A Persons Name - the Handle of his נשמה
קאטאלאג: PARSHA (English) שמות נומ׳ 1 פאקעט גייד ז׳ 57 תשמ"ט (1988–89) ענגליש 1 שעה 21 מינ׳
הערן
עפענען אין דער אפליקאציע צום הערן
וועגן דעם שיעור
דער משגיח ערקלערט אז דער נאמען פון א איד איז די האנטהאב פון זיין נשמה און דער סוד פון זיין שליחות אויף דער וועלט, און אז ספר שמות, דער ספר פון נעמען, איז דער ספר פון גאולה.
דער משגיח עפנט פרשת שמות מיט דעם יסוד אז א נאמען איז די האנטהאב פון דער נשמה, און א טאטע גיט א נאמען מיט א שטיקל רוח הקודש, ווי מ'זעט פון מעשיות מיטן חוזה פון לובלין און מיטן ראדאמסקער. על פי דעם בני יששכר ערקלערט ער אז פרעה האט ערשט צוגענומען די מילדות זייערע אידישע נעמען, כדי זיי זאלן אריינפאלן אין טומאה, און ערשט דערנאך באפוילן צו הרג'ענען. פון דער גמרא אין ברכות אז א נאמען טוט עפעס, קומט ער צו די צוויי טייטשן פון "שמות": חורבנות און תמהון. א מענטש קען נישט פארשטיין דעם רבונו של עולם'ס הנהגה; נאר דער זוהר, וואס זאגט אז די אידן אין מצרים זענען געווען די נשמות פונעם דור המבול און דור הפלגה און משה רבינו איז געווען נח, ערקלערט זייערע יסורים. היינט קען קיינער נישט ערקלערן א חורבן ווי דעם חורבן אייראפע, און דער נסיון פונעם דור איז צו גלייבן. יעדער נאמען באהאלט א שליחות, צוויי גלייכע נעמען קענען זיין אנדערש ווי די צירופים פונעם שם הוי' אין די חדשים, און די נעמען אין שמות זענען נעמען פון גאולה. ער ענדיגט מיט שובבי"ם אלס א צייט פון תשובה.
ענינים: דער תפקיד פון א מענטש אויף דער וועלט · קריאת שם פאר א קינד · הסתר פנים און יסורים · גלגולים און תיקון הנשמות
סדר השיעור
-
0:00 א נאמען איז די האנטהאב פון דער נשמה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח עפנט מיטן ערשטן פסוק פון שמות און ערקלערט אז א נאמען איז דער נאמען פון דער נשמה אין הימל, וואס א טאטע גיט מיט א שטיקל רוח הקודש. ער דערציילט פונעם חוזה פון לובלין, פונעם ראדאמסקער וואס האט געפונען יעדן אידנס נאמען אין ספר שמות, און פון א שפיטאל וואו די דאקטוירים האבן געשריגן א חולה'ס נאמען.
-
6:28 פארוואס פרעה האט געביטן די מילדות'ס נעמען שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט דעם בני יששכר'ס קשיא פארוואס עס שטייט צוויי מאל "ויאמר" צו די מילדות. ער ענטפערט אז דער ערשטער באפעל איז געווען אפצולאזן די נעמען יוכבד און מרים פאר מצרי'שע נעמען, כדי די טומאה זאל צעברעכן זייער כח; ערשט דערנאך איז געקומען דער באפעל צו הרג'ענען, און זיי האבן נישט געפאלגט קיינעם פון ביידע.
-
14:11 די גמרא: א נאמען טוט עפעס שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט די גמרא אין ברכות אז א נאמען האט א השפעה אויף א מענטש, מיט רבי מאיר וואס האט דערקענט א רשע פון זיין נאמען, און דעם לימוד פונעם פסוק "אשר שם שמות בארץ", וואס מ'לייענט "שמות" ווי נעמען. ער פרעגט ווי אזוי דאס איז א ראיה ווען מ'לייענט דאך באמת שַמות.
-
17:34 שמות: חורבן און תמהון שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז "שמות" מיינט סיי חורבנות און סיי תמהון. א מענטש פארשטייט דעם רבונו של עולם'ס הנהגה ווייניגער ווי א פליג פארשטייט ווי מ'שיסט ארויף א ראקעט, און פונדעסטוועגן שרייבן מענטשן ספרים וואס ערקלערן היסטאריע; אין מצרים וואלטן זיי געשריבן אז דער רבונו של עולם האט פארלאזט די קינדער פון די אבות.
-
23:17 די נשמות פונעם מבול און הפלגה אין מצרים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט דעם זוהר אז די אידן אין מצרים זענען געווען די נשמות פונעם דור הפלגה, וואס האבן געבויט מיט חומר און לבנים, און פונעם דור המבול, וועמענס קינדער מ'האט געווארפן אין טייך. משה רבינו איז געווען נח, און דאס ערקלערט די גמרא אין חולין וואס געפינט משה'ן רמז'ט ביים מבול.
-
29:33 מי נח און משה'ס "מחני" שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט פארוואס דער נביא רופט דעם מבול "מי נח": נח האט נישט מתפלל געווען פאר זיין דור. משה רבינו האט עס מתקן געווען ווען ער האט געזאגט "מחני" נאכן עגל, א ווארט וואס איז די אותיות פון "מי נח", און אזוי ווי נח איז ער געראטעוועט געווארן אין א תיבה, דורך בתיה.
-
33:13 גארנישט איז נישט צופעליג; היינט איז דער אויבערשטער באהאלטן שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח פירט אויס אז די יסורים אין מצרים זענען געווען א צאלן אן אלטן חשבון, און ברענגט חז"ל אז דער דור פונעם חורבן זענען געווען די נשמות פונעם עגל. היינט, זאגט ער, איז דער רבונו של עולם באהאלטן ווי מ'האט פארויסגעזאגט פארן סוף גלות, און ס'זענען נישטא קיין צדיקים צו ערקלערן, הגם דאס האט זיך ערשט לעצטנס געביטן.
-
37:06 ת"ח ות"ט און די בריונים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט די צדיקים'ס הסבר אז די אידן וואס זענען אומגעקומען אין די גזירות ת"ח ות"ט זענען געווען די נשמות פון די בריונים פונעם חורבן בית שני, וואס האבן, ווי די גמרא אין גיטין דערציילט, נישט געפאלגט רבן יוחנן בן זכאי און גורם געווען אומזיסטע שפיכות דמים קעגן די רוימער.
-
40:27 גלייבן אן הסברים שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח זאגט אז היינט איז קיינער נישט ראוי צו ערקלערן, אבער די זכות פון גלייבן אן הסברים איז זייער גרויס. נאכן חורבן אייראפע האבן געוויסע געשריבן ספרים צי גאט איז, חלילה, טויט, אבער דער שדרה פון כלל ישראל גלייבט; ווען משיח וועט קומען וועט מען פארשטיין, און יעדער מענטש האט א שליחות באהאלטן אין זיין נאמען.
-
45:32 דער נאמען אלס דער סוד פון א שליחות שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ברענגט רש"י אז א מלאך'ס נאמען ביט זיך לויט זיין שליחות, און זאגט אז א אידנס נאמען איז דער סוד פון זיין שליחות. בראשית ווייזט שכר ועונש בגלוי; שמות הייבט זיך אן מיט יסורים און מיט נעמען. דערמיט איז די גמרא מתורץ: מ'קען נאר פארשטיין די חורבנות דורך די נעמען פון די וואס ליידן זיי.
-
51:08 פארוואס איבערחזר'ן די נעמען? צוויי שמעונ'ס שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח פרעגט פארוואס די נעמען פון די שבטים ווערן איבערגעחזר'ט פון ויגש, און פרעגט א קשיא: שמעון הצדיק און שמעון, דער ראש פון די בריונים, האבן געהאט דעם זעלבן נאמען. ער דערמאנט אינגלעך וואס האבן דערציילט פון קינא מיט גוטע און שלעכטע, און פרעגט ווי אזוי איין נאמען קען געהערן צו ביידע.
-
55:20 זכר פריער אין קדושה, נקבה פריער אין טומאה שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז אין לשון הקודש ביט דער סדר פון די אותיות אלעס, ווי ביי די צוועלף צירופים פונעם שם הוי' פאר די חדשים. דער כלל איז אז אין קדושה קומט דער זכר, חסד, פריער, דערפאר שטייט אין שולחן ערוך צו טון ערשט די רעכטע שוך, און אין טומאה קומט די נקבה פריער, ווי ביי עשו.
-
59:42 ניסן, טבת און די צוויי שמעונ'ס שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ווייזט אז אין דעם צירוף פון ניסן קומט דער יו"ד און דער וא"ו פאר דעם ה"א, און אין טבת קומט דער ה"א פריער, און דערפאר איז עס א פינצטערער, קאלטער חודש פון דין. אזוי אויך קענען צוויי מענטשן וואס הייסן שמעון האבן אן אנדער צירוף: יעדער האט בחירה צו זיין א צדיק אדער א רשע, אבער נישט צו ענדערן זיין עצם טבע.
-
1:05:08 נעמען פון גאולה און די ברית שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח ערקלערט אז די נעמען אין ויגש רעדן פון אראפגיין אין גלות, אבער אין שמות, וואס דער רמב"ן רופט ספר הגאולה, טייטשט דער מדרש יעדן שבט'ס נאמען אלס א נאמען פון גאולה. ער לייגט צו אז מ'גיט א אינגל א נאמען ביי דער ברית אויפן אכטן טאג ווייל די ברית טראגט גאולה, און אז די סוף אותיות פון "בני ישראל הבאים מצרימה" זענען "מילה".
-
1:12:17 ספר הגאולה און שובבי"ם שטייט אינעם קאטאלאג
דער משגיח גייט נאך דעם רמב"ן אז ספר שמות, דער ספר הגאולה, ענדיגט זיך מיט דעם וואס די שכינה רוט אויפן משכן. ער ברענגט "שובו בנים שובבים" און דעם אריז"ל אז שובבי"ם איז ראשי תיבות פון די ערשטע זעקס סדרות פון שמות, פון יציאת מצרים ביז מתן תורה, וואס מאכן די זעקס וואכן א צייט פון תשובה, ווייל די תורה לעבט.
-
1:17:15 אויסניצן די וואכן פון שובבי"ם
דער משגיח דערמאנט אז פריערדיגע דורות האבן געפאסט אין שובבי"ם, און אז דער בני יששכר רופט עס א צייט פון תשובה און תהלים. ער זאגט נישט צו פאסטן היינט, נאר אז מ'זאל וויסן אז ס'איז א צייט, לערנען די סדרות און איבערלעבן יציאת מצרים און מתן תורה, און דערמאנט א האלבע שעה תהלים פאר שחרית פרייטאג אין זיין בית המדרש.
דער שיעור, אויסגעשריבן
א נאמען איז די האנטהאב פון דער נשמה
דער משגיח עפנט מיט די ווערטער "ואלה שמות בני ישראל" און זאגט אז פאר מאמינים איז א נאמען די האנטהאב וואס מ'כאפט דערמיט אן די נשמה: ס'איז דער נאמען וואס זי האט געהייסן אין הימל. ווען א חסיד האט געפרעגט דעם חוזה פון לובלין ווי אזוי צו רופן זיין קינד, האט ער געענטפערט, לויט דעם אריז"ל, אז א טאטע גיט א נאמען מיט א הימלישע השראה, און ער וויל אים נישט צונעמען די רוח הקודש. א
דער ראדאמסקער האט אליין געזאגט די נעמען פון א חולה וואס דער שליח האט פארגעסן, און געזאגט אז ס'איז נישט קיין רוח הקודש: אלע אידנס נעמען שטייען אין ספר שמות פאר דעם וואס לערנט עס ווי מ'דארף. דער משגיח לייגט צו אז ער האט געזען אין שפיטאל ווי דאקטוירים שרייען א חולה'ס נאמען, ווייל א מענטש רופט זיך אפ צו זיין נאמען דורך זיין נשמה.
פארוואס פרעה האט געביטן די מילדות'ס נעמען
יעדער מענטש, זאגט דער משגיח, האט א נאמען פון קדושה און א נאמען פון טומאה, און וואויל איז דעם וואס רופט זיך אפ צום הייליגן. דערנאך ברענגט ער דעם בני יששכר'ס קשיא: פארוואס שטייט צוויי מאל "ויאמר" ביי מלך מצרים און די מילדות? דאס זענען געווען יוכבד און מרים, וואס וואלטן זיך בעסער געלאזט הרג'ענען איידער הרג'ענען, און פרעה האט געוואוסט אז זיי וועלן נישט פאלגן. ב,ג
דערפאר האט ער זיי ערשט פארבאטן זייערע אידישע נעמען. ווען מ'רופט א איד מיט זיין אידישן נאמען ברענגט עס קדושה און דערמאנט אים זיין שליחות; א מצרי'שער נאמען ציט טומאה, און ווען א דאמבע האט א קליין לעכל איז זי שוין אפן. דער ערשטער "ויאמר" האט זיי אומגערופן שפרה און פועה, דער צווייטער האט באפוילן צו הרג'ענען, און זיי האבן מורא געהאט פון גאט און נישט געפאלגט ביידע. דער חתם סופר, זאגט ער, זאגט דעם זעלבן פשט. ד
די גמרא: א נאמען טוט עפעס
די גמרא אין ברכות פרעגט פון וואנען ווייסט מען אז א נאמען ווירקט אויף א מענטש; רבי מאיר האט דערקענט א רשע פון זיין אומהייליגן נאמען, כידור. דער מקור איז דער פסוק אין תהלים "אשר שם שמות בארץ", אל תקרי שַמות, חורבנות, אלא שֵמות, נעמען. דער משגיח פרעגט וואס פאר א ראיה איז דאס, ווען יעדער ווייסט אז מ'לייענט באמת שַמות. ה,ו,ז
שמות: חורבן און תמהון
שַמות, ערקלערט דער משגיח, מיינט אויך תמהון, ווי רש"י ברענגט; ווער ס'זעט א חורבן ווי די ערדציטערניש אין ארמעניע ווערט ערשטוינט, און די צוויי טייטשן געהערן צוזאמען. א מענטש פארשטייט דעם רבונו של עולם'ס מעשים ווייניגער ווי א פליג ביי א ראקעט וואס מ'שיסט ארויף, און פונדעסטוועגן שרייבט מען ספרים וואס ערקלערן היסטאריע און חכמות. ח
וואלטן אזעלכע שרייבער געלעבט אין מצרים, ווען די קינדער פון אברהם, יצחק און יעקב זענען געווען פארשקלאפט, וואלטן זיי געשריבן אז דער אויבערשטער האט זיי פארלאזט, ווייל זיי האבן נישט געוואוסט די זאכן וואס ווארפן ליכט אויף דעם.
די נשמות פונעם מבול און הפלגה אין מצרים
די זאכן ברענגט דער זוהר: די אידן אין מצרים זענען געווען די נשמות פונעם דור הפלגה און דור המבול, וואס האבן נאך נישט פארענדיגט זייער עונש. די בויער פונעם טורעם האבן גענוצט חומר און לבנים, דערפאר "וימררו את חייהם בחומר ובלבנים"; די נשמות פונעם מבול האבן געליטן די גזירה אז מ'זאל יעדן אינגל ווארפן אין טייך. ט,י,כ
מי נח און משה'ס "מחני"
נאכן עגל האט משה געזאגט "מחני נא", מעק מיך אויס פון דיין ספר. דער נביא רופט דעם מבול "מי נח" ווייל נח האט נישט מתפלל געווען; דער זוהר זאגט אז "מחני" איז די אותיות פון "מי נח", און משה, וואס האט זיך מוסר נפש געווען פאר זיין דור, האט עס מתקן געווען. אפילו זיין ראטעווערין, בתיה, טראגט א נאמען מיט איבערגעביטענע אותיות. אויף אלעס איז דא א טעם. מ,נ,ס
גארנישט איז נישט צופעליג; היינט איז דער אויבערשטער באהאלטן
ווען מ'ווייסט דעם זוהר, זאגט דער משגיח, ווערן די יסורים אין מצרים קלאר: גארנישט קומט נישט פאר פון זיך אליין, און מ'האט געצאלט אן אלטן חוב. אזוי זאגן אויך חז"ל אז דער דור פונעם חורבן זענען געווען די נשמות וואס האבן געדינט דעם עגל. היינט איז דער רבונו של עולם באהאלטן, ווי מ'האט פארויסגעזאגט פאר די דורות פאר משיח, וועמענס נסיון איז צו גלייבן; אבער ערשט לעצטנס, זאגט ער, זענען נאך געווען צדיקים וואס האבן אזעלכע זאכן ערקלערט.
ת"ח ות"ט און די בריונים
די צדיקים האבן געזאגט אז די וואס זענען אומגעקומען אין כמעלניצקי'ס גזירות ת"ח ות"ט זענען געווען די נשמות פון די בריונים פונעם חורבן בית שני. די גמרא אין גיטין דערציילט ווי זיי האבן זיך קעגנגעשטעלט צו רבן יוחנן בן זכאי, וואס האט געוואלט זיך אונטערגעבן צו רוים איידער אוועקגעבן אידישע לעבנס, און גורם געווען אומזיסטע שפיכות דמים; זיי זענען צוריקגעקומען צו ליידן דערפאר. ע
גלייבן אן הסברים
אויף אלעס איז דא א טעם, אבער היינט קען קיינער נישט ערקלערן, און דער משגיח זאגט אז אונזער זכות איז גרעסער ווען מ'היט שבת און כשרות און מ'גלייבט אן הסברים; אזא אמונה איז דער נסיון פון דעם דור. אין זיין דור איז געקומען דער חורבן אייראפע, און געוויסע האבן געשריבן ספרים צי גאט איז, חלילה, טויט, אבער דער שדרה פון כלל ישראל גלייבט.
ווען משיח וועט קומען וועט מען וויסן ווער די זעקס מיליאן זענען געווען און פארוואס. דערווייל, זאגט דער משגיח, ווען א חורבן מאכט אונז ערשטוינט, דארף מען גלייבן אז יעדער מענטש איז געקומען מיט א שליחות, וואס שטייט אין זיין נאמען.
דער נאמען אלס דער סוד פון א שליחות
רש"י ברענגט אז ווען יעקב האט געפרעגט דעם מלאך זיין נאמען, האט דער מלאך געענטפערט אז זייערע נעמען ביטן זיך לויט דער שליחות. אזוי איז א אידנס נאמען דער סוד פון זיין שליחות. בראשית האט געוויזן שכר ועונש בגלוי; שמות הייבט זיך אן מיט שיעבוד, קינדער אין די ווענט פון פיתום און רעמסס, און גלייך מיט נעמען, צו זאגן אז זיי האבן געהאט א שליחות. פ
פארוואס איבערחזר'ן די נעמען? צוויי שמעונ'ס
די נעמען פון די שבטים שטייען שוין אין ויגש, פארוואס חזר'ט מען זיי איבער? א נאמען ווייזט א מענטשנס שליחות, אבער שמעון הצדיק און שמעון, דער ראש פון די בריונים, האבן געהייסן גלייך. דער משגיח דערמאנט אז זיין טאטע האט אים קיינמאל נישט געלאזט גיין אין קינא, פון וואס די אינגלעך האבן דערציילט פון גוטע און שלעכטע, און פרעגט: איז א שמעון פון די גוטע אדער פון די שלעכטע? צ
זכר פריער אין קדושה, נקבה פריער אין טומאה
אין לשון הקודש ביט דער סדר פון די אותיות די זאך: יעדער חודש האט איינעם פון צוועלף צירופים פונעם שם הוי', טבת פונעם פסוק "גדלו לה' אתי". דער כלל איז אז אין קדושה קומט דער זכר, חסד און די רעכטע זייט, פריער, און דערפאר שטייט אין שולחן ערוך אז מ'טוט אן ערשט די רעכטע שוך. ק,ר
אין טומאה קומט די נקבה פריער, ווי ביי די גויים וואס לאזן די פרויען גיין פריער. ביי יעקב ווערן די מענער דערמאנט פריער און ביי עשו די ווייבער, ווי רש"י ברענגט.
ניסן, טבת און די צוויי שמעונ'ס
יו"ד און וא"ו זענען זכרים, ה"א א נקבה. דער צירוף פון ניסן, פון "ישמחו השמים ותגל הארץ", שטעלט יו"ד און וא"ו פאר ה"א, א ליבליכער חודש; אין טבת קומט ה"א פריער, דערפאר איז ער פינצטער און קאלט און דער דין הערשט. אויך תמוז איז פארקערט. דער זעלבער שם, אנדערש געשטעלט, איז חסד אדער דין. ש,ק
אזוי קענען צוויי מענטשן וואס הייסן שמעון האבן אן אנדער צירוף, וואס מ'ווייסט נאר אין הימל. יעדער האט געהאט בחירה צו זיין א צדיק אדער א רשע, אבער נישט צו ענדערן זיינע מידות: שמעון פון די בריונים וואלט געקענט זיין א גענעראל אונטער רבן יוחנן בן זכאי.
נעמען פון גאולה און די ברית
אין ויגש רעדט יעדער נאמען פון אראפגיין אין גלות. שמות, וואס דער רמב"ן רופט ספר הגאולה, הייבט אן מיט נעמען וואס דער מדרש טייטשט אויף גאולה: ראובן פון "ראה ראיתי את עני עמי", שמעון פון "וישמע אלקים את נאקתם", לוי פון "ונלוו גוים רבים", יהודה פון הודאה. ממילא איז עס נישט קיין איבערחזר'ונג: דער זעלבער נאמען, אנדערש געשטעלט, מיינט עפעס אנדערש. צ,ת,אא,אב,אג,אד
א אינגל גיט מען א נאמען ביי דער ברית אויפן אכטן טאג, נישט שבת, ווייל דער אכטער טאג קומט פון גאולה: משיח'ס ניגונים וועלן האבן אכט טענער, און אליהו הנביא, זיין מבשר, קומט צו יעדער ברית. די סוף אותיות פון "בני ישראל הבאים מצרימה" זענען "מילה": נעמען פון גאולה, ווי ביי א ברית.
ספר הגאולה און שובבי"ם
אויסניצן די וואכן פון שובבי"ם
פריערדיגע דורות האבן געפאסט אין די וואכן, און דער בני יששכר רופט זיי א צייט פון תשובה און תהלים. דער משגיח זאגט אז מיר זענען צו שוואך פאר אזעלכע סיגופים, אבער מ'טאר נישט זיין גלייכגילטיג: דער רבונו של עולם רופט זיינע קינדער צוריק, און לערנען יציאת מצרים און מתן תורה איז נישט קיין מעשה נאר א איבערלעבעניש. אז
אין זיין בית המדרש, דערמאנט ער, שטייט מען אויף א האלבע שעה פריער די פרייטאגן פון די וואכן צו זאגן תהלים פאר שחרית. אן צו זאגן צו פאסטן, בעט ער אז מ'זאל וויסן די צייט, לערנען די סדרות און איבערלעבן יעדע מכה.
מראי מקומות
תורה
- א Shemos 1:1 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 0:08
- ג Shemos 1:15-16 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 6:28
- י Shemos 1:14 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 23:17
- כ Shemos 1:22 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 23:17
- מ Shemos 32:32 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 29:58
- צ Bereishis 46:8 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 51:38, 1:05:19
- אא לכאורה Shemos 3:7 מפתח אינעם אויסשרייב: 1:05:19
- אב Shemos 2:24 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:05:19
- אה Shemos 40:38 טעקסט מפתח אינעם אויסשרייב: 1:12:28
נביאים
כתובים
תלמוד בבלי
מדרש
זוהר און קבלה
ראשונים
אחרונים און חסידות
עיקרי הדברים
- 0:39 דער נאמען פון א איד איז די האנטהאב פון זיין נשמה: ס'איז דער נאמען וואס די נשמה האט געהייסן אין הימל, און א מענטש רופט זיך אפ צו זיין נאמען ווייל זיין נשמה רופט זיך אפ.
- 9:48 ווען מ'רופט א איד מיט זיין אידישן נאמען ברענגט עס קדושה און דערמאנט אים פארוואס ער איז אראפגעקומען; דערפאר האט פרעה ערשט פארבאטן די מילדות זייערע אידישע נעמען, און ערשט דערנאך באפוילן צו הרג'ענען.
- 19:51 מענטשן קענען נישט פארשטיין דעם רבונו של עולם'ס מעשים אויף דער וועלט; נאר א התגלות ווי דער זוהר וועגן די נשמות אין מצרים ערקלערט פארוואס די יסורים זענען געקומען.
- 36:06 אין די דורות פאר משיח איז דער רבונו של עולם באהאלטן און קיינער קען נישט ערקלערן אזעלכע צרות ווי דעם חורבן אייראפע; דער נסיון פון דעם דור איז צו גלייבן אן פארשטיין.
- 45:22 די שליחות פון יעדן מענטש איז באהאלטן אין זיין נאמען; מ'קען נאר פארשטיין א חורבן ווען מ'ווייסט די נעמען, דאס הייסט די שליחות, פון די וואס ליידן.
- 56:20 צוויי מענטשן מיטן זעלבן נאמען קענען זיין אינגאנצן אנדערש, אזוי ווי די זעלבע פיר אותיות פונעם שם הוי' אין אן אנדער סדר מאכן א חודש פון חסד אדער א חודש פון דין.
- 1:08:21 די נעמען אין אנהייב שמות זענען נישט קיין איבערחזר'ונג פון ויגש נאר נעמען פון גאולה, און ספר שמות, דער ספר הגאולה, עפנט די זעקס וואכן שובבי"ם, א צייט פון תשובה.
קושיות און תירוצים
-
קשיא: 7:56 פארוואס שטייט צוויי מאל "ויאמר" ווען פרעה רעדט צו די מילדות?
תירוץ: 12:25 ס'זענען געווען צוויי באפעלן: ערשט אפצולאזן זייערע אידישע נעמען פאר מצרי'שע, און דערנאך, מיינענדיג אז זיי זענען שוין אונטער טומאה, צו הרג'ענען די אינגלעך.
-
קשיא: 16:50 ווי אזוי איז דער "אל תקרי שַמות אלא שֵמות" א ראיה אז א נאמען מיינט עפעס, ווען מ'לייענט דאך באמת שַמות?
תירוץ: 50:24 די חורבנות וואס מאכן אונז ערשטוינט קען מען נישט פארשטיין סיידן דורך די נעמען, די שליחות, פון די וואס גייען זיי דורך.
-
קשיא: 28:33 פארוואס פרעגט די גמרא וואו משה איז רמז'ט אין דער תורה ווען ער ווערט דערמאנט הונדערטער מאל?
תירוץ: 28:46 די גמרא מיינט וואו משה איז געווען פאר ער איז געווען משה; ער איז געווען נח, און דערפאר איז ער רמז'ט ביים מבול.
-
קשיא: 30:37 פארוואס הייסן די וואסערן פונעם מבול "מי נח"?
תירוץ: 31:02 ווייל ער האט נישט מתפלל געווען פאר זיין דור; משה האט עס מתקן געווען מיט "מחני", די אותיות פון "מי נח".
-
קשיא: 54:08 אויב א נאמען ווייזט א שליחות, ווי אזוי קענען שמעון הצדיק און שמעון פון די בריונים האבן איין נאמען?
תירוץ: 1:03:37 אזוי ווי די צירופים פונעם שם הוי', קען דער זעלבער נאמען האבן אן אנדער צירוף; די בחירה באשטימט צדקות, אבער נישט דעם מענטשנס מידות.
-
קשיא: 51:08 פארוואס חזר'ט שמות איבער די נעמען פון די שבטים וואס שטייען שוין אין ויגש?
תירוץ: 1:08:21 אין ויגש זענען עס נעמען פון אראפגיין אין גלות; אין שמות, ווי דער מדרש ערקלערט, זענען עס נעמען פון גאולה.
מעשיות
-
1:18 דער חוזה פון לובלין וויל נישט אויסקלייבן א נאמען
א חסיד האט געפרעגט דעם חוזה פון לובלין וועלכן נאמען צו געבן זיין קינד. דער חוזה האט געענטפערט אז א טאטע גיט א נאמען מיט א הימלישע השראה, דעם נאמען וואס די נשמה האט באקומען ווען זי איז אראפגעקומען. אויב ער וועט אליין אויסקלייבן דעם נאמען, האט ער געזאגט, וועט ער דעם טאטן אוועקנעמען די רוח הקודש.
אין דער מעשה: דער חידושי הרי"ם, דער לובלינער חוזה
-
2:24 דער ראדאמסקער געפינט די נעמען אין ספר שמות
א קראנקער פון שטאט האט געבעטן איינעם וואס פארט צום ראדאמסקער ער זאל דערמאנען זיין נאמען. דער שליח האט זיך נישט געקענט דערמאנען דעם נאמען און דער מאמע'ס נאמען, און דער רבי האט געזאגט אפשר יעקב און חנה, און אזוי איז עס געווען. ווען מ'האט אים געפרעגט פון וואנען ער ווייסט, האט ער געזאגט אז דאס איז נישט קיין רוח הקודש: אין ספר שמות שטייען די נעמען פון אלע אידן, און ער האט אריינגעקוקט און זיי געפונען. דער משגיח לייגט צו אז ער האט דאס געקענט ווייל ער האט געלערנט שמות ווי מ'דארף.
אין דער מעשה: דער תפארת שלמה
-
5:04 רופן א חולה ביים נאמען אין שפיטאל
דער משגיח דערציילט אז ער האט געזען אין א שפיטאל א חולה אן באוואוסטזיין, און די דאקטוירים האבן געוואלט וויסן צי ס'איז א פולע קאמא אדער א טייל. זיי האבן אים נישט געשאקלט און נישט געפרעגט ווי ער פילט זיך; זיי האבן געשריגן זיין נאמען, ווייל א מענטש רופט זיך אפ צו זיין נאמען, ווייל זיין נשמה רופט זיך אפ.
-
14:55 רבי מאיר און דער מענטש וואס האט געהייסן כידור
דער משגיח ברענגט די מעשה אין גמרא אז רבי מאיר האט געהערט א מענטשנס נאמען, כידור, און געוואוסט אז ער איז א רשע, ווייל ס'איז נישט קיין הייליגער נאמען, און אז מ'דארף זיך היטן פון אים. רבי מאיר איז געווען גערעכט.
אין דער מעשה: רבי מאיר, כידור
-
54:25 די אינגלעך וואס זענען געגאנגען אין קינא
דער משגיח דערמאנט אז ווען ער איז געווען א אינגל האט זיין טאטע אים קיינמאל נישט געלאזט גיין אין קינא, הגם אלע אינגלעך אין זיין קלאס זענען געגאנגען, און ער איז אים זייער דאנקבאר. די אינגלעך פלעגן דערציילן וואס זיי האבן געזען, גוטע און שלעכטע וואס שיסן איינער אויפן אנדערן, און ער ניצט דאס צו פרעגן צי א שמעון געהערט צו די גוטע אדער צו די שלעכטע.
געדאנקען
- 9:27 פרעה האט געוואוסט אז די צדקניות וועלן קיינמאל נישט הרג'ענען, דערפאר האט ער זיי ערשט צוגענומען זייערע אידישע נעמען: דער נאמען אליין איז א דאמבע פון קדושה, און ווען מ'מאכט א לאך מיט א נאמען פון טומאה קען דער רעשט נאכקומען.
- 50:00 דער "אל תקרי" פון שַמות אויף שֵמות איז נישט קיין ענדערונג פון לייענען: די חורבנות וואס מאכן מענטשן ערשטוינט קען מען נאר פארשטיין דורך די נעמען, די שליחות, פון די וואס ליידן זיי.
- 28:46 די גמרא'ס קשיא וואו משה איז רמז'ט אין דער תורה פרעגט ווער משה איז געווען פאר ער איז געבוירן געווארן; דער תירוץ איז נח, און די תיבה און דאס ראטעווען פון וואסער חזר'ן זיך איבער ביי משה'ן.
- 31:56 משה'ס "מחני" איז די אותיות פון "מי נח": מיט דעם וואס ער האט זיך מוסר נפש געווען פאר זיין דור האט ער מתקן געווען וואס נח האט נישט מתפלל געווען פאר זיינעם.
- 47:17 בראשית לערנט שכר ועונש וואס מ'זעט, און שמות הייבט זיך אן מיט יסורים אן הסבר און גלייך מיט נעמען, צו זאגן אז די וואס האבן געליטן האבן געהאט א שליחות.
- 1:03:18 אזוי ווי די זעלבע אותיות פונעם שם הוי' מאכן ניסן אדער טבת לויט זייער סדר, אזוי קענען צוויי מענטשן מיטן זעלבן נאמען האבן אן אנדער צירוף; די בחירה באשטימט צדיק אדער רשע, נישט די מידות.
- 1:11:51 די סוף אותיות פון "בני ישראל הבאים מצרימה" זענען "מילה": די נעמען אין שמות ווערן געגעבן ווי נעמען ביי א ברית, אויפן טאג פון גאולה.
וואס דער משגיח זאגט מ׳זאל ארויסנעמען
- 6:14 דער משגיח זאגט אז וואויל איז דעם וואס רופט זיך, רופט זיך אפ און פירט זיך לויט זיין נאמען פון קדושה.
- 43:55 דער משגיח זאגט אז ווען מ'זעט צרות און חורבנות קען מען נישט פרעגן קשיות; מ'דארף גלייבן אן פארשטיין, וויסנדיג אז יעדער איז אראפגעקומען מיט א שליחות.
- 1:18:19 דער משגיח זאגט נישט צו פאסטן, נאר אז מ'זאל וויסן אז שובבי"ם איז א צייט פון תשובה, לערנען די סדרות פון שמות און איבערלעבן וואס זיי דערציילן.
דערמאנט אין דעם שיעור
פערזאנען אליהו הנביא, בתיה בת פרעה, דער הייליגער אר"י, דער לובלינער חוזה, דער רמב"ן, דער ש"ך, דער תפארת שלמה, יוכבד, יעקב אבינו, כידור, כמעלניצקי ימ"ש, מרים, משה רבינו, נח, עשו, פרעה, רבי מאיר, רבן יוחנן בן זכאי, רש"י, שמעון הצדיק
ערכים בריונים, גזירות ת"ח ות"ט, דור המבול, דור הפלגה, השראת השכינה, טומאה, מדת הדין, נשמה, ספר הגאולה, צירוף, קדושה, רוח הקודש, שובבים, שם הוי"ה