דער חסיד ווערט שוואכער, אדער פארקערט?
תירוץ: 29:20 ביידע זענען אמת: די גראבע עבירות פונעם פשוטן איד שאטן דעם צדיק, און די פיינע חסרונות פונעם צדיק שאטן דעם פשוטן איד.
-
קשיא: 30:14 פארוואס זענען די נידעריגסטע נשמות פארבונדן מיט די העכסטע?
תירוץ: 30:19 ווייל זיי זענען ארונטערגעקומען פון דעם זעלבן שורש דורך השתלשלות און צמצם; אזוי ווי די נעגל וואס זויגן פונעם מוח, זענען זיי געווארן גראבער אויפן וועג, אבער די פנימיות איז נאך אלץ פארבונדן מיט איר מקור.
-
קשיא: 40:04 אז מ'טאר נישט קאכן און ארבעטן שבת, איז שבת אן ארעמאן?
תירוץ: 40:23 דער זוהר ענטפערט אז אלע ברכות פון די זעקס טעג פון דער וואך קומען פון שבת.
-
קשיא: 38:27 ווי אזוי באקומען די וואס קריגן זיך מיט תלמידי חכמים פונדעסטוועגן פון זיי?
תירוץ: 42:27 זיי באקומען פון אחוריים, א פארבארגענע השפעה אויסגעמישט מיט דער סטרא אחרא, נישט פנים בפנים.
מעשיות
-
33:12 דער רבי ר' אלימלך און די מזוזה
נאכן הסתלקות פונעם מגיד זענען תלמידים געקומען ווערן תלמידים פונעם רבי ר' אלימלך. אויפן וועג האט ער זיך געלייגט שלאפן און געשלאפן א גאנצע נאכט, ארום אכט שעה, און די תלמידים האבן זיך געוואונדערט אז זייער רבי שלאפט אזוי לאנג. זיין ברודער ר' זושא האט געזען אז עס שטערט זיי, איז ער צוגעגאנגען און ארויפגעלייגט די האנט אויף דער מזוזה, און יענעם מאמענט האט זיך דער רבי ר' אלימלך אויפגעכאפט. ר' זושא האט ערקלערט אז זיין ברודער זעט כסדר דעם שם הוי"ה פאר די אויגן, און ווען ער שלאפט און זיין נשמה גייט ארויף, ליגט ער מיטן פנים צו דער מזוזה צו זען דעם שם אויף איר; ווען מ'האט עס פארדעקט, האט ער זיך אויפגעכאפט.
אין דער מעשה: דער רבי ר' מלך, רבי זושא אניפאליער, דער מעזריטשער מגיד
געדאנקען
- 4:28 דין איז נישט קעגן דעם תכלית פונעם חסד נאר א תנאי דערצו: אן א גרעניץ קען דער מקבל בכלל נישט אריינעמען די נתינה.
- 18:42 די נעמען ישראל און יעקב צייכענען די צוויי עקן פון איין שטריק: "לי ראש", דער קאפ, און "עקב", די פיאטע; און דער יו"ד פון יעקב איז די נקודה פון וואנען יעדער אות הייבט זיך אן.
- 26:59 א איד וואס טוט אן עבירה לויט זיין מדריגה, אפילו נישט כפשוטו, ווערט ביי חז"ל גערעכנט ווי יענע עבירה; אזוי טייטשט דער משגיח "כאילו עובד עבודה זרה".
- 39:49 דער עם הארץ וואס האלט אויס דעם תלמיד חכם איז ווי די ימי החול וואס גרייטן צו פאר שבת: עס זעט אויס אז ער גיט, אבער באמת פליסט די ברכה פונעם תלמיד חכם צו אים.
- 42:55 אפילו דער וואס קריגט זיך מיט א תלמיד חכם זויגט נאך אלץ פון אים, נאר פון אחוריים, אויף א פארבארגענעם אופן וואס איז אויסגעמישט מיט דער סטרא אחרא.
- 34:57 ווען דער רבי ר' אלימלך האט געשלאפן איז זיין נשמה ארויף מקבל זיין סודות התורה, און כדי מקיים צו זיין "שויתי ה' לנגדי תמיד" מיטן חלק וואס איז געבליבן אינעם גוף, האט ער געשלאפן מיטן פנים צום שם אויף דער מזוזה.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 29:23 דער משגיח זאגט אז דער פשוטער איד דארף אכטונג געבן נישט צו טאן גראבע עבירות, ווייל דאס שאט דעם צדיק, און דער צדיק דארף אכטונג געבן אפילו אויף פיינע חסרונות, ווייל דאס שאט דעם פשוטן איד.
- 44:11 דער משגיח זאגט אז מ'דארף זיין מקושר מיטן צדיק און זיך מכניע זיין צו אים כדי צו קענען מקבל זיין זיין השפעה.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען דער בעל התניא, דער הייליגער בעל שם טוב, דער מעזריטשער מגיד, דער רבי ר' מלך, יעקב אבינו, רבי זושא אניפאליער, רבי יעקב יוסף פון פולנאה
ערכים אחוריים, אצילות, דביקות, השתלשלות, חכמה עילאה, יניקה, כסא הכבוד, מסירות נפש, סטרא אחרא, עולם העשיה, עם הארץ, צמצום, שם הוי"ה