Our נצחון over the .ארבע גליות The Center of the תורה is דרש דרש משה
קאטאלאג: PARSHA (English) שמיני נומ׳ 1 פאקעט גייד ז׳ 58 תשס"א (2000–01) ענגליש 53 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
דער משגיח ווייזט ווי אזוי פרשת שמיני, וואס מ'לייענט גלייך נאך פסח, איז פארבונדן מיט ימות המשיח: די פיר טמא'נע בהמות זענען די פיר גליות וואס וועלן באזיגט ווערן, דער חזיר וועט צוריקקערן צו זיין כשרות, און דער אמצע פון דער תורה, "דרש דרש משה", שטייט ביים שעיר פון ראש חודש ניסן וואס האט געקענט ברענגען דעם לעצטן תיקון.
דער משגיח עפנט מיט אחרון של פסח, וואס איז דער פסח פון ימות המשיח, ווען דער יצר הרע, וואס חמץ שטעלט אים פאר, וועט זיין אוועק, און ער דערציילט ווי דער צאנזער רב האט אחרון של פסח געגעסן פון אלעמענס קניידלעך. ער ערקלערט אז די סדרה הייסט שמיני ווייל אכט געהערט צו משיח. מצה גיט אמונה, און דעם ערשטן שבת נאך פסח ווארנט די תורה נישט צו קאליע מאכן די אמונה מיט מאכלות אסורות, וואס פארשטאפן דאס הארץ; ער לייגט צו ווי שווער כשרות איז היינט. די פיר בהמות מיט איין סימן זענען די ארבע מלכיות; דער חזיר, אדום, וועט צוריקקומען צו כשרות, און דער סימן דערפון איז עובדיה, א גר פון אדום, וואס זיין נאמען איז בגימטריא די צא פסוקים פון דער סדרה. מיט'ן חתם סופר ערקלערט ער אז דער טאג פון חנוכת המשכן האט געקענט זיין דער תיקון, נאר נדב ואביהוא האבן עס קאליע געמאכט און דער שעיר פון ראש חודש איז פארברענט געווארן. יענער שעיר שטייט אינמיטן דער תורה, "דרש דרש", פונקט ווי ירושלים איז דער מיטלפונקט פון דער וועלט.
ענינים: כשרות און קדושת האכילה · משיח און ימות המשיח · די גלותן און די מלכיות
סדר השיעור
-
0:00 אחרון של פסח און דער סוף פון חמץ
דער משגיח רעדט פון דעם שלום פון ימות המשיח, ערקלערט אז חמץ איז דער יצר הרע און אז א מענטשנס נפש גייט אריין אין זיין רכוש, ווי ביי דעם אייזל פון רבי פנחס בן יאיר, און זאגט אז אחרון של פסח איז דער פסח לעתיד.
-
4:36 דעם צאנזער רבס קניידלעך און פערצן טעג פסח
דער משגיח דערציילט ווי דער צאנזער רב האט אחרון של פסח געגעסן פון די קניידלעך פון דער גאנצער שטאט, ערקלערט אז לעתיד וועלן זיין נאך זיבן טעג פסח וואס הייבן זיך אן מיט אחרון של פסח, און דערמאנט דעם כינור פון אכט סטרונעס פון ימות המשיח.
-
8:46 דער נאמען שמיני, מצה און אמונה
דער משגיח ערקלערט אז א נאמען האט א באדייט, און דער נאמען שמיני בינדט די סדרה צו משיח. מצה איז דאס מאכל פון אמונה, און די מצוה פון אמונה איז זי אפצוהיטן; מאכלות אסורות פארשטאפן דאס הארץ ווי כאלעסטעראל פארשטאפט די אדערן.
-
14:13 כשרות היינט און דער שבת נאך פסח
דער משגיח שילדערט ווי שווער ס'איז היינט צו וויסן וואס איז כשר, ווען די אינגרעדיענטן קומען פון אן עק פירמעס, און זאגט אז אויפן ערשטן שבת נאך פסח גיט די תורה די דינים פון מאכלות אסורות, כדי נישט קאליע צו מאכן די אמונה וואס מ'האט באקומען פון דער מצה.
-
17:46 די פיר בהמות און די ארבע מלכיות שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט דעם מדרש אז די פיר בהמות מיט איין סימן זענען די ארבע מלכיות, וואס האבן זיך באוויזן אלס די פיר מלכים ביי אברהם אבינו און וועלן זיך באווייזן אלס די פיר מיני נגעים די קומענדיגע וואך. דער חזיר איז עשו, וואס וועט צוריקקערן צו כשרות, אזוי ווי חמץ ווערט כשר ביז שבועות.
-
23:31 עובדיה, דער גר פון אדום שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז עובדיה, א גר צדק פון אדום וואס איז געווארן א נביא, איז דער סימן אז דער חזיר וועט צוריקקערן צו כשרות; זיין נבואה אויף דעם מפלה פון אדום איז ווי א וואלד וואס ווערט אפגעהאקט מיט העק וועמענס הענטלעך קומען פון דעם וואלד אליין, און דער סימן פון דער מסורה פאר די צא פסוקים פון שמיני איז דער נאמען עובדיה.
-
29:10 דער חתם סופר: דער חזיר נאך נדב ואביהוא שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט דעם חתם סופר'ס ערקלערונג פארוואס די פרשה פון די טמא'נע בהמות קומט נאך נדב ואביהוא: דער יום השמיני האט געקענט זיין דער תיקון פון אדם הראשון, און ערשט נאכדעם וואס ער איז קאליע געווארן האט די תורה געזאגט אז דער חזיר איז טריף.
-
32:22 דער פארברענטער שעיר פון ראש חודש ניסן שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז דער שעיר פון ראש חודש איז די כפרה פאר דעם מיעוט הירח; דער גאר ערשטער, אויף ראש חודש ניסן, איז פארברענט געווארן אנשטאט געגעסן, און ממילא איז די כפרה נישט דורכגעפירט געווארן. ווייל לויט רבי יהושע איז די וועלט באשאפן געווארן אין ניסן, איז יענער טאג געווען די ראשית פון אלע ראשית'ן און האט געדארפט זיין דער טאג פון משיח.
-
38:37 דער מיטלפונקט אין מקום, זמן און נפש שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז דער אייבערשטער האט באשאפן די וועלט דורך קוקן אין דער תורה, און אז די בריאה האט זיך אנגעהויבן פון ירושלים, דער מיטלפונקט פון דער וועלט, ווי אן עמבריא; אין זמן איז דער מיטלפונקט ראש חודש ניסן, און אין נפש איז עס אדם הראשון, וועמענס נשמה איז די נשמה פון משיח. אינעם משכן אין מדבר זענען אלע דריי צוזאמענגעקומען, און ממילא האט יענער טאג געקענט זיין משיח.
-
43:57 דרש דרש: דער אמצע פון דער תורה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ווייזט אז די מיטלסטע ווערטער פון דער תורה, "דרש דרש משה", שטייען ביים שעיר פון ראש חודש, און ממילא שטראמען אלע דרשות פון דער תורה פון דעם מיטלפונקט, אזוי ווי תורה גייט ארויס פון ציון. ער שטעלט עס אקעגן רבי אליעזרס שיטה אז בראשית איז דער מיטלפונקט, ווייזט אויפן גרויסן וי"ו פון "גחון" אלס דער מיטלסטער אות און אויפן תיקון פון נחש לעתיד, און ער ענדיגט מיט דעם אז אידן דארפן א גרויסע ישועה אין דעם קומענדיגן חודש אייר.
דער שיעור, אויסגעשריבן
אחרון של פסח און דער סוף פון חמץ
דער משגיח עפנט מיט דעם שלום פון ימות המשיח, ווען קינדער וועלן שפילן מיט שלאנגען. חמץ איז דער יצר הרע, און א מענטשנס נפש גייט אריין אין זיין רכוש. דערפאר האט דעם רבי פנחס בן יאירס אייזל נישט געוואלט עסן דמאי ביז מ'האט אפגעשיידט מעשר, ווייל ער האט געהערט צום צדיק. א
אחרון של פסח, זאגט ער, איז דער פסח לעתיד, ווען דער יצר הרע וועט מער נישט זיין.
דעם צאנזער רבס קניידלעך
אחרון של פסח היט דער אייבערשטער אידן פון חמץ. חסידים עסן פסח נאר פון דער אייגענער היים, פונדעסטוועגן האט דער צאנזער רב אחרון של פסח געגעסן פון איין טאפ מיט די קניידלעך פון דער גאנצער שטאט, און געגעבן שיריים. לעתיד וועלן זיין פערצן טעג פסח, און אחרון של פסח עפנט די צווייטע זיבן, דעם פסח פון משיח.
דער נאמען שמיני, מצה און אמונה
כשרות היינט
היינט, זאגט דער משגיח, איז כשרות זייער שווער: א טעם קען קומען פון צען פירמעס, און יעדע האט צען אנדערע, ממילא דארף מען קויפן נאר מיט א נאמנ'עם הכשר. אויפן ערשטן שבת נאך פסח גיט די תורה די דינים פון מאכלות אסורות, כדי נישט קאליע צו מאכן יענע אמונה.
די פיר בהמות און די ארבע מלכיות
עובדיה, דער גר פון אדום
דער חתם סופר: דער חזיר נאך נדב ואביהוא
דער חתם סופר פרעגט פארוואס די טמא'נע בהמות קומען נאך נדב ואביהוא. דער יום השמיני, ראש חודש ניסן, האט געקענט זיין דער תיקון פון אדם הראשון. וואלט עס געלונגען, וואלט דער חזיר געווען כשר; ווייל זיי האבן עס קאליע געמאכט מיט זייער אש זרה, זאגט די תורה דערנאך אז דער חזיר איז טריף.
דער פארברענטער שעיר פון ראש חודש ניסן
דער שעיר פון ראש חודש איז א כפרה פאר דעם מיעוט הירח, ווי רש"י ברענגט. יענעם ערשטן טאג איז ער פארברענט געווארן, און משה האט מודה געווען צו אהרן אז אן אונן טאר עס נישט עסן. נאר די אכילה ברענגט די כפרה, ווי די גמרא זאגט אז די כהנים עסן און די בעלים ווערן מכופר, ממילא איז די כפרה נישט געווען שלם. ל,מ
דער מיטלפונקט אין מקום, זמן און נפש
דער מדרש זאגט אז דער אייבערשטער האט געקוקט אין דער תורה און באשאפן די וועלט. די בריאה איז געוואקסן פון דער אבן שתיה אין ירושלים, ווי פון אן עמבריא, צו ארץ ישראל און צו דער וועלט. אין זמן איז דער מיטלפונקט ראש חודש ניסן; אין נפש איז עס אדם, וועמענס נשמה, זאגן די מקובלים, איז די נשמה פון דוד און משיח. ע,פ
דרש דרש: דער אמצע פון דער תורה
ווייל די תורה איז דער פלאן, מוז איר אמצע האבן יענעם מיטלפונקט. די מיטלסטע ווערטער, "דרש דרש משה", שטייען ביים פארברענטן שעיר. אזוי ווי תורה גייט ארויס פון ציון, שטראמען פון דארט אלע דרשות. ק,ר
לויט רבי אליעזר איז דער מיטלפונקט בראשית, ווייל די תורה איז א קרייז, און מ'לייענט עס נאך סוכות; שמיני קומט גלייך נאך פסח. דער גרויסער וי"ו פון "גחון" איז א רמז אז דער פארשאלטענער נחש וועט שטיין גלייך ווען משיח קומט. ש,ת
דער חיד"א לייענט "דרש" אלס ראשי תיבות; דער משגיח ערקלערט אז יעדע פון די שישים ריבוא נשמות האט איר אייגענעם פירוש אין דער תורה. ער ענדיגט אז אידן אין ארץ ישראל דארפן א גרויסע ישועה, מיט דער האפענונג אז אייר, פסח שני און ל"ג בעומר זאלן זי ברענגען, און בעט אז מ'זאל אויסנוצן שבת צו לערנען.
מראי מקומות
תורה
נביאים
תלמוד בבלי
- א לכאורה Chullin 7a-b מפתח אינעם אויסשרייב: 0:37
- ב לכאורה Arachin 13b מפתח אינעם אויסשרייב: 9:11
- ג לכאורה Sanhedrin 93b מפתח אינעם אויסשרייב: 9:11
- ה לכאורה Yoma 39a מפתח אינעם אויסשרייב: 11:00
- י לכאורה Sanhedrin 39b מפתח אינעם אויסשרייב: 24:02
- מ לכאורה Pesachim 59b מפתח אינעם אויסשרייב: 32:47
- נ לכאורה Rosh Hashanah 10b-11a מפתח אינעם אויסשרייב: 35:44
- פ לכאורה Yoma 54b מפתח אינעם אויסשרייב: 38:43
מדרש
זוהר און קבלה
ראשונים
אחרונים און חסידות
אנדערע
- כ לכאורה Masorah at the end of Parshas Shemini אינעם אויסשרייב: 28:03
עיקרי הדברים
- 3:53 אחרון של פסח איז דער פסח פון ימות המשיח, ווען דער יצר הרע, וואס חמץ שטעלט אים פאר, וועט מער נישט זיין.
- 11:46 די מצוה פון אמונה איז אפצוהיטן די אמונה וואס יעדער איד האט שוין, און מאכלות אסורות פארשטאפן דאס הארץ און מאכן זי קאליע.
- 18:00 די פיר בהמות מיט נאר איין סימן כשרות זענען די ארבע מלכיות פון גלות, וואס טוישן זייער פארעם ווי א וואלקן.
- 20:33 דער חזיר, וואס שטעלט פאר עשו און אדום, הייסט אזוי ווייל ער וועט צוריקקערן צו כשרות ווען משיח קומט, ווען דער גוטער חלק פון עשו וועט טון תשובה.
- 30:25 דער טאג פון חנוכת המשכן, ראש חודש ניסן, האט געקענט זיין דער תיקון פון אדם הראשון, נאר נדב ואביהוא האבן עס קאליע געמאכט.
- 44:42 דער אמצע פון דער תורה, "דרש דרש משה", איז וואו מ'דערציילט פונעם פארברענטן שעיר פון ראש חודש, ווייל פונקט ווי ירושלים איז דער מיטלפונקט פון דער וועלט, איז יענער טאג געווען דער מיטלפונקט פון זמן.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 8:54 פארוואס הייסט די סדרה שמיני, און וואס באדייט דער נאמען?
תירוץ: 8:11 א נאמען איז א חשוב'ע זאך, און דער נאמען שמיני, אכט, בינדט די סדרה צו ימות המשיח, ווען דער כינור וועט האבן אכט סטרונעס אנשטאט זיבן.
-
קשיא: 20:50 ווי אזוי קען דער חזיר אמאל ווערן כשר, אז די תורה זאגט אז ער איז טריף?
תירוץ: 21:29 דער חזיר שטעלט פאר עשו און אדום, וואס ווייזן זייערע געשפאלטענע קלויען ווי זיי וואלטן כשר; דער גוטער חלק פון עשו וועט טון תשובה און צוריקקערן צו עבודת השם.
-
קשיא: 29:47 פארוואס קומט די פרשה פון די טמא'נע בהמות גלייך נאך דעם טויט פון נדב ואביהוא?
תירוץ: 31:46 לויטן חתם סופר האט דער יום השמיני געקענט ברענגען די וועלט צו איר תיקון, און דעמאלט וואלט דער חזיר געווען כשר; נאכדעם וואס נדב ואביהוא האבן עס קאליע געמאכט, האט די תורה געזאגט אז דער חזיר איז טריף.
-
קשיא: 42:28 ווי אזוי האט מען געקענט מקריב זיין קרבנות אין מדבר, אז מ'דארף קדושת ירושלים?
תירוץ: 42:44 דער אור החיים ענטפערט אז ירושלים איז געקומען צום מדבר; דער משכן איז געווען ירושלים.
מעשיות
-
1:37 דער אייזל פון רבי פנחס בן יאיר
רבי פנחס בן יאיר איז אנגעקומען אין א קרעטשמע און זיין אייזל האט נישט געוואלט עסן. ווען מ'האט געפרעגט פארוואס, האט ער געזאגט אז אפשר איז די תבואה נישט פארמעשרט. מ'האט אפגעשיידט מעשר און דער אייזל האט געגעסן. דער משגיח ערקלערט אז דער אייזל איז געווען דעם צדיקס רכוש, און זיין נפש איז אריינגעגאנגען אין אים.
אין דער מעשה: רבי פינחס בן יאיר
-
5:02 דעם צאנזער רבס טאפ קניידלעך
חסידים היטן דעם אלטן מנהג אז פסח עסט מען נאר וואס איז צוגעגרייט אין דער אייגענער היים, און מ'עסט נישט געבראקטס. פונדעסטוועגן אחרון של פסח פלעגן די אידן פון שטאט ברענגען קניידלעך צום צאנזער רב און זיי אריינלייגן אין איין גרויסן טאפ. דער רב האט עס צוזאמענגעמישט, געגעסן און געגעבן שיריים, הגם א גאנץ יאר וואלט ער נישט געגעסן פון אזעלכע הייזער, און טראץ דעם חשש חמץ.
אין דער מעשה: דער דברי חיים, דער צאנזער רב, דער בלאזשעווער רבי
געדאנקען
- 1:12 א מענטשנס נפש גייט אריין אין זיין רכוש, דערפאר טאר חמץ, דער יצר הרע, פסח אפילו נישט זיין אין זיין רשות; דעם רבי פנחס בן יאירס אייזל האט נישט געוואלט עסן דמאי ווייל ער איז געווען א חלק פון זיין בעל הביתס נפש.
- 11:49 אמונה איז אינסטינקטיוו ביי יעדן איד; די מצוה איז נישט זי צו קריגן נאר זי צו היטן אז זי זאל נישט קאליע ווערן, אזוי ווי מ'דארף היטן א געזונט הארץ פון פארשטאפטע אדערן.
- 18:34 די ארבע מלכיות זענען ווי א וואלקן וואס טוישט כסדר זיין פארעם: ביי אברהם אבינו זענען זיי געווען די פיר מלכים, אין שמיני זענען זיי די פיר טמא'נע בהמות, און אין תזריע זענען זיי די פיר מיני נגעים.
- 28:25 דער סימן פון דער מסורה פאר די צא פסוקים פון שמיני, דער נאמען עובדיה, איז אליין א רמז אז דער חזיר וועט צוריקקערן צו כשרות, ווייל עובדיה איז געווען דער ערשטער פון עשו וואס איז געווארן א גר און א נביא.
- 43:57 דער אמצע פון דער תורה פאלט אויפן פארברענטן שעיר פון ראש חודש ניסן ווייל די תורה איז דער פלאן פון דער בריאה, און איר מיטלפונקט מוז שטימען מיט ירושלים, דער מיטלפונקט פון דער וועלט, און מיט יענעם טאג, דער מיטלפונקט פון זמן.
- 46:12 שמיני, וואס האט אין זיך דעם אמצע פון דער תורה לויט רבי יהושע, לייענט מען דעם ערשטן שבת נאך פסח, און בראשית, דער מיטלפונקט לויט רבי אליעזר, לייענט מען דעם ערשטן שבת נאך סוכות.
- 48:58 דער גרויסער וי"ו פון "גחון", דער מיטלסטער אות פון דער תורה, איז א רמז אז דער נחש, וואס קריכט היינט אויפן בויך, וועט ווידער שטיין גלייך ווען משיח קומט.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 11:38 דער משגיח זאגט אז מ'טאר נישט קאליע מאכן די אמונה וואס מ'האט באקומען פסח, און מ'דארף זי היטן פון מאכלות אסורות.
- 17:00 דער משגיח זאגט אז מ'דארף זיין זייער פארזיכטיג צו קויפן עסן נאר מיט א הכשר וואס מ'ווייסט אז ער איז נאמן.
- 52:20 דער משגיח בעט אז מ'זאל אויסנוצן שבת צו לערנען, און נישט פארלירן צייט מיט שמועסן.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אביהוא, אברהם אבינו, אדם הראשון, אהרן הכהן, דוד המלך, דער דברי חיים, דער צאנזער רב, דער הייליגער אור החיים, דער חיד"א, דער חתם סופר, דער מעזריטשער מגיד, דער רא"ש, דער רדב"ז, דער רמב"ן, כדרלעמר, משה רבינו, נדב, נחמיה, נמרוד, עובדיה, עזרא הסופר, עשו, רבי אליעזר בן הורקנוס, רבי יהושע בן חנניה, רבי פינחס בן יאיר
ערכים אבן שתיה, ארבע מלכיות, אש זרה, ברכת החמה, גרים, דמאי, טמטום הלב, ימות המשיח, יצר הרע, מאכלות אסורות, מסורה, שביעי של פסח